Opinie

Snel, maar kwetsbaar. Haal de turbofiets terug naar het fietspad

De regel dat snelle e-bikes net als bromfietsers de rijbaan op moeten, tussen de auto’s en motoren, is levensgevaarlijk, vindt . De speed-pedelec is en blijft een fiets.

De speed-pedelec, type Specialized Turbo. Foto Remko de Waal / ANP

Met de speed-pedelec, één van de modernste elektrische fietsen, kun je maximaal 45 kilometer per uur rijden. Een motorrem voorkomt dat je nog harder gaat. De wetgever verbande dit type op 1 januari daarom van het fietspad naar de rijbaan, tussen het snellere verkeer van auto’s, bussen en vrachtwagens. Als uitvloeisel van Europese regelgeving bepaalde de overheid ook dat speed-pedelecs rijbewijs-, helm- en kentekenplichtig zijn. Voor de wet gelijk aan bromfietsen dus.

Ongeveer 2.500 fietsers zijn momenteel in het bezit van een speed-pedelec. Vooral energiebewuste forenzen tussen de dertig en vijfenzestig jaar. Ook recreanten kiezen voor deze fiets: de krachtige elektromotor helpt ze gemakkelijk de heuvel op en lange tochten die voorheen onmogelijk waren, kunnen nu wel uitgefietst worden. Toch blijft zo’n speed-pedelec in alles een fiets. Zij het wel een tamelijk kostbare. De nieuwprijs bedraagt tussen de drie- en negenduizend euro, exclusief de kosten voor kenteken, verzekering en helm.

De snelheid was natuurlijk de reden om deze fiets naar de rijbaan te verbannen. Maar waarom mogen al die duizenden racefietsers dan wél op het fietspad? Die overschrijden ook met gemak de veertig kilometer per uur. Uit een Facebook-peiling onder bijna 700 speed-elec-gebruikers blijkt dat berijders het doorgaans laten bij een snelheid van 30 tot 35 kilometer per uur. Binnen de bebouwde kom vaak lager.

Geïrriteerde automobilisten

Waarom zou je deze kwetsbare verkeersdeelnemers de rijbaan opjagen? Auto’s, motoren, ze moeten allemaal hun best doen om deze fietsers te ontwijken. De meeste speed-pedelec-gebruikers lukt het niet om de 45 kilometer per uur vast te houden. Zij kunnen onmogelijk een plek op de rijbaan afdwingen en zijn veel minder zichtbaar dan robuustere en beter verlichte bromfietsers en motoren. Die kunnen bovendien accelereren om snel aan een noodsituatie te ontsnappen. Speed-pedelec-fietsers ontmoeten ondertussen vooral geïrriteerde automobilisten, menigeen is al eens van de weg gedrongen.

Voor het tweede jaar op rij is het aantal verkeersdoden gestegen, zo bleek deze maand uit CBS-cijfers. Een maatregel die een bepaalde groep nog kwetsbaarder maakt is zo bezien onbezonnen. „Hier komen ongelukken van”, waarschuwde voormalig verkeersofficier Koos Spee tegenover RTL Nieuws. Klachten van particulieren en belangengroepen bij lokale overheden en het rijk haalden tot nu toe niks uit. Overheden wijzen vooral naar elkaar en weigeren in actie te komen. Wel staat er een praktijkproef op stapel, maar de deelnemers mogen gek genoeg niet ouder zijn dan 55 jaar. Ondertussen zijn veel Speed-pedelec-fietsers, tegen hun wil maar vóór hun veiligheid, burgerlijk ongehoorzaam. Ze blijven gewoon op het fietspad, een boete van negentig euro riskerend.

Het is absurd als deze regels gehandhaafd blijven. De speed-pedelec is een veilige en schone mobiliteitsvorm, die door de overheid gestimuleerd zou moeten worden. Er zijn al alternatieven bedacht: een oranje kentekenplaat, bijvoorbeeld, waarmee de speed-pedelec op het fietspad mag blijven, maar niet harder dan 35 kilometer per uur. Als de regering nu niet ingrijpt is ze medeverantwoordelijk voor verongelukte fietsers op de rijbaan.