Budget met miljoenen overschreden

Onderhoud

Stad gaf 14,5 miljoen euro meer uit voor kunst- en cultuurpanden dan begroot, aldus een conceptrapport van de Rekenkamer.

Foto Ilvy Njiokiktjien / ANP

De kosten voor het onderhoud aan kunst- en cultuurpanden zoals de Rotterdamse Schouwburg, De Doelen, Museum Boijmans van Beuningen en de Kunsthal zijn voor miljoenen uit de hand gelopen. Dat blijkt uit onderzoek van de Rekenkamer naar het functioneren van de afdeling Maatschappelijk Vastgoed van de gemeente. Een conceptrapport daarvan is in handen van deze krant.

De afdeling Maatschappelijk Vastgoed is verantwoordelijk voor het beheer van gemeentelijke panden waarvan de huurders subsidie ontvangen, zoals musea en theaters. Voor 2009 tot en met 2015 was in totaal een bedrag van 33,8 miljoen euro gereserveerd voor onderhoud aan kunst- en cultuurpanden. In plaats daarvan gaf de gemeente daar 48,4 miljoen euro aan uit. Dat is een overschrijding van 14,5 miljoen euro, 40 procent van de vooraf begrote kosten dus.

De kostenoverschrijding is opmerkelijk omdat het aantal kunst- en cultuurpanden maar een klein deel bedraagt van de totale portefeuille van Maatschappelijk Vastgoed. Daarin zitten ook onderwijspanden zoals scholen, parkeergarages, zorgpanden en sportcomplexen zoals gymzalen en zwembaden. Bij de meeste van die gebouwen zijn de kosten voor onderhoud wel binnen het budget gebleven.

De kosten liepen het meest uit de hand voor onderhoud aan de grote blikvangers van de stad. Zo gaf de gemeente 3,6 miljoen meer uit dan begroot voor de Kunsthal; 2,1 miljoen euro meer voor Museum Boijmans van Beuningen; 1,7 miljoen euro meer voor concertzalencomplex De Doelen en 1,5 miljoen euro voor de Rotterdamse Schouwburg.

Om de overschrijding op deze panden te compenseren bezuinigde de gemeentelijke vastgoedafdeling tonnen euro’s op onderhoud aan andere panden zoals de Centrale Bibliotheek. Daar zijn verouderde installaties niet vervangen. Om de overschrijding op kunst- en cultuurpanden te betalen bezuinigde de afdeling Maatschappelijk Vastgoed ook op onderhoud aan de andere panden in de portefeuille zoals voor onderwijs, sport- en recreatie.

Niet realistisch

Uit de structurele kostenoverschrijding op kunst- en cultuurpanden blijkt volgens de Rekenkamer dat de begroting van Maatschappelijk Vastgoed niet realistisch was. Dit komt onder meer door onenigheid tussen de huurders van het pand en de gemeente over wie welke onderhoudskosten moet betalen. De regels van de gemeente schrijven voor dat elke instelling een lijst met de verdeling van die kosten moet hebben. Daar op moet staan welke installaties (zoals voor ventilatie en brandwering) de huurder moet onderhouden, en welke voor rekening van de gemeente komen. De Centrale Bibliotheek, het Maritiem Museum en het Nieuwe Luxor hebben zo’n lijst niet. Museum Boijmans van Beuningen wel, maar zij gaat niet akkoord met de verdeling van de kosten, zo staat in het conceptrapport. Volgens de gemeente wil het museum pas een nieuwe lijst opstellen zodra het nieuwe Collectiegebouw er staat. De gemeente wil echter twee afzonderlijke lijsten opstellen, eentje voor Museum Boijmans en eentje voor het Collectiegebouw, zo schrijft de Rekenkamer.

Dat cultuurinstellingen geen vaart zetten achter het opstellen van een volledige lijst met onderhoudsposten kan volgens de Rekenkamer komen doordat deze kunnen leiden tot hogere onderhoudskosten. Die leiden weer tot hogere huur waarin de gemeente deze verrekent. Die willen de huurders niet betalen.

De gemeente wil dat instellingen kostendekkende huur betalen. Dat betekent dat de onderhoudskosten verrekend worden met de huur. In het geval van Museum Boijmans van Beuningen zou de huur daardoor met ruim vier ton per jaar stijgen, staat in het Rekenkamerrapport. De Rotterdamse Schouwburg zou ruim een ton per jaar meer moeten betalen. Deze instellingen zijn het daarover tot op heden niet eens met de gemeente.

In een eerder fotobijschrift op de site en in de krant werd ten onrechte de indruk gewekt dat De Doelen onenigheid heeft met de gemeente over het onderhoud van het pand. De relaties zijn juist goed, blijkt uit het rapport van de Rekenkamer.