Dumoulin en Mollema in kielzog van de roze trui

Ronde van Italië

Nairo Quintana won de bergrit naar Blockhaus en pakte de roze trui. Tom Dumoulin begint met slechts een halve minuut achterstand aan de tijdrit.

De Colombiaan Nairo Quintana op weg naar de zege in de eerste echte bergrit van de honderdste Giro. Foto Luk Benies/AFP

Een valpartij door een onoplettende motorrijder van de organisatie, volop strijd van man tegen man en Nairo Quintana die met ritwinst en de roze leiderstrui een voorschot neemt op de eindzege. Vijftig jaar nadat Eddy Merckx zich hier voor het eerst in een grote ronde ‘de kannibaal’ had getoond, zorgde de loodzware klim naar Blockhaus zondag in de honderdste Giro d’Italia opnieuw voor een slagveld.

Nauwelijks verschillen in het klassement na de eerste week, zelfs niet na de aankomst tussen de versteende lava op de Etna. En dan binnen krap veertig minuten ineens een paar winnaars en nog meer verliezers. Tom Dumoulin op slechts dertig seconden achter Quintana op de derde plaats in het klassement, en dinsdag in een tijdrit over 39 kilometer kandidaat voor het roze. Bauke Mollema vierde op slechts 51 seconden. Maar daartegenover het verlies van Steven Kruijswijk; tiende op ruim drie minuten. Favorieten als Geraint Thomas en Adam Yates op grote achterstand. Wat gebeurde er allemaal in de Abruzzen?

Roccamorice, nog 15,1 kilometer

Caduta, valpartij! In volle vaart denderen de treintjes van de topploegen naar voren om hun kopman vooraan af te zetten aan de voet van de klim. Links van de weg staat plotseling een motorrijder stil. De eerste drie renners van Sunweb, onder wie Tom Dumoulin, schieten er rakelings langs. De vierde, Wilco Kelderman, ziet alleen het achterwiel van zijn voorganger. Hij schampt de motor en valt naar rechts, waarbij hij de halve ploeg van Sky meeneemt. Kopman Geraint Thomas blijft liggen met een schouder uit de kom, stapt pas minuten later weer op. Ook favoriet Adam Yates (Orica-Scott) verliest veel tijd. Kelderman, goed vooraan in het klassement, moet zelfs opgeven met een gebroken vinger. „Enorm balen”, betreurt Dumoulin na afloop het verlies van zijn meesterknecht. „Hij zou de komende weken zo belangrijk zijn geweest voor mij.” Die motor? „Ik begrijp niet wat hij daar deed. Dit mag niet gebeuren.”

Op 8,9 kilometer van de finish

De groep favorieten dunt snel uit, als na 4,7 kilometer klimmen het stijgingspercentage boven de 10 komt. Met routinier Laurens ten Dam verliest Dumoulin zijn laatste helper, ook rozetruidrager Bob Jungels moet lossen. „Ik ben geen slechte klimmer maar vandaag is het voor lichtere mannen dan ik”, wist de 24-jarige Luxemburger al voor de start. Vorig jaar was hij nog zesde en beste jongere in de Giro. Nu zal hij 3.30 minuut verliezen en uit de toptien duikelen. Op kop van de groep laat Quintana, 58 kilo licht, zijn ploeggenoten Andrey Amador en Winner Anacona een verschroeiend tempo maken.

Nog 8,0 kilometer

‘Parcheggio’ Tejay van Garderen! De 28-jarige Amerikaan, toch al twee keer vijfde in de Tour, staat ineens zomaar ‘geparkeerd’. Weg ambitie voor het eindklassement voor de kopman van topploeg BMC. De Italiaan Davide Formolo (Cannondale) en de Rus Ilnoer Zakarin (Katjoesja) moeten er ook af, alle aanmoedingskreten voor ‘Zak’ op het asfalt ten spijt. Slechts zes renners kunnen de nog altijd drie man sterke Movistar-trein volgen.

