Cultuur

Interview

Simon Trel

Het comfort van thuis op je werkplek – mét dj en masseuse

Werkplekken

Het aantal ‘co-workingspaces’ voor zzp’ers en start-ups blijft maar stijgen in Amsterdam. „Welcome home. Oops, we meant welcome to work”.

Wie als zzp’er of ‘start-up’ op zoek is naar een hippe werkplek in Amsterdam heeft nu meer keus dan ooit: de ene na de andere ‘co-workingspace’ verrijst – kantoorpanden die zich proberen te onderscheiden met een eigen identiteit en de belofte ‘start-ups te doen groeien’. Over twee weken komt er weer ruim 12.000 vierkante meter bij: dan opent de derde locatie van ‘B. Amsterdam’ in het voormalige hoofdkantoor van Nissan en Mexx. In totaal heeft B. Amsterdam dan 40.000 vierkante meter aan kantoorruimte in Nieuw-West.

Amsterdam kent inmiddels enkele tientallen verzamelplekken voor zelfstandigen en start-ups. Gemene deler bij dit soort panden of verdiepingen is dat flexplekken, vaste bureaus en vergaderruimten te huur worden aangeboden. Om er toch uit te springen, werken co-workingspaces hard aan extra faciliteiten en een eigen look-and-feel. In de hippe, Berlijn-achtige panden met yoga op het dak en meditatie in de kelder is ‘kantoorgebouw’ bijna een vies woord.

Is het lastig dat er inmiddels zoveel co-workingspaces zijn? „Ja en nee”, zegt Lindsay Pronk van Spaces. Deze keten heeft drie panden in Amsterdam en opent in september een vierde aan de Amstel, waarmee het aantal vierkante meter op 45.000 komt. „Het is goed dat mensen het idee omarmen dat werken aan de keukentafel ook niet alles is”, zegt Pronk. „En we onderscheiden ons met een professionele omgeving.” Ze knikt naar een telefonerende man aan een bureau, strak in pak. „Er is bij ons geen sfeer van: capuchons, pizza’s, bier en hacken maar.”

Spaces aan de VijzelstraatSimon Trel

Spaces is ruimtelijk ingericht met veel grote zithoeken, jaren 70-meubels, planten en boekenkasten. „We willen alle werkvormen voorzien”, zegt Pronk. Ze loopt van een ‘focus area’ (waar niet gepraat en getelefoneerd mag worden) naar sta-tafels om aan te werken. Bedden in de kelder van de locatie op de Vijzelstraat – de recharge room – zijn te reserveren voor een meditatiesessie of powernap van maximaal anderhalf uur. Er liggen uitgeschreven ontspanningsoefeningen.

Welcome home, oops

B. Amsterdam koos voor een eigen sportschool waar naast bijvoorbeeld kickboksles ook voedingsadvies te krijgen is. Voor gespannen schouders is een afspraak te maken met een masseuse.

„Welcome home. Oops, we meant welcome to work”, staat op de deur van Spaces. Dergelijke leuzen zijn rijkelijk aanwezig in dit soort verzamelpanden. „Connect, create, learn, grow”, staat bij de opgang van B. Amsterdam. „Overal waar je bent in het gebouw willen we je een klein beetje inspireren. Tot aan in de toiletten”, zegt Guus Meulendijks, mede-oprichter van B. Amsterdam.

Dat moet ook de gedachte zijn geweest van The Student Hotel, dat in maart een eigen co-workingspace opende. In een zithoek worden inspirerend bedoelde TED-talks afgespeeld op een televisiescherm. Bij de ingang van het pand staat – overdag – een dj te draaien.

B. AmsterdamSimon Trel

Met bijvoorbeeld voetbalcompetities met andere bedrijven werkt Spaces aan een groepsgevoel. „We hebben bij de inrichting ook goed nagedacht over een sociaal hart rondom de koffiebar”, zegt Pronk. „Mensen komen samen bij de koffie. Daarnaast zijn er veel zithoeken om ondernemers met elkaar in contact te brengen. Je bent misschien wel zelfstandige, maar moet toch een beetje het idee krijgen dat je in een bedrijf zit.”

De Spaces-kantoren gaan om 8 uur ’s ochtends open en om 18 uur ’s avonds weer dicht, voor een „gezonde balans tussen privé en werk”. B. Amsterdam probeerde juist volgens Meulendijks „het comfort van huis naar kantoor te halen”, met een gezamenlijke lunch aan lange tafels, de sportschool en zelfs een kapper.

