Scooterbranche schrikt van verbod

Milieu

Ze zijn sneller en goedkoper dan de auto. En viezer. Maar om ze daarom te verbieden? De scooterbranche strijdt „tot het bittere einde”.

De werkplaats van scooterbedrijf Rep 26 in Gouda. „Scooters zijn allang niet meer alleen onder jongeren populair.” Foto Martijn Beekman

De monteurs van scooterwinkel Rep 26 uit Gouda rijden zelf ook graag scooter. „Ik ben een kwartier sneller op m’n werk dan met de auto”, zegt Jan-Willem Otto, die twaalf kilometer verderop woont, in Driebruggen. Klanten zijn al even enthousiast. „Je hoeft niet te trappen, hè”, zegt een zestiger. „Fietsen is tegen de wind in heel vermoeiend.” Een twintiger, zittend op een Vespa: „Het is gemakzucht. Ik heb geen zin om te fietsen of steeds te moeten wachten op een bus. En je kunt de scooter overal gratis parkeren.”

Eigenaar Rolf Cech (42) hoort het met genoegen aan. De scooter is de afgelopen jaren enorm populair geworden. Vooral in de grotere steden, waar het parkeren van auto’s vaak schreeuwend duur is. Het aantal brommers en scooters is de afgelopen tien jaar in Nederland met 63 procent gegroeid; van 690.476 in 2007 tot 1.125.846 vorig jaar. Cech: „Scooters zijn allang niet meer alleen onder jongeren populair. Ouderen reizen er bijvoorbeeld graag mee naar hun werk. Zij kiezen scooters met comfort. Een scooter met een windscherm zou ik vroeger nóóit verkocht hebben. Nu vragen mensen erom.”

Helaas zijn scooters behoorlijk vervuilend. Anne Knol, campagneleider mobiliteit van Milieudefensie: „Er is veel te weinig beleid gevoerd op scooters. De scooters stoten enorme hoeveelheden ultrafijnstof en benzeen uit.” Met de normen wordt bovendien „gesjoemeld”, zegt Milieudefensie. Theorie en praktijk verschillen nogal eens, zo bleek onlangs uit onderzoek van TNO. De scooters voldoen in de fabriek nog wel aan de normen maar eenmaal op de weg is dat de vraag.
Luchtvervuiling

Luchtvervuiling

De eisen aan de emissies lopen achter bij die voor auto’s, constateerden onlangs enkele GGD’s. Vooral fietsers lijden onder de vervuiling, bijna een kwart van alle luchtvervuiling op fietspaden is toe te schrijven aan snorfietsen. De GGD-onderzoekers stellen voor brommers en scooters te verbieden of althans snel „uit te faseren”, en in de tussentijd snorfietsen te verplaatsen naar de rijbaan, waar ze minder directe schade aan de longen toebrengen.

Staatssecretaris Dijksma (Milieu, PvdA) lijkt te hebben geluisterd. Ze was al een jaar lang aan het onderhandelen met de scooterbranche over een green deal waarbij de branche enerzijds beloofde de verkoop van zwaar vervuilende tweetakt scooters begin dit jaar te staken, in ruil voor een soepele overgangsregeling voor een verbod op de wat minder vervuilende viertakt scooters van de milieuklasse euro-2 en euro-3. Die deal lijkt nu van tafel. Dijksma overweegt al vanaf komend jaar de verkoop te verbieden van scooters die niet voldoen aan de laatste Europese emissienormen.

Het voornemen leidt tot commotie onder de scooterbedrijven. „Ik ga dik verlies draaien”, zegt eigenaar Joël van der Horst van scooterbedrijf Leertouwer uit Soest. Zoals de meeste dealers heeft hij pas begin dit jaar de meeste modellen bij de importeurs besteld, doorgaans euro-2 en euro-3, in de verwachting dat deze nog wel enkele jaren verkocht mochten worden. Als een verbod op 1 januari van kracht wordt, moet hij ze uitverkopen. „Dat kost me ongeveer een ton.” Een andere mogelijkheid om te voorkomen dat scooters moeten worden weggegooid is „een tovertruc uithalen”, zegt handelaar Cech. „Alle dealers gaan dan de scooters te naam stellen, op naam van het bedrijf. Om ze vervolgens als tweedehands te verkopen.”

De handelaren zeggen afhankelijk te zijn van de fabrikanten. „En die hebben nog niet of nauwelijks scooters met euro-4 geleverd”, zegt handelaar Cech.

Brancheorganisatie Bovag heeft de scooterbedrijven gewaarschuwd dat er „hoogstwaarschijnlijk” een verbod komt. De scooterbedrijven doen er goed aan hun bestaande voorraad scooters van het type euro-2 en euro-3 „zo spoedig mogelijk [...] uitverkocht te hebben”. Het ministerie wil nog niet reageren: „Er gaat binnenkort een brief naar de Kamer.”

De branche hoopt het tij nog te keren, in een laatste gesprek volgende maand. „We strijden tot het bittere einde”, zegt Martijn van Eikenhorst van de RAI, de vereniging van fabrikanten en importeurs. Wat er gebeurt als de green deal van tafel gaat? „Dat zou heel slecht zijn. Het zou kunnen dat sommige fabrikanten weer gewoon oude tweetakt scooters gaan verkopen. Dat is natuurlijk niet de bedoeling.” Veruit de meeste scooters zijn helemaal niet zo vies, stelt hij. Milieudefensie kijkt er anders tegenaan. „Scooters zijn veel vervuilender dan bijvoorbeeld personenauto’s. Ze moeten zo spoedig mogelijk weg.”