Column

Scandinavisch tv-drama: een richtlijn

Van: Platform Exportbevordering Scandinavische Audiovisuele Producten . Aan: Alle cultuurministers van de Noordse Raad-landen, Denemarken, Zweden, Noorwegen, Finland en IJsland. Te verspreiden onder relevante film- en tv-producenten. Hier volgen richtlijnen voor het maken van een Scandinavische politieserie.

- De leader bestaat uit luchtopnamen van de stad waar een en ander zich afspeelt, semi-abstracte dronebeelden van industrie, waterwegen, havens en bruggen. Muziek: gitaarakkoorden met veel galm en een ijle, desolate zangstem.

- Folkloristische clichés omtrent Scandinavië worden niet bevestigd. Felle, vrolijke kleuren zijn uit den boze. In het moderne Scandinavië domineren pasteltinten – veel grijstonen, zandkleur, zink, lood, staal, glas, beton, vergrijsd hout. De colorgrading (kleurcorrectie) is onderverzadigd.

- In principe wordt bij lichtbewolkt weer gedraaid.

- Er wordt veel heen en weer gereden tussen twee agglomeraties, liefst aan weerszijden van een grens. Veel droneshots van een voortsnellende auto op een rechte, verlaten weg.

- Scandinavisch design wordt gepromoot. Eetkamerstoelen zijn in principe van Hans Wegner. (De Wishbone is al veel gebruikt). In elke woonkamer hangt of staat een lamp van Louis Poulsen.

- Ikea-productplacement is toegestaan, maar niet te opzichtig. Keukengerei, serviesgoed, een sprei, dat soort dingen.

- Met auto’s ligt het anders: in principe wordt in West-Europese of Japanse auto’s gereden. Europese fabrikanten willen graag de Scandinavische markt op en zijn dus geïnteresseerd in sponsoring. Volvo en Saab niet, die willen juist af van hun regionale imago en een wereldmerk zijn.

- Aan onbekommerde vrolijkheid wordt niet gedaan. Politiecollega’s gaan niet na afloop samen naar de kroeg om dronken te worden en te vozen tussen de vuilcontainers. Men gaat bedrukt naar huis waar een al even bedrukte partner wacht. Daar volgt een maaltijd met weinig conversatie en veel wijn.

- Vrouwelijke hoofdrolspelers houden van stoere broeken en stevige schoenen. Mannelijke hoofdrolspelers zien er in principe een beetje verfrommeld uit en slapen soms in de schuur.

- Seks vindt vooral plaats als er relatieproblemen zijn en is dan matter of fact en werktuiglijk.

- De hoofdrolspeler is in principe een toprechercheur die in de grote stad werkte en na een incident werd overgeplaatst naar de regio, vaak zijn of haar geboorteplaats. Waar oude vrienden/geliefden/familieleden betrokken zijn bij een misdaad.

- Dat de hoofdrolspeler persoonlijk verwikkeld raakt in de zaak die hij onderzoekt komt in de werkelijkheid maar weinig voor, maar in politiedrama is dit tegenwoordig standaard. De hoofdrolspeler wordt zelf verdachte of een van zijn of haar gezinsleden wordt bedreigd. Soms beide.

- De hoofdrolspeler is een workaholic met een knagend schuldgevoel. Als tijdens het eten wordt gebeld probeert hij of zij trouwhartig de conversatie gaande te houden, tot iemand aan tafel „neem in godsnaam die telefoon op!” roept.

- In politieseries hier gaat het om het vinden van de dader, verder niets. Scandinavië is een calvinistische monocultuur. Schuld is een gegeven, geen gespreksonderwerp.

- De gestoorde zonderling als dader is uit. De dader van vandaag is een notabele, een plaatselijke vishandelaar, meubelfabrikant of voetbaltrainer, ontspoord onder druk van een wethouder met ambitieuze expansieplannen. Ook moreel gezien overheersen de grijstonen. Tobben aan weerszijden van de grens tussen goed en kwaad, daar komt het op neer.

- O ja, en in principe draagt iedereen een trui.

Jan Kuitenbrouwer is columnist en directeur van Woorden Die Werken.