Opinie

Wij, millennials, zijn de kinderen van Pim Fortuyn

Millennials hebben nooit rustige politieke tijden meegemaakt, schrijft Raymond Mens. Ze zien hoe uitkomt wat Pim Fortuyn voorzag.

Vijftien jaar geleden op 6 mei werd Pim Fortuyn op het Mediapark in Hilversum vermoord. Toch domineren zijn manier van politiek bedrijven en zijn visie sindsdien het politieke debat in Nederland. Hierdoor kennen mijn generatiegenoten en ik, Nederlanders die volwassen werden tijdens de fluwelen revolutie van Fortuyn, enkel deze politiek roerige tijden. Wij zijn de kinderen van Pim.

Nederlanders geboren in de jaren 80 en 90 kregen veelal politieke affiniteit door de opkomst en de moord op Fortuyn. Zij zagen Rita Verdonk kortstondig pieken en herinneren zich bijna geen politiek debat zonder Geert Wilders. Zij zagen vijf kabinetten in acht jaar tijd de revue passeren. ‘Italiaanse toestanden’, noemden ze dat vroeger. Voor millennials zijn dat simpelweg Haagse toestanden.

Zij hebben gezien hoe het politieke debat in stijl en inhoud door Fortuyn is beïnvloed. Na de val van de Berlijnse Muur en de ontzuiling was de grootste uitdaging van westerse samenlevingen volgens Fortuyn het opnieuw uitvinden van die samenlevingen. Ofwel „een morele context te ontwikkelingen, waarin gemeenschappen tot bloei kunnen komen en waarin een collectief beleefd normen- en waardenstelsel tot stand kan komen, gehandhaafd en overgedragen kan worden.” Anders gezegd: in onze verweesde samenleving moeten we vader en moeder opnieuw uitvinden. „Dat is de opgave van onze tijd, op straffe van een volledige versplintering en atomisering van ons soort samenlevingen.” Hoewel Fortuyn het in 1997 schreef, bepaalt dit nu nog steeds het politieke debat in Nederland. De Tweede Kamerverkiezingen van dit jaar stonden zelfs volledig in het teken van onze normen en waarden. Niet voor niets ging de VVD de verkiezingen in met de slogan ‘Normaal doen’, anders pleur je maar op. De PVV werd met ‘Nederland weer van ons’ de tweede partij.

Fortuyn zette ook vraagtekens bij het immigratie- en integratiebeleid, waarin hij de islam als bedreiging zag. Cultuurrelativisme zou de Nederlandse samenleving bedreigen. Nederlanders moesten de kernnormen en -waarden van hun samenleving weer verdedigen en immigranten moesten zo snel mogelijk integreren. Want, zo concludeerde Fortuyn: „De beste bestrijding van de voedingsbodem voor fundamentalisme is nog altijd het breken van de gedepriveerde sociaal-economische positie van duidelijk te onderscheiden groepen.” De recente aanslagen in Europa zetten deze constatering opnieuw bovenaan de politieke agenda in ons land en daarbuiten.

Tot slot stelde Fortuyn dat de moderniteit helaas samengaat met schaalvergroting. De menselijke maat is volledig zoek. Dit leidt volgens Fortuyn tot een enorme weerstand met als gevolg sterk toenemend nationalisme. Ziekenhuizen, scholen en politiebureaus zijn te groot en daardoor bureaucratisch, log en ineffectief. De oplossing: zet de dokter, de leraar en de agent weer aan het stuur van de dagelijkse operatie. Het manifest ‘Scherp op ouderenzorg’ van Hugo Borst en Carin Gaemers, dat tijdens de afgelopen Kamerverkiezingen terecht veel aandacht kreeg, was dan ook helaas een noodzakelijke herhaling van zetten voor onder meer het stoppen van de overdaad aan registratie, het creëren van een prettige werkomgeving en meer zeggenschap voor mantelzorgers.

Over de interne puinhoop binnen de Lijst Pim Fortuyn die uiteindelijk oversloeg naar het eerste kabinet Balkenende, schreef NOS-journalist Joost Vullings het boek ‘De kinderen van Pim’. Maar niet die 26 oud-Kamerleden, maar mijn generatiegenoten en ik zijn de kinderen van Pim.

Raymond Mens (1986) studeerde politicologie in Amsterdam en Virginia. Hij was lid van de Jonge Fortuynisten en is nu actief voor de VVD.