Eigen restaurant

Vrijwel alle grote co-workingspaces bieden horeca aan, vaak een eigen restaurant en waar mogelijk een dakterras. De ondernemers achter The Startup Orgy, die dit najaar een pand openen op het Marineterrein, gaan nog een stapje verder. Voor bijvoorbeeld programmeurs uit het buitenland komen er ook zo’n veertig slaapkamers in het pand, die worden verhuurd voor maximaal een half jaar.

Voor bijvoorbeeld programmeurs uit het buitenland komen er ook zo’n veertig slaapkamers in het pand

Sommige co-workingspaces selecteren op type ondernemer. In ‘Nachtlab’ werken mensen uit de elektronische muziekscène. De ‘Impact Hub’ richt zich op ondernemers in duurzaamheid. Maar dat is een concept dat bijvoorbeeld B. Amsterdam juist weer niet toepast: „Het werkt niet om concurrenten, zoals tien zelfstandige arbeidsjuristen, bij elkaar te zetten”, zegt Meulendijks. „Zij zitten in elkaars vaarwater, dat is niet goed voor de sfeer.”

Alle grotere werkconcepten, inclusief het uit de Verenigde Staten overgewaaide WeWork met twee panden in Amsterdam, willen dé centrale plek zijn voor innovatie en ondernemerschap. Belangrijk daarvoor, beseffen de ondernemers, is het bedrijfsleven en investeerders zoveel mogelijk over de vloer te krijgen. Spaces organiseert ‘meetups’ met verschillende thema’s voor de ondernemers in het pand. Bij B. Amsterdam is er een volledige onderverdieping met de dure naam ‘corporate innovation center’ gereserveerd voor evenementen. Van alle werkruimte is daarnaast 20 procent bestemd voor gevestigde bedrijven die binnen B. Amsterdam hun innovatie-afdeling onderbrengen, zoals IBM en PostNL al deden. „In hoofdkantoren sneuvelen ideeën vaak door de logge organisatie. Bij ons is wel alle ruimte voor experimenten”, aldus Meulendijks. 30 procent van de gebouwen vult B. Amsterdam in met bedrijven die de ondernemers in het pand verder zouden kunnen helpen, zoals mensen met verstand van HR, marketeers, of juristen. De overgebleven helft is voor ‘gewone’ ondernemers en start-ups.

Foto Simon Trel
Spaces. Co-working spaces Amsterdam. Foto Simon Trel
Spaces. Co-working spaces Amsterdam. Foto Simon Trel

Ondanks het grote aanbod zeggen de co-workingspaces dat er nog altijd voldoende zzp’ers zijn die een dergelijke werkplek zoeken. Om zich te onderscheiden doet B. Amsterdam iets tegennatuurlijks: het selecteert de ondernemers aan de poort. Door een hoger instapniveau wordt de werkruimte juist gewilder, is de gedachte.

WeWork heeft een zogeheten ‘community management-team’ dat problemen van ondernemers helpt oplossen, of mensen aan elkaar koppelt. Ook Spaces heeft in elk pand een ‘community manager’, die met een hoop koffie-afspraken hetzelfde doet.

Groeien van flexplek naar eigen ruimte

Groeien gaat binnen co-workingspaces vaak van een flexplek naar een vast bureau, tot een eigen met glas of hout afgesloten ruimte voor het inmiddels kleine bedrijfje. De volgende stap was in het geval van de Nederlandse tak van Uber een hele verdieping binnen de co-workingspace Spaces, met eigen receptie.

Soms kiest een groeiend bedrijf voor een eigen kantoor , zoals ProctorExam, dat digitaal examens afneemt. Oprichter Daniel Haven (29) kreeg binnen de co-workingspace The Startup Orgy in 2015 een eigen tafel. In het pand vond hij twee nieuwe werknemers: een Italiaanse programmeur en Nederlandse marketeer. Nu heeft hij met zijn acht werknemers gekozen voor een eigen kantoortje. Met zijn oude ‘collega’s’ uit de co-workingspace gaat hij nog jaarlijks naar een muziekfestival in Italië. „Het is een hele bijzondere mix van buitenlandse expats en Nederlandse ondernemers. Iedereen wil vanuit Amsterdam de wereld veroveren.”