Trump heft Cuba-deal Obama gedeeltelijk op

Volgens de president was de deal die zijn voorganger Obama sloot “eenzijdig”.

Trump tijdens zijn toespraak in Miami. Foto Joe Raedle/AFP

De Amerikaanse president Donald Trump heeft vrijdag tijdens een bezoek aan de Cubaanse wijk Little Havana in Miami aangekondigd de versoepeling van de maatregelen tegen Cuba, die tot stand kwamen onder zijn voorganger Barack Obama, deels terug te draaien. “Het heeft de Cubaanse bevolking niet geholpen maar alleen het Castro-regime en het Cubaanse leger machtiger en rijker gemaakt. Met Gods hulp zal Cuba een vrij land worden”, aldus Trump in een bomvolle theaterzaal waar hij voor een enthousiast en voornamelijk ouder publiek van Cubaanse ballingen zijn speech hield.

Trump noemde de Cuba-deal van Obama “misleidend”, en wil nu belangrijke beperkingen invoeren op het gebied van Amerikaanse investeringen en toerisme op het eiland. Sinds de Cuba-overeenkomst van Obama is het voor Amerikanen makkelijker geworden om Cuba te bezoeken. Voorheen kwamen Amerikanen zonder familiebanden met het land alleen in aanmerking voor dure en door de VS toegestane groepsreizen onder leiding van een touroperator en moesten de reizen een educatief of cultureel of ander zinvolle doelstelling hebben. Die restricties zijn door Obama versoepeld en er zijn nu rechtstreekse vluchten en een directe bootverbinding tussen Miami en Havana. Het aantal Amerikaanse toeristen is sinds 2015 met meer dan 70 procent gestegen.

Trump wil nu terug naar de vroegere reisbeperkingen. Ook moet het onmogelijk worden voor Amerikaanse investeerders om zaken te doen met het GAESA, een handelstak van het Cubaanse leger, dat een groot deel van de bezittingen zoals hotelketens op het eiland in handen heeft.

Hoewel Trump tijdens zijn speech hoog van de toren blies en het Castro-regime opriep vrije verkiezingen uit te schrijven voor de Cubanen, politieke partijen te legaliseren en alle politieke gevangenen op het eiland vrij te laten, blijven belangrijke afspraken uit de Obama-deal wel staan. Zo blijft de Amerikaanse ambassade die in het kader van Obama’s toenaderingspolitiek in 2015 werd heropend gehandhaafd, en blijft ook de onder Obama gerealiseerde lucht- en bootverbinding operationeel.

Kleine ondernemers

In Cuba zijn kleine ondernemers, die juist de laatste jaren meer vrijheid kregen voor het openen van kleine ondernemingen zoals taxibedrijfjes of het verhuren van kamers, de zogenoemde ‘casa particulares’, bang dat de verscherping van Trump vooral hen treft.

In de wijk Vedado in Havana verhuurt hospita Emma Rosa Machado vier kamers in haar huis, voornamelijk aan Amerikaanse toeristen. „Er komen veel jonge Amerikanen, soms stelletjes, maar ik zit bijna altijd vol. Nu alles weer terug naar af gaat zijn wij de dupe, want deze mensen brengen geld in het laatje voor ons, de gewone Cubanen”, zegt ze somber per telefoon.

‘Handreiking naar Cubanen’

Het deels terugdraaien van de Cuba-deal komt niet onverwacht. Trump beloofde tijdens zijn verkiezingscampagne in Florida aan tegenstanders van Castro de afspraken al ongedaan te maken. Florida kent een grote Cubaanse gemeenschap, met sterke politieke invloed, die overwegend bestaat uit ballingen die voor het communistische regime zijn gevlucht. “Dit is een groot moment, een nieuwe president land in Miami en reikt zijn hand uit naar de mensen in Cuba,” zei de republikeinse senator Marcio Rubio, van Cubaanse komaf, bevlogen na Trumps speech.

Trump kondigde aan dat hij binnenkort met een nieuw en concreter voorstel voor de Cubaanse regering komt om de relatie tussen Cuba en de Verenigde Staten te verbeteren. “Maar we zullen niet langer zwijgen over de communistische onderdrukking die nu al een halve eeuw duurt. Die moet en zal volgens mij in de nabije toekomst echt eindigen. De Cubanen hebben, net als wij, recht op een vrij leven”, aldus Trump.