Column

De eerste vijftig jaar van de Israëlische bezetting

Carolien Roelants is Midden-Oostenexpert en scheidt op deze plaats elke week de feiten van de hypes.

De Israëlische minister Miri Regev in haar Jeruzalemjurk, vorige week in Cannes. Foto Antonin Thuillier/AFP

Ik hou niet van verjaarsjournalistiek zoals u weet – honderd dagen dit, honderd jaar dat – dus dat ik nu over de Israëlische bezetting schrijf, is niet omdat die over een paar weken vijftig jaar oud is. Die bezetting houdt voorlopig niet op en er zijn aanleidingen genoeg om er aandacht aan te besteden. Daarvoor is de Zesdaagse oorlog van 1967 niet nodig toen Israël de Golan, de Gazastrook, de Westelijke Jordaanoever en Oost-Jeruzalem bezette (en de Sinaï, maar die is niet meer bezet).

Mijn aanleiding is de jurk die de Israëlische minister van Cultuur, Miri Regev, vorige week droeg bij de opening van het filmfestival van Cannes. Een prachtige lange jurk, met een glittertop en het panorama van Jeruzalem, West- en bezet Oost-, langs de zoom. Prachtig. Zo kom ik toch bij die verjaardag want die jurk was geen toeval. „Dit jaar vieren we vijftig jaar sinds de bevrijding en hereniging van Jeruzalem”, legde Regev uit. „Ik vier trots deze historische datum met de hulp van kunst en mode”.

Twitteraars lieten zich natuurlijk graag door de jurk inspireren: zij vervingen Jeruzalem onder andere door de afscheidingsmuur die Israël langs en door de Westelijke Jordaanoever heeft gebouwd en door beelden van Israëlische bommen op Gaza. Vrede Nu projecteerde er een oproep aan Israëliërs op om te gaan demonstreren voor de twee-statenoplossing. Tik Regev in op Twitter, dan komt u vanzelf bij deze en andere creaties.

Ja, die twee-statenoplossing. „Geen einde in zicht” van de bezetting, onderstreepte de Speciale rapporteur van de VN voor de mensenrechten in bezet gebied, de Canadese jurist Michael Lynk, vrijdag. „Zij [de bezetting] is diep verankerd, en Israël, de bezettingsmacht, toont veel tekenen dat het haar permanent wil maken.”

De Palestijnse bevolking wordt steeds verder op eilandjes ingedamd.

Nu kunt u tegenwerpen: de Verenigde Naties, die zijn altijd tegen Israël, automatische meerderheid en zo. En inderdaad, zojuist veroordeelde de Unesco zoals elk jaar weer de Israëlische bezetting van Jeruzalem. Maar wat minister Regev – en de hele Israëlische regering – hereniging noemt, is volgens de wereld wel degelijk een bezetting die in onderhandelingen met de Palestijnen moet worden opgelost. En de groeiende greep van Israëlische kolonisten op bezet gebied geeft Lynk volkomen gelijk. De Palestijnse bevolking wordt steeds verder op eilandjes ingedamd.

Nu keek de Israëlische regering halsreikend uit naar het aantreden van Trump, die zich in zijn campagne als allerbeste vriend van Israël had aangekondigd. Trump zou met name metéén de Amerikaanse ambassade uit Tel Aviv naar Jeruzalem verplaatsen en daarmee de Israëlische annexatie van 1980 erkennen.

Maar het is niet gebeurd, zoals zoveel dat Trump heeft beloofd, en ik ga ervan uit dat hij die verplaatsing ook niet bij zich heeft als cadeautje voor zijn gastheren wanneer hij kort na het uitkomen van deze column in Israël landt. Volgens premier Netanyahu zal verplaatsing van de ambassade het vredesproces alleen maar helpen „omdat het de Palestijnse fantasie de kop zou indrukken dat Jeruzalem niet de hoofdstad van Israël is”. Maar Trump voelt dat hij de man is die hier vrede gaat brengen, en de Arabische vrienden die hij daarvoor nodig heeft hebben hem duidelijk gemaakt dat de ambassade dan moet blijven waar ze is. De Israëlische regering maakt zich inmiddels best een beetje zorgen. Straks wil Trump ook nog dat Israël de bouw in nederzettingen gaat bevriezen!

Tegen de tijd dat u deze column leest kan het allemaal alweer helemaal anders zijn. Trump immers. Maar ik gok hoe dan ook op de standvastigheid van deze Israëlische regering. Nog vijftig jaar bezetting.