Recensie

Documentaire The Analogues: puzzelen met Beatlesmuziek

Zap

De Nederlandse band The Analogues speelt onmogelijke Beatles-albums live. ‘Het Uur van de Wolf’ volgde de bandleden terwijl ze bezig waren met Sgt Pepper’s. Onze tv-recensent neemt zijn hoed af.

Bart van Poppel In de studio van Abbey Road (Het Uur van de Wolf, NTR).

Toen Sgt. Pepper’s Lonely Hearts Club Band uitkwam in de vroege zomer van 1967, was ik 14. De middag ervoor was ik al in de plaatselijke platenzaak te vinden, vol verwachting, en besprak met de verkoopster, die niet eens zo heel veel ouder was, wat ons te wachten stond. Het viel niet tegen. We waren het erover eens dat The Beatles over 50 en 100 jaar nog de grootsten zouden zijn, net als Bach en Mozart.

Heel vervelend voor wie ons toen uitlachten, maar het blijkt waar te zijn geweest. Het gouden jubileum van het meest geniale en invloedrijke album van the Beatles wordt dezer dagen uitbundig gevierd, en niet alleen door overjarige hippies.

Toch ken ik geen enkele Beatles-fan die Sgt. Pepper zijn favoriete album noemt. Dat is eerder Rubber Soul of Abbey Road of het witte album. Pepper is gewoon te bekend, te goed, te canoniek.

De na 1965 in de Londense studio van Abbey Road opgenomen Beatles-albums zijn nooit live gespeeld. Het waren gecompliceerde composities, met talloze instrumenten en effecten, niet geschikt voor een concert. Maar zoals Het Orkest van de 18de Eeuw er plezier in schiep om op zorgvuldig gereconstrueerde instrumenten barokmuziek in de originele vorm nu uit te voeren, zo wil de Nederlandse band The Analogues die onmogelijke Beatles-albums live spelen: eerst Magical Mystery Tour, over een tijdje Abbey Road, nu Sgt. Pepper. Een jaar lang volgde Marcel de Vré voor een documentaire van Het Uur van de Wolf (NTR) de minutieuze voorbereidingen.

Vooral bassist en researcher Bart van Poppel is een freak, die alle loopjes en riedeltjes deconstrueert om ze vervolgens op de originele instrumenten uit te laten voeren. Niet alleen worden tablaspelers, harpistes, hoornisten en vele strijkers aangenomen, maar ook struint Van Poppel de hele wereld af, op zoek naar dat ene orgeltje uit ‘Lucy in the Sky with Diamonds’, de beste sitar of een van de slechts dertig bestaande mellotrons uit een bepaalde serie, die we kennen uit het intro van ‘Strawberry Fields Forever’.

Het resultaat is verbluffend, moet ook een van de geluidstechnici van de oorspronkelijke opnamesessie in Abbey Road toegeven. Bij de concerten gaan de babyboomers uit hun dak. Wie herkent nu niet ieder trompetje en akkoordje tot in detail?

The Analogues zijn geen coverband, zoals ze vaak worden genoemd, want ze doen iets dat nooit eerder is gedaan, ook niet door de Fabuleuze Vier zelf. Hun toewijding grenst aan de manie, zoals ze zelf als eersten toegeven, als de twee vrachtwagens vol oude meuk weer de weg opgaan.

Maar waarom zou je het eigenlijk willen, het consciëntieus kopiëren van een standaard? Ik denk omdat het een uitdaging vormt, te vergelijken met een legpuzzel van tweeduizend stukjes of een onmogelijk cryptogram. Het is iets voor mannen, of liever voor mannen die jongens zijn gebleven. Daar zijn er erg veel van, vooral in de cruciale leeftijdscategorie, die een beetje ontvankelijk is voor dweepzucht met haar eigen jeugd.

Ik weet niet goed wat ik ervan moet denken: het is knap, het is leuk, het verschaft heel veel mensen plezier. Net als André Rieu, eigenlijk. Ik neem mijn hoed af, maar denk toch niet dat ik er snel heen zou gaan.