Recensie

Mopperpot ontsluiert zijn eigen verleden

Jim Broadbent vormt als zelfgenoegzame Tony een prima koppel met de stekelig broeiende Charlotte Rampling.

Het boek is beter dan de film. Makkelijk gezegd. De vraag is eerder: las ik eerst het boek of zag ik eerst de film?

Ik las Julian Barnes’ roman The Sense of an Ending vóór deze verfilming: over de gescheiden, gepensioneerde mopperpot Tony Webster (Jim Broadbent) wiens zelfbeeld kantelt als de zojuist overleden moeder van zijn ex Veronica (Charlotte Rampling) hem 500 pond en een dagboek nalaat. Veronica weigert het dagboek evenwel af te staan en koestert een onverklaarbare wrok tegen Tony.

Julian Barnes’ roman gaat over het geheugen. Hoe dat uit ons verleden een verhaal destilleert dat ons goed uitkomt en beschamende herinneringen wist. Zoals we dat ook collectief doen: dan heet het geschiedschrijving. Maar feiten laten zich niet altijd straffeloos onderdrukken: in The Sense of an Ending ontdekt Tony dat de waarheid bevrijdend is. Want ook verdrongen feiten hebben hem gevormd.

Regisseur Ritesh Batra (The Lunch Box) laat in flashbackfilm The Sense of an Ending Tony als een detective zijn eigen verleden ontsluieren. We shuttelen van Tony’s vreugdeloze heden terug naar zijn school- en studententijd, toen hij lid was van zo’n overmoedige jongensclub die zich te buiten ging aan existentialistische bespiegelingen over zelfmoord als ultieme vrijheid. Tot zijn briljante vriend Adrian de daad bij het woord voert. Hoe zat het ook alweer? Had Adrian in een brief niet bekend dat hij een relatie was begonnen met Tony’s ex Veronica? Wat had hij toen ook alweer geantwoord?

Jim Broadbent vormt als zelfgenoegzame Tony een prima koppel met de stekelig broeiende Charlotte Ramling: tussen die twee had het nooit iets kunnen worden. Goed gedaan, toch ervaar ik The Sense of an Ending als wat ambachtelijk en fantasieloos, zeker gezien de vele surprises in de plot. Maar is dat niet ook omdat die mij na de roman niet meer kunnen verrassen? Wie de The Sense of an Ending niet las: voeg een halve bal toe.