Weg is de bravoure in het ‘clubhuis van Cruijff’

Champions League

Na de 0-0 thuis tegen Juventus is Barcelona uitgeschakeld. Coach Luis Enrique is mikpunt van kritiek bij een groep fans.

Barcelona-coach Luis Enrique moest toezien hoe zijn ploeg thuis tegen Juventus werd uitgeschakeld in de kwartfinale. Op de voorgrond oud-Barçaspeler Dani Alves, nu bij Juve. Foto Lluis Gene/AFP

Luis Enrique mag als speler en trainer misschien nog wel meer prijzen hebben gewonnen dan Johan Cruijff bij FC Barcelona, maar in het clubgebouw van Penya Johan vinden ze iedere vergelijking tussen de twee onzinnig. ,,Je mag niemand met Johan vergelijken”, zegt vicevoorzitter Angel ‘Tito’ Hernández. ,,Hij heeft de basis voor het voetbal van Barcelona gelegd. Enrique is niet meer dan een van de vele spelers en trainers. In het eerste seizoen won hij alles. Nu moeten we het waarschijnlijk doen met een nationale beker. Dat is niet voldoende voor ons.”

Hoe anders was de stemming eerder op de dag geweest. In aanloop naar FC Barcelona - Juventus stroomt bar Barcelo in Santa Coloma de Gramenet snel vol. Dit is het clubgebouw van Penya Johan. De muren hangen vol met shirts, posters en beeltenissen van de oude meester uit Nederland. Alsof het een klein museum van de voormalige nummer 14 betreft. Maar het verleden telt nu even niet. Hernández gelooft er vooraf heilig in dat Barcelona zich onder leiding van Enrique zal plaatsen voor de laatste fase van de Champions League. Hij heeft het shirt van de Champions League-finale van 2015 aangetrokken. Destijds won Barcelona de eindstrijd in Berlijn van Juventus. „Als je er niet in gelooft, dan hoef je niet te gaan kijken”, zegt hij zelfverzekerd.

De gedachten in het Catalaanse plaatsje gaan terug naar vorige maand. Toen stond het lokaal van Penya Johan net als heel Catalonië op zijn kop. Aan de muur hangt een foto van een juichende Lionel Messi als herinnering. De cruyffistas hopen misschien wel tegen beter weten in op een herhaling van ‘het wonder’ tegen Paris Saint Germain, toen in de achtste finales een 4-0 achterstand met 6-1 werd goedgemaakt. Maar nu loopt het anders.

De bravoure verdwijnt

In de eerste helft veren de Catalanen nog een paar keer hoopvol op als de huidige wereldster Messi dichtbij de openingstreffer is. Maar Juventus is te geslepen en te goed om zich door Barcelona onder de voet te laten lopen. Als Barcelona met 0-0 de rust in gaat, is het geloof nog niet helemaal verdwenen. Hernández: „Natuurlijk kan het nog. Vorige keer maakten we toch ook drie goals in tien minuten?”

Samenvatting FC Barcelona - Juventus:

De bravoure verdwijnt in de tweede helft langzaam maar zeker bij Hernández en de tientallen andere leden van de fanclub. Het Italiaanse Juventus heeft verdedigen tot kunst verheven. Kansen genoeg, maar het lukt Barcelona gewoonweg niet de muur te slechten. Af en toe richten de voetbalfans zich scheldend tot Björn Kuipers, maar de Nederlandse scheidsrechter treft geen blaam aan de uitschakeling van Barcelona.

Zo komt er na drie seizoenen een troosteloos einde aan het Europese tijdperk van Luis Enrique bij FC Barcelona dat in 2014 begon. De Catalaanse grootmacht was destijds na mindere periodes onder Tito Vilanova en Gerardo Martino op zoek naar een coach die de club terug naar de top zou brengen. Die de tijden van Pep Guardiola zou doen herleven. Dat lukte slechts ten dele. „Cruijff was de grootste en daarna komt Pep. En dan misschien nog Frank Rijkaard, maar Enrique past niet in dat rijtje”, stelt Hernández. „Al is het maar omdat Barcelona onder hem niet meer volgens de stijl van Cruijff speelt.”

Met rust laten

Enrique en de club zullen over anderhalve maand met gemengde gevoelens afscheid van elkaar nemen. Dat vertrek werd door de trainer al eerder dit jaar zelf aangekondigd. De Catalanen sloten ‘de gifkikker uit Gijon’ nooit helemaal onvoorwaardelijk in de armen. En ook met de spelersgroep onderhield Enrique vooral een zakelijke relatie. Hij probeerde de hiërarchie in de kleedkamer te veranderen, maar kwam daar van terug toen bleek dat de positie van Messi onaantastbaar was. Hernández: „Grote spelers zoals Cruijff en Messi moet je met rust laten.”

Enrique en Messi sloten stilzwijgend een pact. De Argentijnse wondervoetballer bloeide na een mindere periode weer op en nam Barcelona samen met zijn Zuid-Amerikaanse maatjes Luis Suárez en Neymar aan de hand. FC Barcelona veroverde de Champions League, de landstitel en de beker. Later kwam daar nog eens de wereldbeker bij. De kritiek op de spelstijl van Enrique verstomde.

Clasico

De azulgranas leken onder Enrique opnieuw onaantastbaar. Dit keer niet met het vloeiende futbol tiki taka, maar als een dodelijke counterploeg. In zijn tweede seizoen bleek het elftal echter kwetsbaarder dan gedacht. Zeker toen spelmaker Andrés Iniesta steeds vaker met blessures langs de kant stond. FC Barcelona won weliswaar opnieuw het kampioenschap en La Copa del Rey, maar het Europese avontuur kwam al in de kwartfinales tegen Atlético Madrid ten einde. De kritiek stak gelijk weer de kop op.

FC Barcelona kan de Champions League opnieuw vergeten. En als het elftal van Enrique zondagavond in Estadio Santiago Bernabéu niet van aartsrivaal Real Madrid wint, dan zijn de kansen op de landstitel ook vrijwel verkeken. Daarmee zou het ondanks alle successen toch een treurig afscheid worden. Voor de honderdvijftig leden van Penya Johan zal het tijdperk van Luis Enrique sowieso geen eeuwigheidswaarde hebben.