Een topper tussen twee verliezers

PSV-Ajax

PSV verslaat Ajax in een heel matig seizoen. De twee topclubs hebben nog weinig te vieren.

De spelers van Ajax druipen teleurgesteld af na de nederlaag bij PSV. Van links naar rechts Justin Kluivert, David Neres, Kasper Dolberg, Davy Klaassen en Hakim Ziyech. Foto ANP ProShots

Ontdaan van spanning resteert nog slechts de matigheid. Toen een klein half uur voor de aftrap bij PSV-Ajax de zege van Feyenoord op Vitesse (2-0) beklonken was, verdween de spanning in Eindhoven en was het langverwachte schouwspel op zondag 23 april ineens het aanzien amper waard.

Het duel der have-nots werd zondagmiddag een eredivisietopper die zich niet kon onttrekken aan de uitgangssituatie van een vermoeid Ajax en een uitgerangeerd PSV. Een erekwestie na een mislukt seizoen voor de één, aansluiting en druk houden bij Feyenoord voor de ander. PSV slaagde, Ajax faalde. Een rake vrije trap halverwege de eerste helft van Jürgen Locadia was beslissend: 1-0 voor PSV.

Het gat van Feyenoord met Ajax is nu vier punten – realistisch gezien onoverbrugbaar. De balans kan worden opgemaakt met een topdrie die zich heeft uitgekristalliseerd zoals gaandeweg het seizoen kon worden voorzien. Mislukte eredivisie-seizoenen vragen om verklaringen, zeker als de twee clubs met de grootste begrotingen in het land zich de titel laten wegsnoepen. Ajax-coach Peter Bosz haalde zondag na het vijftigste duel van het seizoen de midweekse (Europese) wedstrijdbelasting aan als factor, zijn collega Phillip Cocu weigerde blessureleed (van bijvoorbeeld Jürgen Locadia) als excuus aan te voeren voor het treurige PSV-seizoen.

PSV heeft als aanstaande nummer drie de pijnlijkste weg te gaan in de zelfkastijding die past. De landskampioen bleef voorbije jaar in de comfortzone – een de facto recordomzet, geen grote uitgaande transfers, hetzelfde hoofd voor de groep – maar dreef ver weg van de getoonde kracht die twee titels en overwintering in de Champions League opleverde.

Op zijn vaste plek na elke wedstrijd staat Toon Gerbrands aan de bar in de Ronaldo-zaal. „De evaluatie is al gemaakt”, zegt hij. Zo gaat dat: pakweg dertig competitiewedstrijden en zes Champions League-groepsduels geven een prima beeld van wie goed en wie niet goed genoeg is. Net als vorig seizoen, toen de titel in een wonderlijke seizoensclimax alsnog de kant van PSV op viel, was de evaluatie volgens Gerbrands al weken daarvoor gemaakt. „Anders ga je af op binnenkant paal. Dat doen we niet.”

Zijn credo is: nummer één zijn, denken als nummer twee. PSV wordt zeer waarschijnlijk nummer drie. Het was een heel matig seizoen, daarover is iedereen het eens. De honger ontbrak, erkende zelfs de PSV-directie. Een droevig gegeven. Nee, de trainer vliegt er niet uit, maar de selectie gaat op de schop.

Wat te denken van spits Luuk de Jong, dragende kracht bij de laatste twee landstitels? Hij speelde niet tegen Ajax, gepasseerd ten faveure van Locadia, die na zijn blessure in een bloedvorm teruggekeerd is. De grootverdiener en aanvoerder heeft een beroerd seizoen van gekmakende doelpuntendroogte achter zich.

PSV heeft daarachter een middenveld waarin Pröpper, Bart Ramselaar en Jorrit Hendrix langjarig vastliggen. Maar het contract van Andrés Guardado, vice-aanvoerder, loopt volgend seizoen af. Hij denkt aan een Amerikaans avontuur. Siem de Jong en basisspeler Marco van Ginkel zijn van Engelse clubs gehuurd en keren vermoedelijk niet terug. Hendrix heeft weinig gespeeld dit seizoen en staat stil, tot irritatie van het publiek dat de ‘local’ uit Panningen graag over het veld ziet draven.

Een basis waar die van Ajax al bij al gunstig bij afsteekt. Dat het na de winterstop zo goed allemaal niet was, werd naar de achtergrond gedrukt in de maand april waarin Feyenoord verslagen werd en Ajax zich voor de halve finale Europa League plaatste.

Duidelijk is dat het Ajax niet gelukt is een spits van internationaal kaliber aan te trekken. Het management zwijnde met het ontluikende talent Kasper Dolberg. De Deen vervaagde op een moment dat Ajax zijn titelkansen vergooide in nietsige uitwedstrijdjes. Zijn stand-in Bertrand Traoré bleek een te grillige huurling die te zelden zijn overdadige klasse etaleert. Belangrijkste vraag in Amsterdam: blijft aanvoerder Davy Klaassen, de man die zich dit seizoen heeft ontpopt op internationaal niveau?

Ajax koerst af op het derde seizoen zonder titel – dat is als topclub onverteerbaar. Maar in het oordeel over de nieuwe trainer Bosz past mildheid. De goals diep in de verlenging tegen Schalke hebben het seizoen genoeg prestige gegeven om hem met een plus richting zomerreces te sturen. Zijn voetbalbedoelingen culmineerden in de thuiswedstrijd tegen Schalke met een voorstelling die zinnenprikkelend was.

Als dat de norm wordt, is PSV-Ajax van zondagmiddag gauw vergeten.