Macron maakt haast met hervormen

Arbeidsmarkt

Amper aangetreden wil de nieuwe Franse regering de arbeidsmarkt hervormen. De vakbonden willen de sfeer nog niet bederven.

Franse boeren demonstreren in Le Mans tegen al te rigoureuze hervormingen, enkele dagen nadat Macron tot president van Frankrijk is verkozen. Foto AFP

Demonstraties lijken uiteindelijk onvermijdelijk, maar het overleg tussen de nieuwe Franse regering en de vakbonden over een ingrijpende hervorming van de arbeidswetgeving is ongewoon harmonieus begonnen.

Na een eerste gespreksronde in mei met de sociale partners presenteerde premier Edouard Philippe dinsdag de grote lijnen van de plannen. Daaruit bleek dat hij het verzoek van de bonden om (iets) meer tijd heeft ingewilligd en dat hij het oorspronkelijke idee om branche-overleg over cao’s af te schaffen laat varen.

Maar er resteert genoeg om over te onderhandelen. President Emmanuel Macron heeft tijdens de campagnes al gezegd het parlement toestemming te willen vragen om par ordonnance (bij beschikking) de maatregelen te kunnen doorvoeren. Dat wil zeggen: zonder veel parlementair debat, maar wel na onderhandelingen met de sociale partners. Die moeten „aan het eind van de zomer” zijn afgerond.

Doordat het Franse sociale model volgens Macron niet is aangepast aan de moderne tijd kent het land „al 25 jaar massawerkloosheid”. Hervormingen zijn daarom „onvermijdelijk en urgent”, zei premier Philippe.

Om bedrijven meer flexibiliteit te geven moet het mogelijk worden ook op bedrijfsniveau afspraken te maken over arbeidsvoorwaarden, werktijden en salarissen. Daarnaast moet de sociale dialoog „versterkt en versimpeld” worden, zei Philippe. Nu nog onderhandelen Franse bedrijven met vijf verschillende personeelsvertegenwoordigers, dat kan eenvoudiger. Er moet daarnaast een plafond (maar mogelijk ook een ondergrens) komen voor vergoedingen bij onterecht ontslag en de ruim 3.000 pagina’s tellende ‘Code du Travail’ (arbeidswet) moet ontdaan worden van achterhaalde of overbodige regels.

Om individuele burgers beter te beschermen en ondernemerschap te stimuleren, komen ook zelfstandigen en boeren in aanmerking voor werkloosheidsuitkeringen. Daarnaast zullen de mogelijkheden voor omscholing en leerwerkplaatsen uitgebreid worden om „de enorme energie in dit land los te maken”, aldus minister van Arbeid Muriel Pénicaud.

Een groot aantal van de nu gepresenteerde maatregelen stond ook al op de rol onder Macrons voorganger François Hollande. Maar na massale demonstraties zwakte hij ze sterk af. Macron heeft tijdens de campagnes altijd gezegd dat hij verder wil gaan. Zijn politieke wittebroodsweken gebruikt hij om zo snel mogelijk tot besluiten te komen.

De vakbonden beseffen dat het klimaat nu anders is dan onder de zwakke Hollande. „Er lijkt in ieder geval aan de oppervlakte het verlangen om tot een partnerschap te komen”, zei voorzitter Jean-Claude Mailly van de radicale bond Force Ouvrière . Hij prees de „luisterende” Macron. „Hij was niet autoritair.”