650 verkiezingen, 650 verhalen over winst en verlies

Wat zei Theresa May over het verlies van haar meerderheid? Hoe vierde Jeremy Corbyn de opmars van Labour? Dat zijn de grote verhalen, de landelijke thema’s. Maar achter de Britse Lagerhuisverkiezingen gaan 650 verhalen schuil. In ieder kiesdistrict, alfabetisch van Aberavon tot Yorkshire East, is er een winnaar, zijn er meerdere verliezers en is er veel drama.

Zo verloor Nick Clegg, vicepremier tussen 2010 en 2015 en nog altijd LibDem-prominent, na twaalf jaar in Sheffield Hallam zijn zetel. De voormalig Schotse premier en oud-partijleider Alex Salmond van de Schotse nationalisten werd door de kiezers van Gordon weggestuurd. Maar de politica die het verlies leed dat het moeilijkst te verwerken zal zijn, is Elizabeth Riches. De kandidaat van de LibDems in North East Fife behaalde 13.741 stemmen. Twee stemmen minder dan tegenstander Stephen Gethins van de Scottish National Party.

Er waren meer verkiezingsuitslagen die zeer dicht bijeen lagen. In het Londense Richmond Park won Conservatief Zac Goldsmith met 45 stemmen van Sarah Olney. Een paar maanden geleden had Olney dezelfde zetel van Goldsmith afgepakt in een tussentijdse verkiezing. In Kensington, met de dure Londense buurten Holland Park en Notting Hill, was het zo spannend en moest er zo vaak opnieuw geteld worden dat het stembureau de ploeg van tellers naar huis stuurden. Ze waren te moe, moesten eerst bijslapen voordat het verantwoord was om verder te gaan. Vrijdagavond, 23 uur nadat de stembussen sloten, werd bekend dat Emma Dent Coad van Labour met 20 stemmen verschil had gewonnen. Het kiesdistrict was sinds 1974 in handen van de Tories.

Het spannende van het first past the post-districtenstelsel is dat het altijd mogelijk is dat een belangrijke minister of partijprominent opeens van het toneel verdwijnt. Bij deze verkiezingen sneuvelde een fractieleider. Angus Robertson, die de SNP leidt in het Lagerhuis, verloor in Moray van een Tory. Lang leek het erop dat Amber Rudd, minister van Binnenlandse Zaken, het niet zou redden. Bedeesd en met overslaande stem stond ze in het holst van de nacht de BBC te woord in de gymzaal waar de stemmen voor Hastings and Rye geteld werden. Uiteindelijk won ze, met 300 stemmen verschil. Nog geen 18 uur later werd ze herbenoemd als een van de machtigste ministers van het land.

Uiteindelijk verloren acht bewindspersonen, allemaal lager geplaatste onderministers, hun Lagerhuiszetel. De meest opvallende nederlaag werd geleden door Ben Gummer, verantwoordelijk voor het samenstellen van het verkiezingsprogramma van de Conservatieven.

En Theresa May? Landelijk had ze het zwaar, maar niet in haar eigen Maidenhead. Daar won ze met een verschil van 26.457 stemmen ofwel 64,8 procent van het totaal. Dat klinkt goed maar Labourleider Jeremy Corbyn, deed het in Islington North in Londen net iets beter. Hij won met een verschil van 33.215 stemmen, goed voor 73 procent van het totaal.