IMF waarschuwt voor risico’s financieel beleid VS

Ook de Europese bankensector is punt van zorg. Er zijn nog steeds teveel zwakke banken in Europa, vindt het IMF.

Het hoofdkwartier van het IMF in Washington, DC. Foto Mandel Ngan/AFP

De voorgestelde belastinghervormingen van de Amerikaanse president Donald Trump kunnen hetzelfde risicovolle gedrag aanmoedigen dat aan de basis stond van de financiële crisis van 2008. Dat schrijft het Internationaal Monetair Fonds (IMF) in zijn jaarlijkse rapport over de wereldwijde financiële stabiliteit. Ook de wijze waarop de Verenigde Staten momenteel financiële regelgeving terugdraaien kan risicovol gedrag in de financiële sector aanwakkeren.

Sinds de verkiezing van Trump leeft er een groot optimisme in de financiële en economische sector van de VS, schrijft het IMF. Het beleid van Trump kan de economie zeker versterken. Toch maakt de IMF zich zorgen, omdat het geld dat zou vrijkomen bij een belastinghervorming niet naar sectoren als energie en de bouw gaat. Er is een risico dat belastingverlagingen vooral ten goede komen aan financiële bedrijven die grote risico’s nemen, in plaats van investeerders.

Het IMF schrijft dat er best aan de regels voor de bancaire sector gesleuteld mag worden, maar noemt deregulering zoals Trump die wil gevaarlijk. Het financieel risicovolle gedrag wat daaruit ontstaat, was eerder de oorzaak van de recessies na de bankencrisis in 2008 en de internetzeepbel van 2000.

Europese banken

De bankensector in Europa staat er nu sterker voor dan enkele jaren geleden, onder andere door het verbeterde toezicht op de sector. Toch waarschuwt het IMF dat er nog steeds te veel zwakke banken zijn. Bijna de helft van de Europese banken is onvoldoende winstgevend en blijft hangen op een rendement op eigen vermogen van niet meer dan 8 procent.

De lage winstgevendheid is een probleem omdat dit instabiliteit in de hand werkt, schrijft het IMF: in tijden van crisis hebben deze banken niet genoeg geld achter de hand om zich staande te houden. Bovendien werkt ook lage winstgevendheid risicovol gedrag in de hand. Nederlandse banken doen het volgens het IMF redelijk.

Dat heeft deels te maken met de kostenbesparende maatregelen die banken als Rabobank en ABN Amro de afgelopen jaren namen. In andere landen ligt het probleem in meerdere gevallen bij een overschot aan kleinere lokale banken, maar er is geen eenduidige reden waarom sommige landen het slechter doen dan andere. Banken in Spanje, Duitsland en het Verenigd Koninkrijk zijn zorgenkindjes op het gebied van winstgevendheid.