Twintig uur in gesprek met Poetin

De Amerikaanse documentairemaker Oliver Stone kreeg over een periode van twee jaar uitgebreid de tijd om de Russische president te leren kennen. Het resultaat leidt onvermijdelijk tot discussie.

Foto Natalia Kolesnikova/Reuters

Het is een van de meest mysterieuze en controversiële wereldleiders van dit moment. Maar de mogelijkheid om de Russische president Vladimir Poetin uitgebreid te interviewen is een kans die je als journalist niet snel zou laten liggen. De Amerikaanse documentairemaker Oliver Stone kreeg die kans. Over een periode van twee jaar mocht hij Poetin bij elkaar zo’n twintig uur interviewen.

Bij elkaar leverde dit een documentairereeks van vier keer een uur op, de zogeheten Putin Interviews, waarvan de eerste aflevering maandagavond werd uitgezonden bij Showtime. Tot donderdag is er elke dag een volgende aflevering te zien bij de televisiezender. Vrijdag- en zaterdagavond wordt de reeks in Nederland uitgezonden op National Geographic.

Eerder werd Stone al bekend door zijn interviews met andere controversiële figuren zoals Hugo Chavez en Fidel Castro. Verder maakte de filmmaker andere wereldberoemde producties zoals Platoon en Born on the Fourth of July.

Deze keer kreeg Stone als westerse journalist ongeëvenaarde toegang tot het leven van Poetin. Hij kwam herhaaldelijk in het Kremlin voor interviews, en reed zelfs in Poetin’s auto mee met de Russische president zelf achter het stuur. De datsja van Poetin, of de presidentiële jet: alle deuren stonden voor Stone open.

Snowden

De uitgebreide productie van Stone leidde tot een reeks opmerkelijke gesprekken. Van de gevaren van nucleaire oorlog tot het klimaat. Of een interessant moment waarin Poetin de Amerikaanse senator John McCain, een belangrijke criticus die de Russische president eerder een gangster noemde, prijst om zijn patriottisme. In een ander gesprek laat de president zich kritisch uit over de Amerikaanse klokkenluider Edward Snowden, die naar Rusland vluchtte nadat hij in 2013 lekte over de spionagepraktijken van de inlichtingendiensten in de Verenigde Staten.

Stone: Je zal wat Snowden gedaan heeft wel haten gezien je verleden bij de KGB.
Poetin: Snowden is geen verrader. Hij heeft de belangen van zijn land niet verraden.
Stone: Ben je het eens met wat hij gedaan heeft?
Poetin: Nee. Hij had het niet moeten doen.

Bekijk hier het fragment van het interview over Snowden:

Maar de toegang die Stone kreeg, leidde direct tot veel discussie. Want ook de ervaren filmmaker stuitte uiteindelijk op de bekende vraag in journalistiek werk: hoe dichter je bij het onderwerp staat, hoe lastiger het wordt om objectief je werk te doen. En hoe voorkom je dan een propagandakanaal te worden voor een wereldleider met een heel duidelijk belang in de productie? Een wereldleider die tegelijkertijd in het middelpunt staat van een ontwikkelende discussie in de Verenigde Staten over de mate waarin het Kremlin actief invloed heeft uitgeoefend op de Amerikaanse verkiezingen vorig jaar.

Sympathie voor Poetin

Zelf lijkt Stone ook zeker te sympathiseren met Poetin. Zo gelooft hij niet dat de president medeverantwoordelijk is voor de invloed die zou zijn uitgeoefend door Russische hackers op de Amerikaanse verkiezingen. Gezien het beeld van Poetin dat in het westen de overhand heeft, is het niet een verrassing dat Stone naar aanleiding van zijn productie veel kritiek over zich heen krijgt.

Bijvoorbeeld tijdens een interview met de Amerikaanse komiek Stephen Colbert op maandag. Het publiek joelt niet alleen door uitspraken van Stone, maar lacht om zijn verdedigende woorden voor Poetin. De frictie van Stone’s productie is dan ook goed samengevat met de vraag van Colbert: “Heb je iets negatiefs over Poetin te zeggen, of heeft hij je hond ergens in een hok?”