Column

John de Mol geeft liever in stilte

Geven zonder ANBI

De meeste weldoeners schenken via stichtingen met goededoelenstatus, maar niet allemaal.

Miljardair John de Mol staat niet in de Filantropische Top 30, maar hij schenkt wel aan goede doelen.

Met zijn Stichting Talpa ontfermt hij zich sinds 2006 over het welzijn van kinderen en dieren. Waar het geld allemaal naar toegaat is voor buitenstaanders onduidelijk. Stichting Talpa had tot 2014 een ANBI-status. Alles wat De Mol schonk aan zijn stichting kon hij zo fiscaal vriendelijk verrekenen. Toen de Belastingdienst in 2014 eiste dat ANBI’s financiële gegevens moeten publiceren, gaf De Mol de status bewust op.

Thomas Notermans, directeur van Stichting Talpa: „Al meer dan tien jaar geven wij in stilte. John de Mol vindt het zijn maatschappelijke verantwoordelijkheid, maar hij wil dat niet aan de grote klok hangen. De instellingen die onze steun krijgen, enkele tientallen per jaar, vragen wij om dat niet breed uit te meten op hun websites.”

Eigenaar Jacques de Leeuw (1933) van uitgever Audax (waaronder Van Ditmar en AKO) vroeg om dezelfde reden zelfs nooit een ANBI-status aan voor zijn stichting. Toch gaf hij het gros van zijn kapitaal aan de Stichting Jacques de Leeuw. Die heeft nu 89,47 procent van de aandelen van de holding waaronder Audax valt.

De stichting beoogt een reeks van goede doelen. Van het onderhouden van kerken en begraafplaatsen in Tilburg en het graf van priester Peerke Donders in Paramaribo, tot het financieel ondersteunen van jeugd, cultuur en „personen die buiten hun schuld in een achterstandspositie zijn geraakt” in de regio Tilburg.

Om welke bedragen het gaat, wil de stichting niet zeggen. „Stichting Jacques de Leeuw wenst met haar goededoelenwerk een onafhankelijke koers te varen en kiest zelf niet voor publiciteit.”

Wel hun naam, niet hun geld

Ook niet in de Top 30 staat een reeks ‘foundations’ van bekende Nederlanders. Belangrijkste reden is dat zij wel hun naam, maar meestal niet hun geld aan het goede doel geven. Een voorbeeld is de Cruyff Foundation die afhankelijk is van giften uit de markt. De foundation die trapveldjes aanlegt kan rekenen op de steun van partners en sponsoren als Akzo Nobel, Unilever en de Nationale Postcode Loterij.

Hetzelfde geldt in meer of mindere mate voor de Richard Krajicek Foundation, de Klaas Jan Huntelaar Foundation, de Leontien Foundation en de LINDA Foundation.

Youp: bijna elk jaar een ton

Cabaretier Youp van ’t Hek staat ook niet in de Top 30. In zijn geval is dat niet omdat hij niets geeft. Jarenlang schonk hij – belastingvriendelijk – ongeveer een ton per jaar aan zijn stichting ‘Alle Beetjes’. Het geld gaat naar onderwijs en zorg in ontwikkelingslanden. In 2015 doneerde Alle Beetjes minder: een bedrag van 4.000 euro aan Stichting Kenya Child Care, waarmee Van ’t Hek niet de Top 30 haalt.

In de toekomst krijgt Arthur Del Prado, oprichter van chipfabrikant ASM International (ASMI), zeker een plek in de Top 30. Hij overleed in de herfst van 2016 op 84-jarige leeftijd. Vier jaar eerder richtte hij Stichting ADP op. Hierin stopte hij een deel van zijn bezit, waaronder een aandeel van 13,65 procent in ASMI, ter waarde van 300 miljoen euro.

De stichting steunt instellingen die onderzoek doen naar de oorzaken van zeldzame vormen van kanker. In 2017 wordt begonnen met drie onderzoeken naar kanker. Begroot is één miljoen euro per onderzoek. „Dat had hij al in de jaren tachtig afgesproken met zijn vrouw”, zegt stichtingsvoorzitter Maarten van der Lande. „Zij is overleden aan kanker. Dat had een enorme impact op hem en op zijn kinderen.”

Van der Lande heeft lang samengewerkt met Del Prado. Nu voert hij zijn laatste wens uit en dat is een heel karwei, zo blijkt. Van der Lande: „Wij zijn het vermogen nog volop aan het inventariseren. Er is zijn aandeel in ASMI, maar ook onroerend goed, investeringen in andere bedrijven en, bijvoorbeeld, een schip. Als wij het overzicht hebben, besluiten we wat we gaan doen.”