Even een kunstwerk ontscheppen

Hoe laat je negen monumentale kunstwerken voorgoed verdwijnen?

Beeld David van Dam

Men neme een emmer water en daar voeg je een halve fles ammonia aan toe. En dan poetsen. „Neem wel koud water”, benadrukt Werner Konings. In warm water verdampt de ammonia en dan „word je niet goed van de damp”.

De 23-jarige student aan de Koninklijke Academie van Beeldende Kunsten liet deze week in het Haagse kunstcentrum Nest negen wandschilderingen van Rinus Van de Velde verdwijnen. „Machtig”, zegt hij, om het werk van de Vlaamse kunstenaar ongedaan te mogen maken.

Fotograaf David van Dam legde het verdwijnen van één schildering vast met een time lapse video. Camera op statief, elke 8 seconden één opname, 25 beeldjes per seconde; een klus van twee uur in 35 seconden.

Ammonia breekt het vet in het houtskool af. Door te draaien met de poetsdoek veranderen de Van de Veldes langzaam in kunstwerken die lijken op die van Christopher Wool: alsof een raam met mayonaise is ingesponsd – een hemel vol duistere vegen en strepen.

Met twee lagen witte latexverf transformeert Konings de muur ten slotte in een monochroom kunstwerk van Piero Manzoni. Zijn werk zit erop; Nest is klaar voor de volgende tentoonstelling.

Lees ook dit interview met Rinus van de Velde: Een anti-held die nooit buitenkomt.

Rest de vraag waarom Van de Velde zijn houtskooltekeningen niet op papier of doek maakte. Verzamelaars staan voor hem in de rij; 30.000 euro voor een groot formaat tekening.

Rechtstreeks op de muur tekenen is het „allerhardst”, zegt Van de Velde. Zo werkt hij. „Je hebt maar één kans. In het atelier kan je iets weggooien en opnieuw beginnen.” Die spanning, zegt hij, voelt de bezoeker ook.

De verdwijning doet hem geen pijn. „Ik ben vooral blij dat een ander het doet. Hard poetsen is niet fijn.”