Nog 6,7 kilometer

Daar is op een steil stuk de verwachte aanval van Quintana, vrijwel direct sterk gecounterd door de Italiaanse favoriet Vincenzo Nibali en de Franse kanshebber Thibaut Pinot. Drie man nu op kop, daarachter rijdt Dumoulin zijn eigen tempo, met Mollema in het wiel. Kruijswijk bungelt achteraan aan het elastiek. Niet langer de gekende aerodynamische houding met de rug als een plank waar de wind overheen waait. Nee, steeds meer wringen met het bovenlijf. Getekend gelaat bovendien.

Nog 6 kilometer

Kruijswijk lost. Vorig jaar nog zo superieur op weg naar de eindzege, tot de dramatische val tegen de sneeuwwand op de Col d’Agnel. Dit voorjaar op trainingskamp op Tenerife naar eigen zeggen weer dezelfde hoge waardes op zijn fietscomputer. Een garantie voor topvorm? Al vóór de slotklim, zeventien kilometer voor de finish, moet zijn dit jaar aangetrokken helper Jurgen Van den Broeck de voorste groep laten gaan. De Belg is bij Lotto-Jumbo tot nu toe geen schim van de renner die ooit streed om topklasseringen in Giro en Tour. Meesterknecht Stef Clement staat Kruijswijk dapper terzijde tot in de eerste kilometers van de klim. Daarna staat de kopman er alleen voor, zeker als hij ook nog lost bij de favorieten. In zes kilometer ploeteren op Blockhaus nog bijna drie minuten verliezen? Kruijswijk lijkt kansloos voor het podium in Milaan. Al blijft zijn voornaamste kwaliteit dat hij beter herstelt dan zijn tegenstanders, en zo naar het einde van een drieweekse ronde relatief beter wordt.

Nog 4,7 kilometer

Veertien procent stijging, nu wordt het voor de gevleugelde klimmer Quintana pas echt leuk. Na twee speldenprikjes vlindert hij ‘en danseuse’ weg bij Nibali en Pinot. Even op adem komen, dan de kloof uitdiepen. Nibali, Girowinnaar van 2013 en 2016, gaat in de achtervolging maar ziet al snel Pinot langszij komen. „Ik ga niet wachten tot de laatste week van de Giro”, had de kopman van FDJ vooraf al aangekondigd. Man tegen man is het nu.

Nog 3,2 kilometer

De Nederlandse tandem Dumoulin-Mollema heeft in de achtervolging op de drie voorsten de Italiaanse vlieggewicht Domenico Pozzovivo gelost en komt terug in het wiel van Nibali. Erop en erover! Weer een paar honderd meter verder achterhalen ze ook Pinot. Dumoulin op het oog met een iets zwaardere versnelling dan waarmee hij vorige jaren klom en zich in de Vuelta van 2015 aandiende als ronderenner. Mollema in zijn gekende stijl als aanklamper. Gekromde rug, schokkende schouders. De kopman van Trek moet in de slotkilometers Pinot en Dumoulin laten gaan, maar houdt het verlies beperkt.

Blockhaus, finish

„Ik ben erg blij met deze zege”, jubelt ritwinnaar en nieuwe leider Quintana. „Mijn hele ploeg was vandaag erg sterk en ik was erg sterk.” De uitslag van de klim naar Blockhaus, op 1.674 meter hoogte, loog niet. Maar al te gerust op de eindzege kan de winnaar van de Giro van 2014 en de Vuelta van vorig jaar nog niet zijn. Pinot en Dumoulin staan binnen een halve minuut, Mollema en Nibali (1.10 minuut) liggen op de loer. Na de rustdag van maandag volgt dinsdag 39 kilometer tijdrijden, niet het favoriete onderdeel van Quintana. Vorig jaar verspeelde de Colombiaan in de Vuelta over een vergelijkbare afstand liefst 2.16 minuut op Chris Froome. En Quintana weet dat Dumoulin wel een specialist is. „De komende dagen zullen we zien of dertig seconden voorsprong op Dumoulin veel of weinig is.”