Bedrijfstop moet zelf investeren

Beloningsbeleid

Grote Nederlandse bedrijven dwingen hun toplieden steeds vaker tot meer aandelenbezit.

Het koersscherm van de Amsterdamse beurs. Foto Koen van Weel/ANP

Grote Nederlandse ondernemingen willen dat hun topmanagers steeds meer geld steken in aandelen van de onderneming die zij leiden. Dat blijkt uit een inventarisatie door NRC van jaarverslagen en agenda’s van aandeelhoudersvergaderingen van dit jaar.

De aandelenopties, waarmee bestuurders bij stijgende koersen vroeger gemakkelijk rijk werden, zijn vrijwel overal uit de gratie. Die beloningsvorm kende te veel uitschieters omhoog en omlaag.

Donderdag vragen de commissarissen van medisch technologiebedrijf Philips de aandeelhouders om goedkeuring van een verhoging van het bedrag dat de top in Philips-aandelen moet steken. Zij koppelen dat aan een verhoging van de langetermijnbonus voor de bestuurders. Het concern wil de verplichte belegging in aandelen Philips voor topman Frans van Houten verhogen van 300 naar 400 procent van zijn basissalaris. Dat komt neer op minstens 4,8 miljoen euro.

Lees ook het achtergrondverhaal: De baas moet de beurskoers voelen

Ook zeep- en voedingsbedrijf Unilever, chipmachinefabrikant ASML en wetenschappelijk uitgever RELX hebben de percentages dit jaar verhoogd of gaan dat nog voorstellen. Uitzendorganisatie Randstad heeft zijn complete beloningsbeleid gewijzigd en ook de verplichte aandelenbelegging geïntroduceerd.

Grote professionele beleggers, zoals pensioenfondsen en verzekeraars, zijn blij met de verhogingen. „Door grote beleggers wordt dit aangemoedigd”, zegt directeur Rients Abma van Eumedion, een vereniging waarbij alle grote Nederlandse vermogensbeheerders zijn aangesloten.

„Grote beleggers zien graag dat er parallelle belangen zijn tussen beleggers en bestuurders. Zij willen graag dat bestuurders ook skin in the game hebben, zoals dat wordt genoemd, dat zij zelf ook belang hebben bij de koersontwikkeling van aandelen.”

De meeste ondernemingen verplichten hun topmanagers overigens niet om zélf aandelen op de beurs te kopen. Zij mogen ook de aandelen meetellen die zij krijgen als langetermijnbonus.

Bij de verhoging van de verplichte aandelenbeleggingen speelt volgens Abma ook een rol dat de criteria waarop topmanagers beoordeeld worden voor ze een bonus krijgen de afgelopen jaren zijn veranderd. Criteria die gekoppeld zijn aan het rendement voor beleggers, wegen tegenwoordig minder zwaar. De verplichte aandelenbelegging moet de belangen tussen bestuurders en belegger meer parallel laten lopen.

De hoogste beleggingeis stelt Unilever. Directievoorzitter Paul Polman moet op basis van het beloningsbeleid van Unilever zeker 500 procent van zijn jaarsalaris belegd hebben in Unilever-aandelen. Dat komt neer op ruim 6 miljoen euro.