Als jonge renner was Dumoulin al motor van de groep

Tom Dumoulin won de honderdste editie van de Giro. Als tiener was hij meer van het lekker fietsen, hij wilde gaan studeren. Toch werd hij profrenner. Aanleg had hij en zijn fysiek was in orde. Al snel bewees hij zich als tijdrijder. Nu hij als klimmer verbeterd is, kwam de bekroning: winst van een grote ronde.

Foto Luk Benies/AFP

De eerste Nederlandse Giro-winnaar is een atypische. Geen dromer die als kind fantaseerde over gele, rode of roze truien, over glorieuze etappeoverwinningen op een fiets, over in de voetsporen treden van welke grootheid dan ook. Tom Dumoulin was als tiener veel meer van lekker fietsen, genieten. Wars van heldenverering, doe maar normaal, dat credo. Dankzij zijn opvoeding stond hij met beide benen op de grond, als oudste zoon van hoogopgeleide ouders, met nog twee zusjes.

Een liefhebber van de beweging, van de sensatie op een racefiets, beginnend op een stalen ros met een groepje vrienden. Op woensdag en zaterdag door Limburgs heuvelland, verzamelen bij Camping De Bosrand in Sint Geertruid, op woensdag in Beek, en dan een beetje peddelen. Leeftijdgenoten trainden zich al een slag in de rondte, maar Dumoulin niet. Hij zou gaan studeren, geneeskunde, net als zijn vader.

Op een goed moment toch maar lid worden van de lokale wielerclub, de Bergklimmers. Naar wedstrijdjes net over de grens ging hij gewoon op de fiets, rugzak op en gaan. Moest het verder weg, dan liftte hij mee met anderen, vertelt jeugdtrainer Ad Wijnands. „Zijn ouders hadden niets met de sport. Maar Tom vond het prachtig. Zat hij in een kopgroep van vier, werd ie vierde. Maar hij was wel de motor van de groep, zoveel aanleg had hij. Absoluut geen koersinzicht, een groentje in die tijd. Hij wist nog niet eens hoe hij een bandje moest verwisselen.”

Fysiek zat het snor

Maar fysiek zat het goed, dat zag Wijnands meteen. „Zonder oefening trapte hij met een frequentie van 110 omwentelingen per minuut. Een normale sterveling zit op de zeventig. Dat is aanleg. Daarmee spaar je energie.” Maar dan moet je het ook nog maar willen. Wijnands: „Er lopen bij de Albert Heijn vast en zeker jongens rond die fysiek beter zijn dan Tom, maar die de motivatie niet hebben. Tom genoot ervan. Hij deed het gewoon heel graag.”

Voetballen werd ’m niet, bij R.K.S.V. Leonidas bewaren ze amper herinneringen aan hem. Hij heeft meer het lijf van een duursporter, staat te lezen in Dagblad de Limburger. De gymleraar van het Bonnefantencollege in Maastricht, waar hij vwo deed, hield zijn hart vast bij weer een looptest: Dumoulin kon zo diep gaan dat ze bang waren dat het licht een keer uit zou gaan. Als hij ergens voor gaat, dan ook maximaal. Met een bovengemiddelde interesse voor het sportende lichaam: zijn profielwerkstuk in 6-vwo ging over energieverlies en lactaatafname na lichamelijke inspanning.

Uitgeloot voor geneeskunde

Dumoulin werd uitgeloot voor een studie geneeskunde en besloot toen profrenner te worden. Als manneke van negentien mocht hij naar een regionaal beloftenteam, Parkhotel Valkenburg. Betekende dat hij moest stoppen met de trainingen bij Wijnands, alles werd immers geregeld vanuit de ploeg. Typisch Dumoulin, zegt Wijnands. „Na afloop van de laatste training stond hij klaar met een fles wijn, samen met zijn ouders. Om me te bedanken, maar ook om zich te verontschuldigen.”

