Tsjechische premier treedt toch niet af

Dinsdag wilde hij nog met zijn kabinet opstappen om minister van Financiën, Andrej Babis, uit zijn machtspositie te krijgen.

Foto: David W. Cerny/Reuters

De Tsjechische minister-president Bohuslav Sobotka treedt toch niet af, meldt Reuters. Dinsdag bood hij zijn ontslag en dat van zijn kabinet aan om een conflict met de minister van Financiën, Andrej Babis. Vrijdag draait hij zijn beslissing terug en probeert hij enkel Babis te ontslaan.

Sobotka beschuldigt de invloedrijke minister Babis van belastingontduiking met zijn chemie- en voedselbedrijven. De Tsjechische autoriteiten doen al langer onderzoek naar zijn zakenverleden. Babis is het partijleider van coalitiepartij ANO en een politieke rivaal van de minister-president.

Babis weigert af te treden en zegt onschuldig te zijn. Hij noemde de zet van Sobotka eerder “een wanhopige daad van een wanhopig persoon”. Volgens hem zijn beschuldigingen aan zijn adres politiek gemotiveerd.

Tjechische grondwet

Minister-president Sobotka veranderde van gedachten toen de Tsjechische president Milos Zeman alleen zijn ontslag accepteerde, niet van het gehele kabinet. Er is in Tsjechië discussie ontstaan of dit wettelijk is toegestaan, of dat het kabinet zou moeten vallen. Volgens NRC-correspondent Roeland Termote is de Tsjechische grondwet op dit punt onduidelijk en kan daarom uiteindelijk de president de beslissing nemen.

Aan de pers vertelde Sobotka dat hij interpretatie van de grondwet door president Zeman opmerkelijk vindt. Deze beslissing had hij niet verwacht en daarom draait hij nu zijn ontslag terug:

“In dat geval heeft mijn aftreden geen zin. De minister van Financiën, die in grote schandalen terecht is gekomen, zou in de overheid blijven.

Wanhoopsdaad

Er is al maanden frictie tussen twee van de drie coalitiepartijen van Tsjechië: de centrumlinkse partij van Sobotka en de centrumpopulistische partij van Babis. Sociaaldemocraat Sobotka werd begin 2014 gekozen als minister-president. Nieuwe verkiezingen worden in oktober dit jaar gehouden en de ANO-partij is favoriet.

Volgens NRC-correspondent Roeland Termote was de zet van Sobotka om met het gehele kabinet ontslag te nemen “een wanhoopsdaad”:

“Babis is een van de rijkste mannen van het land. Hij heeft veel invloed, zo is een groot deel van de Tsjechische media in zijn handen. Als hij aan de macht blijft zal het voor de sociaaldemocraten steeds moeilijker worden om van hem te winnen in de aankomende verkiezingen.”