Opinie

Divers in komaf, uniform in uitstraling, dus geen politiehoofddoek

Juist in een diverse samenleving wint de politie aan gezag als ze neutraal blijft in haar uitstraling. Een hoofddoek boven het uniform breekt met dat principe, meent veiligheidskundige .

Vlaggenparade op de Waalbrug in Nijmegen. Foto Piroschka van de Wouw / ANP

Het idee van de Amsterdamse politiechef Aalbersberg om agentes toe te staan een hoofddoek te dagen, houdt de gemoederen al een week bezig. Voorstanders schermen met het diversiteitsargument. In een snel veranderende, diverse samenleving, zou de politie volgens hen een afspiegeling moeten zijn. Normen uit het verleden zouden dit niet in de weg mogen staan.

Vooropgesteld, een politiemacht met diverse achtergronden is van groot belang. Niet alleen omdat allen die voor het beroep geschikt zijn zich thuis moeten voelen, maar ook omdat een diverse politiemacht effectiever is. Criminelen hebben immers ook alle mogelijke afkomsten. Een diverse politie is dus een nobel streven.

De vraag is echter of een voorstel om hoofddoeken toe te staan hieraan bijdraagt. En of het streven naar een diverse politie ten koste van eveneens belangrijke principes zou mogen gaan. Het antwoord op die eerste vraag is kort en helder: we weten niet hoeveel vrouwen met hoofddoek bij de politie willen. Misschien is dit aantal wel heel klein. Zodoende is het zeer de vraag of het Amsterdamse proefballonnetje de politie diverser kan maken.

Dan het neutraliteitsprincipe: hier zou niet aan getornd mogen worden, menen tegenstanders van Aalbersbergs idee. Dus ook in haar uitstraling zou de politie neutraal moeten zijn. Voorstanders van de hoofddoek vinden het nogal conservatief om hieraan vast te houden. Dat bestrijd ik: juist in een diverser wordende samenleving, waarin tegenstellingen toenemen, hoort de overheid haar eigen neutraliteit te koesteren. We zouden dit de diversiteitsparadox kunnen noemen. Alleen een staat die zo neutraal mogelijk is, zowel qua handelen als qua uitstraling, is een geloofwaardige scheidsrechter over de conflicten in onze samenleving.

Juist daarom is het zo belangrijk dat agenten, militairen, rechters en officieren van justitie een neutrale uitstraling hebben. Alleen op die manier kunnen zij geloofwaardig zijn en effectief opereren. Een diverse samenleving vraagt dus juist om een politiemacht zonder levensbeschouwelijke, culturele of politieke symbolen. Een politiemacht die misschien qua achtergronden wel een afspiegeling is, maar niet qua uitstraling naar buiten toe. Qua uitstraling is zij uniform, en niet pluriform. Juist omdat dit in een pluriforme samenleving noodzakelijk is.