Dumoulin was in die jaren geen veelwinnaar, reed in de toptien bij kleine kermiskoersen. En toch nam Aart Vierhouten, beloftencoach, hem op in de nationale selectie voor een tijdrit in Portugal, in maart 2010. Nooit eerder reed hij op een tijdritfiets. Sterker, hij moest er aan de vooravond eentje lenen bij teamgenoot Nick Mulder. De volgende dag toonde hij zijn klasse: hij won, ook van de besten van de wereld.

Die prestatie viel op. In 2011 werd hij uitgenodigd voor een plek bij het grote Rabobank Development Team. Wijnands: „De meeste jongens zouden op hun knieën vallen van blijdschap. Hij niet. Was hij te laat voor een training, dan was hij te laat.”

2010-12-01 13:54:01 KAATSHEUVEL - Wielrenner Tom Dumoulin van het Rabo Continental team presenteert zich woensdag op het podium van het theater de Efteling. ANP ROBERT VOS
2014-07-25 13:12:09 BERGERAC - Tom Dumoulin komt over de finish van de negentiende etappe van de Tour de France. ANP BAS CZERWINSKI
2015-07-04 17:11:25 UTRECHT - Tom Dumoulin van de Team Giant Alpecin ploeg tijdens de start van de openingsrit van de Tour de France, een tijdrit over 13,8 kilometer. ANP KOEN VAN WEEL
Dumoulin in 2010, 2014 en 2015 voor Rabobank Continental, Giant-Shimano en Sunweb.
Foto ANP

Dumoulin had nog niet het idee dat hij tot grote dingen in staat zou zijn, zegt Daan Olivier, nu renner bij Lotto-Jumbo maar in 2011 zijn collega bij Rabobank. „We waren allebei Bourgondiërs, lieten een toetje niet staan, zeg maar. We genoten van het fietsen, maar ook van het leven ernaast.” Olivier herinnert zich de dan 21-jarige Dumoulin als een sociale jongen. „Nooit plaatste hij zich boven de jongere gasten. Aan hiërarchie doet hij niet.”

Tijdritspecialist

Drie jaar later kwam Olivier Dumoulin weer tegen, bij Giant-Shimano. Dumoulin behoorde als tijdrijder toen al tot de wereldtop en brak een jaar later, in 2015, internationaal echt door met bijna-winst in de Ronde van Spanje. Bergop komt hij nog tekort. Hij is dan nog de tijdritspecialist die ook kan klimmen, en niet andersom.

„Tom is een onwijs slimme jongen, dat merk je aan de discussies die je met hem voert”, zegt Olivier. „Hij weet wat er in de wereld gebeurt. Hij is oprecht geïnteresseerd in mensen. Als hij vraagt hoe het met je gaat, wil hij dat ook echt weten. Toen ik twee jaar geleden stopte met fietsen, was hij een van de eersten die me belden: of ik er wel echt goed over na had gedacht.”

Beschermheer van zijn familie

Olivier noemt het „een eer” om als knecht voor Dumoulin te hebben gereden. „Omdat hij altijd ontzettend dankbaar is. Na bewezen diensten neemt hij je mee uit eten, bijvoorbeeld. En als je een slechte dag hebt, zegt hij: ‘Gast, kom op, komt goed’. Bij hem had ik geen angst om te falen. De volgende dag deed ik twee keer zo hard mijn best voor hem. Hij is een echt mensenmens.”

Een beschermheer van de familie, bovendien. Zorgvuldig houdt hij die uit de media. Een interview met pa en moe, met zijn vriendin – je zal het nergens terugvinden.

Voor de media is Dumoulin soms moeilijk te peilen. In een interview met NRC zei hij vorig jaar heel goed te letten op wat hij wel en niet zegt. Alles ligt onder een vergrootglas. Baalt hij van, want hij is een man met het hart op de tong, zo zagen we tijdens deze Giro. „Kloterit”, klonk het eens nadat hij had afgezien. „Ik hoop dat ze hun podiumplek verliezen”, zei hij na de achttiende etappe, toen geen concurrent met hem wilde samenwerken. Arrogant gedrag, vond zijn Italiaanse concurrent in het klassement Vincenzo Nibali, die het hem betaald zou zetten in de koers.