Cultuur

Interview

Interview

Young M.A.

FOTO MIKE MARQUEZ

Het opvallende zelfvertrouwen van Young M.A.

Woo Hah!

Young M.A. uit Brooklyn staat als headliner op hiphopfestival Woo Hah! in Tilburg. „Ik heb nooit getwijfeld dat ik het zou maken.”

In haar nek staat in grote, sierlijke tatoeageletters ‘God’s gift’. Rapper Katorah ‘Young M.A.’ Marrero (25) uit Brooklyn, New York klinkt in haar nummers onverschrokken en zelfverzekerd; beheerst en vol branie. Ze gooit ons in strakke cadans vlammende zinnen toe: over hoe haar crew elke club omtovert ‘in een fucking zoo’, over drank en vrouwen, over de dreiging van geweld.

Young M.A. is een van de sterkste rappers van het moment. Ze doet denken aan klassieke jarennegentigrappers uit hiphopbakermat New York. In een periode waarin veel van haar generatiegenoten melodieus zingen, kermen en mompelen, is M.A. een onderkoelde en directe rapper van de oude stempel, die haar rauwe teksten over straatleven en pijn wegfeesten afvuurt met lef en charisma. ‘Blow a stack and I bounce back/hit me up for that loud pack/got shishkaberry, got cookie kush/ got white widow, a whole pound of that.’

De rapper mist die rapscene van eind jaren negentig, zegt ze telefonisch vanuit New York. Ze hield van de „rauwe en grappige hardcoremuziek” die ze als meisje hoorde wanneer ze in Brooklyn naar buiten ging; van de wijd zittende kleding en Timberland-boots die rappers in haar stadsdeel droegen toen ze jong was. Young M.A. – de afkorting staat voor ‘Me Always’ – is nostalgisch in hoe ze klinkt en wat ze draagt. „Ik wil geestelijk in de fase blijven waarin ik opgroeide”, zegt ze. „Hiphop voelde toen echter; meer als wie wij waren. Ik doe en zeg de dingen zoals in die tijd, draag de mode, kies vergelijkbare beats uit. Ik wil me voelen zoals vroeger.”

Ze rijdt door New York in een auto. Ze heeft net een foto op Instagram gezet waarop ze met enorme tassen een warenhuis verlaat. „Ik ben altijd in de stad, man”, zegt ze loom. Ze is veel onderweg, heeft overal afspraken. „Links en rechts trekken mensen aan me. Ik heb niet eens tijd voor my damn self.” Het is lastig in die hectiek aan haar album te werken, beaamt ze, nadat ze de vraag eerst vier keer heeft laten herhalen. „Je stelt moeilijke vragen. Je wil me laten denken-denken.”

Young M.A. bouwde haar reputatie op met singles en een aantal freestyles, waaronder een snoeiharde rap op de beat van Nicki Minaj’ ‘Chiraq’ waarmee ze zich in 2014 op de kaart zette. Vorig jaar brak ze definitief door met hitsingle ‘OOOUUU’. Deze zomer is Young M.A. headliner op hiphopfestival Woo Hah! in Tilburg en op Appelsap in Amsterdam, later dit jaar verschijnt haar officiële debuutalbum. Op EP Herstory rapt ze over haar recente succes: ‘Even white people know me, like: that’s Young M.A., no fucking way!’

Marrero wist al op haar negende dat ze rapper wilde worden. Ze kocht rapmagazines om te lezen hoe haar idool 50 Cent zijn carrière aanpakte, richtte een groep op en zette later ook solo raps online. Muziek was in moeilijkere tijden haar lichtpunt, vertelt ze. Ze was zeventien toen haar broer vermoord werd, belandde in een diepe depressie en worstelde tegelijk met het uitkomen voor haar seksuele geaardheid. „Het was zwaar om met de rouw om te gaan. Ik was na de middelbare school lang depressief. Mijn moeder ging ook door haar depressies en had stevige geldproblemen.”

Haar moeder leefde van de ene sociale-verzekeringscheque naar de volgende, vertelt de rapper. Zelf had Young M.A. „baantjes van 9 tot 5 in winkels en fastfoodrestaurants; daar verdiende ik nauwelijks geld mee, het was meer sneaker money.” Young M.A. rapt over die tijd: ‘Life was a living hell, now we’re living well.’ Haar focus op de muziek heeft haar gered, zegt ze. „Ik ben mijn dromen achternagegaan, ik oefende voortdurend, schreef elke dag. Ik heb hard gewerkt om iets in de muziek te bereiken en nooit getwijfeld dat ik het zou maken. Ik geloofde erin en vocht ervoor.”

Dat zelfvertrouwen is opmerkelijk. Niet alleen vanwege de flinke competitie, ook omdat Young M.A. de eerste openlijk lesbische rapper is die zo succesvol is. Ze maakt populaire New York-rap waarin ze onomwonden praat over haar veroveringen, orale seks, bezoeken aan de stripclub en haar vriendin die zeurt.

Het duurde even voordat ze als rapper zo open was over haar geaardheid. „Sinds ik een aantal jaren geleden uit de kast kwam, ben ik meer uitgesproken geworden over wie ik ben en wat ik vertegenwoordig. Het enige waar ik echt bang voor was, was thuis uit de kast komen. Daarna ging het in de muziek vanzelf. Toen ik eerlijk werd tegenover mezelf over het feit dat ik van vrouwen houd, werd mijn muziek ook meer authentiek. Het werd makkelijker te zeggen wat ik wilde, om te voelen dat het niet uitmaakte wat mensen erover zeiden.”

De hiphopindustrie „is nu veel opener en inclusiever dan tien, twintig jaar geleden”, denkt Young M.A., maar er zijn nog voldoende mensen die het niet aankunnen: een vrouw die in haar raps even expliciet is over seks met vrouwen als mannen. „Maar daar kan ik niet mee zitten. Artiesten hebben zich in het verleden te veel laten vertellen wat ze moesten doen. Ik rap over wat ik elke dag meemaak. Dat kun je accepteren of niet; dat maakt mij verder niet uit.” Als artiesten eerder zo hadden gedacht, waren we nu een stuk verder, benadrukt ze. „Je hebt maar één iemand nodig met een dikke hitplaat die er gewoon geen probleem van maakt.”

Young M.A. staat 30 juni op festival Woo Hah! in Spoorzone Tilburg.