Kroniek van een zure dag in Parijs

Roland Garros

Drie Nederlanders verloren op één dag in de tweede ronde van Roland Garros. Een dag met buikkramp, paniek en gemiste kansen.

Kiki Bertens Foto AP

Drie Nederlanders speelden woensdag in de tweede ronde van Roland Garros: Kiki Bertens, Richel Hogenkamp en Robin Haase. Kroniek van een dag met nederlagen.

10:00 uur Zuiver en hard klinken de slagen op baan dertien, waar Bertens warm draait. De stemming is goed in team-Bertens, gevoed door de resultaten van de afgelopen weken. Coach Raemon Sluiter geeft ballen aan, Bertens slaat in met haar vriend Remko de Rijke. Hij is tevens haar fysio en tenniste op hoog niveau. „Sorry!”, zegt Bertens, als ze hem bijna raakt met een bal. Verderop op het park geeft Hogenkamp orders aan haar trainer en hittingpartner. „Service afwisselen.” En: „Nu alleen tweede.” Wat afstraalt van Bertens en Hogenkamp: ze lijken hongerig en scherp.

10:30 uur Het oorlogszuchtige geschreeuw van Rafael Nadal trekt over de lege tribunes van het Court Philippe Chatrier. Beestachtig staat hij in te spelen, de forehand op volle toeren, zwanger van topspin. Haase staat voor een kolossale operatie: de keizer van het gravel in zijn eigen rijk verslaan. Ongeëvenaard zijn Nadals cijfers op Roland Garros: 73 zeges tegen 2 nederlagen. Hij jaagt hier op zijn tiende titel. Nadal op gravel, sui generis.

13:49 uur De zon brandt fel, Bertens loopt baan 2 op, Sluiter spuit zich in de spelersbox onder met zonnebrandspray. Bertens breakt het 18-jarige Amerikaanse talent Catherine Bellis direct ‘op love’. Een game later gebeurt precies het omgekeerde. Vanaf dat moment is Bertens niet meer zichzelf, ze rommelt, staat ‘vast’, mist ritme. „Bewegen, slaan, knokken, klaar. Go”, roept Sluiter.

De machine hapert. De vrijblijvendheid van vorig jaar, toen ze tot de halve finale kwam, ontbreekt. Het is moeten winnen, in plaats van willen winnen. Als een wesp bespeelt Bellis Bertens. Ze kan uitdelen wat ze wil, maar de razendsnelle Amerikaanse is ongrijpbaar. Woest ramt Bertens een bal tegen een muur achter haar als ze begin tweede set wordt gebroken. Een lijnrechter zet angstig een stap opzij. Bertens gaat zitten op het bankje, onder een parasol, bewegingsloos staart ze voor zich uit.

15:31 uur Het zindert in de tiebreak van de tweede set, Bertens werkt vanuit het niets vier matchpoints weg. Als ze de vijfde ook overleeft, kan ze het duel nog keren. Dit is tennis op z’n mooist, een paar punten die bepalend zijn. Bertens serveert, een rally volgt, en dan slaat ze een bal vol met twijfel: een soort combinatie tussen een dropshot en een slice backhand. In het net. Einde wedstrijd, 6-3 en 7-6. Ze vloekt. Ramt een bal hoog het park op en kijkt Sluiter strak in de ogen.

Richel Hogenkamp. Foto AP

15:52 uur Een dokter en een fysiotherapeut staan op baan zes, Hogenkamp wordt behandeld. Haar gezicht is rood aangelopen, ze hangt voorover in haar stoel en krijgt pillen toegediend. Het vechtertje Hogenkamp – al veertien wedstrijden ongeslagen – heeft het zwaar in de hitte: ze verliest de eerste set van de modale Belgische Elise Mertens. Op het centercourt begint Haase tegen Nadal. Haase zit vanaf het begin in de vuurlinie, zijn service wordt direct gebroken. Nadal speelt zoals hij zich eerder opwarmde: ontketend.

16:10 uur Chaos in haar hoofd, zenuwen, gevangen door verwachtingen, van anderen, van haar zelf. Dat is het verhaal van Bertens in haar persconferentie. „Ik ben geen moment los geweest. Mijn benen niet, mijn armen niet. Dan ontstaat er paniek. Dan wordt het heel lastig.” Haar oude demonen spelen op, bevangen als ze is geraakt door de spanning, vanaf het eerste moment op de baan. „Het draaide alleen om het winnen hier, zover mogelijk komen, en niet gewoon lekker tennissen.”

Tennis is een mind game, op slechte dagen is het een gevecht tegen jezelf. Bertens is mentaal kwetsbaar, ze kan plots in een stressmodus schieten als ze fouten maakt. Dan raakt ze de controle kwijt over zichzelf. Precies dat gebeurde. „Ik zat heel de tijd in een achtbaan.” Daar „zullen oplossingen voor moeten komen”, zegt ze. Hoe? „Geen idee.” De term mental coach valt, maar ze weet niet of ze dat wil. In het verleden werkte ze al eens met een sportpsycholoog.

Ze vecht tegen tranen. Bertens is de nummer achttien van de wereld, ze heeft een nieuwe status sinds ‘Parijs 2016’. Daar moet ze nog altijd mee leren omgaan, de druk die de naam Bertens anno 2017 met zich meebrengt, de rol van outsider voor de titel dit jaar. Ieder verlies vóór de halve finale zou als falen worden gezien, zegt ze. Met trillende stem: „Ik moet leren mij dat niet aan te trekken.” De buitenwereld buiten de deur houden.

16:35 uur Sluiter zakt in een leren stoel in het perscentrum. Hij spreekt over de rol van de media, de vragen die Bertens voor het toernooi kreeg over haar rol als titelkandidaat. „Het is een beetje te veel geweest allemaal.” Hij had gehoopt dat haar recente resultaten in Madrid (kwartfinale), Rome (halve finale) en Neurenberg (winst) druk zouden wegnemen. „Dat het een residu zou zijn.”

Maar ze vervalt in oude fouten. Sluiter zegt via een omweg dat hij haar zou adviseren een mental coach te nemen, maar het moet uit haar zelf komen. „Je kan dit zien als een examen waarvoor je gezakt bent: maak je een propje van het papiertje en pleur je het in de vuilnisbak, of zeg je: ik wil eigenlijk wel een herkansing doen?”

Robin Haase. Foto AP

17:30 uur „Ik zal jullie de details besparen, maar ik had vanochtend kramp in mijn buik.” In de persruimte zit Hogenkamp, die met 6-3 en 6-4 van Mertens verloor. Dit was een „gemiste kans”, Hogenkamp vocht zich door de kwalificatie, dit was een loting waarmee ze zomaar de derde ronde kon bereiken. Net als ze klaar is sluit Haase zijn duel af met een dubbele fout: 6-1, 6-4 en 6-3voor Nadal.

18:15 uur Haase neemt plaats. „Ik vond dat ik aan het begin echt veel beter was. En toen was het inspelen voorbij.” Voor het eerst wordt er deze woensdag gelachen.