Koelwagensmokkelaars werden afgeluisterd

Mogelijk had de dood van 71 vluchtelingen voorkomen kunnen worden.

Onderzoekers bij de vrachtwagen waarin de doden werden ontdekt. Foto Roland Schlager / EPA

De smokkelaars van de 71 vluchtelingen die in de zomer van 2015 stikten in een koelwagen, werden tijdens de fatale rit afgeluisterd door Hongaarse opsporingsinstanties. Dat blijkt uit onderzoek van verschillende media waaronder de Süddeutsche Zeitung. Het drama had daarom mogelijk voorkomen kunnen worden.

In de opnames van de opsporingsinstanties is te horen dat de smokkelaars bespraken dat de vluchtelingen op de wanden aan het slaan waren en schreeuwden. Een van de smokkelaars concludeerde dat ze in doodsangst verkeerden: “Ik geloof dat ze geen lucht krijgen”. Zijn collega verbood hem vervolgens de deuren open te doen en zei dat ze door moesten rijden tot ze in Duitsland zouden zijn. Anders bestond het risico dat de vluchtelingen weg zouden rennen.

Toen de chauffeur uiteindelijk bij een tankstation toch besloot om achterin te kijken, bleek iedereen te zijn gestikt. 59 mannen, acht vrouwen en twee kinderen kwamen om het leven. De groep werd gesmokkeld door een Afghaans-Bulgaars netwerk.

Lees ook de reconstructie van onze correspondent De mannen van de koelwagen

Mensensmokkel

Hongaarse autoriteiten zeggen dat ze niet op tijd waren omdat er niet altijd een tolk aanwezig was om de gesprekken te vertalen. Ook was er niet 24 uur per dag een ambtenaar actief de gesprekken aan het luisteren. De Hongaarse officier van Justitie Gabor Schmidt zegt:

“Als Hongaarse autoriteiten de kans hadden gehad om deze verschrikkelijke gebeurtenis te voorkomen, dat zouden ze dat hebben gedaan. Maar de gesprekken [van de smokkelaars] konden niet altijd direct worden geëvalueerd.”

Volgens onze correspondent Roeland Termote is het onwaarschijnlijk dat de politie doorhad dat er mensen aan het stikken waren:

“Rond die tijd deed de Hongaarse politie zijn best om op te treden tegen mensensmokkel. Dat paste ook binnen het beleid van de regering: hard tegen vluchtelingen, maar ook hard tegen smokkelaars. De politie had in ieder geval geen motieven om smokkelaars te laten begaan.”