Rafa is opnieuw geprogrammeerd

Roland Garros

Nadal heerst als vanouds op het gravel van Parijs. Agressiever dan ooit gaat hij op voor zege nummer tien. Dat zou een unicum zijn.

Rafael Nadal plaatste zich vrijdagavond ten koste van Dominic Thiem voor de finale van Roland Garros. Foto Francois Xavier Marit/AFP

De avond viel in Parijs, de schaduw trok langzaam over court Philippe Chatrier. De misschien wel toekomstige ster klopte op de poorten van zijn kasteel, soms ongedurig en druistig. Het vuurgevecht werd hier en daar opgevoerd, een enkele granaat ontstoken – maar geraakt werd hij nooit. Bij het sluiten van de dag, tegen half tegen, was het Rafael Nadal die overwon – zoals vanouds.

In een duel der generaties bevestigde Nadal (31) tegen Dominic Thiem (23) wie, ook anno 2017, de meester der gravelspelers is. Wisseling van de wacht? Niet aan de orde, niet nu. Het duel werd, terecht, geafficheerd als de wedstrijd tussen de twee beste tennissers op gravel dit seizoen, beiden met 22 zeges tot vrijdag.

Maar, eenmaal onderweg, heerste Nadal zoals hij al een dik decennium heerst in Parijs. Nadal op z’n Nadalst. Ontembaar, onstopbaar, onverslaanbaar – nog nooit verloor hij een halve finale op Roland Garros. Hij won met 6-3, 6-4 en 6-0 – zijn 78ste zege in zijn 80ste duel hier. Hij blijft dit toernooi zonder setverlies. Robin Haase won in de tweede ronde vooralsnog de meeste games van Nadal: acht.

Grand slam

La Décima wordt nu tastbaar, Nadal kan Roland Garros voor de tiende keer winnen, twaalf jaar na zijn eerste titel in Parijs. In de finale wacht zondag de Zwitser Stan Wawrinka, die Andy Murray in vijf sets sloopte. Met een zege zou Nadal de eerste speler zijn, man of vrouw, die in het proftijdperk (sinds 1968) tien maal hetzelfde grand slam weet te winnen.

Hij staat nu gelijk met Martina Navratilova, die negen keer Wimbledon won. De Australische Margaret Court won de Australian Open elf keer, maar presteerde dat grotendeels in het amateurtijdperk en in een tijd dat veel concurrenten de reis naar Australië niet ondernamen.

Zo wacht zondag een finale voor de tennisannalen. Met een Nadal die weer terug is aan het firmament en in sommige aspecten misschien beter is dan ooit. In de schaduw van de revival van Roger Federer heeft zich bij Nadal een vergelijkbare wedergeboorte voltrokken.

Sneller en sneller

Hij viel terug de afgelopen twee, drie jaar. Hij had last van zijn knie, van zijn pols, had mentale problemen. Maar hij is – eind vorig jaar, begin dit jaar – opnieuw geprogrammeerd. Luister naar zijn oom en coach Toni Nadal, over wat hij eind vorig seizoen besprak met Rafa. „We moeten je forehand herstellen, je moet hem harder spelen, je moet je service verbeteren”, vertelde hij voor Roland Garros tegen Sport 360°, een sportkrant in het Midden-Oosten. „Je moet veranderen omdat het leven is veranderd en het spel elk jaar sneller en sneller wordt.”

Zijn forehand is nu misschien dominanter dan hij ooit is geweest. Het is weer het oorlogswapen waar hij tegenstanders mee kapot speelt. Korte versie van de boeiende analyse van tennisexpert Craig O’Shannessy in The New York Times: hij beukt met zijn linkshandige forehand in op de doorgaans zwakkere backhand van tegenstanders, drijft ze ver in de hoek, en komt er dan overheen met een harde forehand langs de lijn.

„De strategie is als die van een boxer”, schrijft Craig O’Shannessy. „Geef een paar zwaaiers op het lichaam. Kom met groundstrokes. En plaats dan de knock-out.” Zo speelt hij tegenstanders murw, zo ook Thiem, wiens fluwelen enkelhandige backhand vrijdag gekraakt werd.

‘Inside’ de baan

Nadal speelt agressiever dan in de afgelopen jaren. Het is terug te zien in zijn positie op de baan, hij staat meer ‘inside’ – in de baan. Hij slaat dit gravelseizoen 32 procent van zijn forehands vóór de baseline, vorig jaar was dat 14 procent, zo blijkt uit cijfers van de Eurosport-rubriek The Coach van Patrick Mouratoglou, coach van Serena Williams.

Het duidt op een meer aanvalsgerichte speelstijl. Ook zijn gevreesde topspin forehand doet tegenstanders weer pijn. Waar hij augustus vorig jaar 22 procent van zijn forehands met meer dan 3.000 voorwaartse rotaties per minuut speelde, zijn dat er in mei van dit jaar 77 procent. „Hij kan weer dicteren met zijn wapen”, constateerde Mouratoglou.

Je zou kunnen zeggen: zijn forehand draait, en Nadal glorieert weer. Maar daar doe je andere onderdelen tekort mee, zoals zijn tweede service, die enorm is verbeterd. In zijn zes wedstrijden op Roland Garros won hij procentueel meer punten met zijn tweede service dan met zijn eerste service, zo ook tegen Thiem: 76 tegen 71 procent. De omgekeerde wereld.

Nadal is Nadal weer; een vernieuwde versie van hemzelf. Ouder en kalend, maar nog altijd bepalend.