Recensie

Van ‘America’s Dad’ naar ‘America’s Rapist’

An American Scandal

Maandag ging de rechtszaak tegen Bill Cosby van start. Een documentaire van Discovery probeert samen te vatten wat we nu weten.

Bill Cosby arriveert bij de rechtbank, maandag. Foto EPA / Tracie van Auken

De documentaire An American Scandal, woensdagavond bij Investigation Discovery, opent met een disclaimer: „Bill Cosby is innocent until proven guilty.” Veroordeeld is hij inderdaad (nog) niet. Maar nu bijna zestig vrouwen hem beschuldigen van seksueel misbruik, is er niks over van zijn reputatie als ‘America’s Dad’.

Ooit was hij een van de meest geliefde beroemdheden van de VS en een rolmodel voor veel zwarte Amerikanen. Door zijn rol als Cliff Huxtable in de comedyserie The Cosby Show werd hij wereldberoemd. Iedereen leek van hem te houden. Dat is tegenwoordig wel anders: in deze documentaire zien we een krantenkop voorbijkomen waarin hij ‘America’s Rapist’ wordt genoemd.

Deze maandag, 5 juni, begon de strafzaak van één van de vrouwen, Andrea Constand, tegen Cosby. Hij zou haar in 2004 in zijn huis hebben misbruikt. Hoewel er al sinds de jaren 70 geruchten en beschuldigingen rondgingen, kwam de zaak pas echt aan het rollen nadat komiek Hannibal Buress in 2014 Cosby een verkrachter noemde tijdens een stand-up show. Waarom duurde het zo lang?

Deze documentaire van ID (de misdaadzender van Discovery Channel, in het basispakket van Ziggo en KPN) heeft niet alle antwoorden. De makers vertellen in hoog tempo over de carrière van Cosby, de vele beschuldigen en een aantal andere drama’s in zijn leven.

Lees ook: 35 vrouwen kijken Cosby aan,

over de Cosby-cover van New York Magazine uit 2015

Aan het woord komen onder meer twee vrouwen die hem beschuldigen. Shawn Brown had in de jaren 70 een affaire met de komiek. Hun relatie kwam eerst van twee kanten. Alles veranderde nadat hij haar op een dag drogeerde en verkrachtte. Ze kreeg in 1974 een buitenechtelijke dochter, Autumn. Cosby gaf de affaire vele jaren later toe, maar ontkent dat hij de vader is. Zijn afhandeling van die zaak laat zien hoe hard hij tegen zijn tegenstanders inging, ook in de media.

Ook actrice Lili Bernard, die een gastrol had in The Cosby Show, vertelt haar verhaal. Ze zag Cosby oorspronkelijk als een mentor en een vaderfiguur. Dat maakt de verhalen over zijn misbruik en manipulatie nog heftiger. De meeste vrouwen, onder wie Bernard, zullen nooit de kans krijgen om Cosby in de rechtszaak te confronteren omdat hun zaken verjaard zijn. Ze leeft daarom mee met Constand en steunt haar: „Ze is als een zus voor me.”

De zaak Cosby heeft raakvlakken met een andere Amerikaanse held die van zijn voetstuk viel. O.J. Simpson, die in 1995 terechtstond omdat hij zijn vrouw en haar vriend zou hebben vermoord. Ze waren beiden geliefde voorbeeldfiguren die lange tijd onschendbaar leken. Vorig jaar werd er een fenomenale documentaire uitgezonden over Simpson, in vijf delen van anderhalf uur: O.J.: Made in America.

De ultieme documentaire over Cosby moet nog gemaakt worden, want An American Scandal is veel te kort om alles te behandelen. Wel geeft het een aardige samenvatting van de gebeurtenissen tot nu toe.