Column

Drie partijen voorzichtig optimistisch op formatievakantie

De Haagse Stemming De Haagse Stemming houdt je drie ochtenden per week (di-do-za) op de hoogte van de formatie en andere politieke kwesties. Wie zich inschrijft voor de nieuwsbrief, ontvangt deze nog vroeger.

Na vandaag gaan de onderhandelaars even op vakantie en het is onwaarschijnlijk dat ze daarvoor nog met elkaar breken. Vooral bij GroenLinks en VVD neemt het optimisme over een mogelijk groenrechtse samenwerking toe. Gedoe is er wel tussen de demissionaire coalitie, en bij mastodonten van de VVD. Pechtold raakt zijn steun en toeverlaat kwijt.

MEETMOMENTJE: Voorzichtig schuiven de partijen aan de formatietafel naar elkaar toe, scepsis - die er al niet was bij D66 - neemt af bij de onderhandelaars van VVD en GroenLinks. Klaver en de zijnen zouden minder afbreukrisico zien in regeren. In tegenstelling tot de vorige keer dat Rutte met GroenLinks onderhandelde, in de zomer van 2010, wordt de VVD-fractie niet overstelpt met negatieve mailtjes en telefoontjes, schrijft politiek verslaggever Thijs Niemantsverdriet. Misschien omdat er toen ook een optie was waar rechts z’n vingers bij kon aflikken, terwijl het enige alternatief nu ook nogal links is, en voor maar een hele krappe meerderheid zorgt. Grote vraag blijft of het CDA ook met deze samenstelling kan leven - en wat het ervoor terugkrijgt.

Achterban: Ik was gisteren op een VVD-avondje in Alphen aan de Rijn, waar voorzichtig verwachtingsvol naar de samenwerking met GroenLinks uitgekeken wordt. Compromissen moeten er toch worden gesloten, en over vergroening van de economie leeft behoorlijke consensus. Zelfs het gebrek aan ervaring van GroenLinks werd gerelativeerd. “Als ze nooit de kans krijgen om te regeren, zullen we helemaal nooit weten of ze het kunnen”, zei bijvoorbeeld wethouder Tseard Hoekstra.

Oproer: Maar in De Telegraafgroeit de scepsis” juist. Volgens Rita Verdonk - jawel - zeggen mensen hun lidmaatschap op als deze coalitie er komt. Hans Wiegel dreigt met een oproer zoals rond de inkomensafhankelijke zorgpremie in 2012. Al lijkt hij vooral de onderhandelingspositie van zijn partij kracht bij te willen zetten. “De jongelui van GroenLinks moeten zich wel realiseren dat er voor ons nog een andere optie is”. Waarvan akte.

Wantrouwen: Enig wantrouwen aan de formatietafel zou zijn veroorzaakt door het plotselinge extra geld dat het demissionaire kabinet heeft vrijgemaakt voor de verpleeghuiszorg. Op zich iets waar de onderhandelende partijen voor zijn, maar dan willen ze dat straks wel zelf uitdelen. De VVD zei te zijn “beduveld” door de PvdA, maar dat zou door CDA en GroenLinks niet worden geloofd. Het kabinet heeft overigens ook definitief toestemming gegeven voor het ongedaan maken van een bezuiniging op de sociale zekerheid, de WW wordt voor ouderen weer verlengd.

Minder cadeautjes: Volgens het AD blijkt ondertussen dat een nieuw kabinet veel minder miljarden te verdelen heeft dan gedacht. De oorzaak: lijken in de kast bij verschillende ministeries en de “tikkende tijdbom” van het pensioendossier. Al blijkt uit de kwartaalcijfers van de pensioenfondsen juist dat het daarmee beter gaat. En lijken de kosten van minder gaswinning die Kamp deze week aankondigde mee te vallen.

OORLOG: De Kamer lijkt zichzelf ondertussen in de voet te hebben geschoten met controversieel verklaringen. Op het terrein van asiel wil de Kamer bijvoorbeeld niet meer praten over het bijstellen van de veiligheidsanalyse van landen als Irak en Afghanistan en of asielzoekers daar naar terug kunnen, maar Dijkhoff blijft dat wel gewoon doen, ontdekte verslaggever Christiaan Pelgrim. “Als de status van een land verandert, is dat een autonome ontwikkeling. Als het nu vrede is in België en morgen is het oorlog, dan is het voor mij geen nieuw beleid om dat als oorlog te bestempelen”, zegt Dijkhoff zelf.

Smokkel: Nog een opvallend nieuwtje op het terrein van Dijkhoff. Hij wil het binnensmokkelen van spullen in de gevangenis strafbaar maken. Nu mogen alleen illegale goederen als drugs niet naar binnen, maar een vijl in een cake kon tot nu toe met niet meer bestraft worden dan een toegangsverbod voor de bezoeker.

OVERSTAP: Daan Bonenkamp, al acht jaar woordvoerder en speechschrijver van Alexander Pechtold, vertrekt. Hij werkte al bij de D66-fractie toen hij begin twintig was en de partij drie zetels had, maar gaat niet werken voor minister Pechtold. Hij verruilt het Binnenhof voor het stadhuis en wordt woordvoerder van de nieuwe burgemeester Pauline Krikke, maakte hij gisteren op Twitter bekend. Kleine stap, groot verlies, reageerde Pechtold, die eerder zei dat Bonenkamp bijna net zoveel van hem weet als zijn vrouw.


QUOTE VAN DE DAG

“GroenLinks zal enorm moeten inleveren.”

Een anonieme CDA’er toont in NRC dat die partij het minst enthousiast blijft over de formatie met VVD, D66 en GroenLinks