Meer politieke partijen overtreden belastingregels

Partijfinanciering

Naast de VVD blijken ook donateurs van andere partijen fiscale voordelen te genieten, terwijl financiële verantwoording ontbreekt.

Beeld ter illustratie Foto: ANP / Jerry Lampen

Het overtreden van de belastingwet door politieke steunstichtingen is geen exclusief probleem van de VVD. Het gebeurt ook bij onder meer PvdA, D66 en lokale partijcombinaties, zo wijst een inventarisatie door NRC uit.

Gisteren bleek dat vier VVD-stichtingen in strijd met de regels geen openheid gaven over hun inkomsten en uitgaven. Een daarvan is de Ivo Opstelten Foundation.

Na vragen hierover hebben alle vier de stichtingen hun cijfers inmiddels gepubliceerd. Daaruit blijkt dat ze de afgelopen jaren samen 200.000 euro aan donaties ontvingen.

De publicatieplicht vloeit voort uit de status van ‘algemeen nut beogende instelling’ (anbi) die de politieke stichtingen hebben. De status biedt belastingvoordelen, maar daarbij hoort wél de wettelijke plicht om cijfers te openbaren op internet.

De inventarisatie van NRC levert nog eens vier lokale VVD-stichtingen op die zich niet aan de regels houden: in Uden, Veenendaal, Tilburg en Spijkenisse. De woordvoerder van Stichting VVD Spijkenisse: „Dat wij thans niet voldoen aan het wettelijk gestelde klopt en dat betreuren wij.”

Maar ook bij organisaties van andere partijen zijn jarenlang de regels overtreden. Een daarvan is het wetenschappelijk bureau van D66. Het financiële jaarverslag werd woensdag na vragen van NRC alsnog gepubliceerd. Dat dit er nog niet op stond, had volgens een woordvoerder te maken met („intern gedoe”) miscommunicatie. „Daar zijn nu nieuwe afspraken over gemaakt.” Ook de Jonge Democraten, de jongerenafdeling van D66, publiceerde woensdag zijn jaarverslag over 2015 na vragen van NRC.

Er tussendoor geglipt

Het Centrum voor Lokaal Bestuur, de bestuurdersvereniging van de PvdA, zette om dezelfde reden zijn jaarrapportage online. Een zegsman: „Dat zal er tussendoor geglipt zijn.”

Het gebrek aan transparantie is overal in het land te vinden. Zo publiceert de politieke vereniging Kijk!!!, een bundeling van PvdA, GroenLinks en D66 in het Limburgse Meerssen, niets. Op de site staat wel: „Jaarrekeningen zijn voor (aspirant)leden ter inzage bij de penningmeester.”

Voor Ruud van der Star, fractievoorzitter van PrO (Progressief Oisterwijk), een samenwerking van GroenLinks, D66 en PvdA, is de transparantieplicht onbekend. „Waarom zou het jaarverslag op de site moeten staan? Voor mij is dit nieuw.”

Volgens Sigrid Hemels, hoogleraar belastingrecht aan de Erasmus Universiteit Rotterdam, zijn veel anbi’s goedwillend. Hemels: „Het is vaak vrijwilligerswerk en er wordt wel eens iets vergeten. De oplossing is dat de Belastingdienst, in navolging van Groot-Brittannië, één webportal maakt voor anbi’s. Het neemt de fiscus veel werk uit handen en biedt betere transparantie.”

Lees ook het commentaar over partijfinanciering: Laksheid partijen met regels eigen financiering blijft zorgelijk.