Lena Dunham in ‘Girls’: elk seizoen onuitstaanbaarder

Na zes seizoenen komt dit weekend een eind aan Girls. De serie zal toch niet eindigen als een romantische komedie?

Posters van de serie Girls: seizoen 1 (links) en seizoen 6.

In aflevering 3 van het zesde en laatste seizoen van de HBO-serie Girls wordt Hannah uitgenodigd in het luxe appartement van de grote Amerikaanse schrijver Chuck Palmer. Hannah (hoofdrolspeler Lena Dunham, tevens schrijver en producent van Girls) had verhalen gelezen van jonge, vrouwelijke fans, die gedetailleerd hun op z’n minst twijfelachtige seksuele ervaringen met Chuck omschrijven. Op een feministisch blog schreef Hannah dat ze teleurgesteld is in haar literaire held, die een creep blijkt te zijn. Hij zou zijn bekendheid hebben gebruikt om misbruik te maken van zijn jonge fans.

Chuck (gespeeld door Matthew Rhys, van The Americans) las haar verhaal. Hij wil Hannah „zijn kant van het verhaal” vertellen. De half uur-durende aflevering begint afstandelijk, tussen de stapels van Chucks romans. „Ze bewondert je”, zegt Hannah over één van de vrouwen. „En dan maak jij je broek los.”

Later in de aflevering geven ze elkaar complimenten. Chuck zegt dat hij haar talentvol vindt, en dat ze haar talent zou moeten gebruiken om over „belangrijke dingen” te schrijven. Ze hangen wat rond en blijken allebei fan van Philip Roth. Het lijkt zowaar gezellig te worden. Dan haalt Chuck zijn penis uit zijn broek.

Girls, de serie over vier twijfelende en dwalende grootstedelijke twintigers in Brooklyn, New York, was vanaf de eerste aflevering in 2012 een hit. De serie werd eindeloos geprezen om de „rauwe en echte” manier waarop een generatie egocentrische twintigers wordt geportretteerd en de satire daarop. Maar na vijf jaar en zes seizoenen is het voorbij. Zondag wordt de laatste aflevering uitgezonden. Dit is waarom we Girls gaan missen.

1 Verwachtingen

In de eerste aflevering van Girls zegt Hannah tegen haar ouders: „Ik wil jullie niet laten schrikken, maar ik denk dat ik misschien de stem van mijn generatie ben. Of, in elk geval, een stem van een generatie.”

Hannah is niet alleen grappig en gevat, maar ook, vanaf moment één, een onuitstaanbare en onaangepaste narcist. En ze krijgt het voor elkaar met het seizoen onuitstaanbaarder te worden. Hannah wordt ouder, maar niet wijzer. Kijkers identificeren zich met fictie-persoonlijkheden; dat maakt het pijnlijk om ze te zien falen.

Ook de andere hoofdrolspelers scoren laag op de ladder der maatschappelijke verwachtingen. In het begin van het laatste seizoen hebben Shoshanna (Zosia Mamet), Jessa (Jemima Kirke) en Marnie (Allison Williams) geen vaste baan, stabiele relatie of huis voor zichzelf. In het laatste seizoen staat zelfs hun vriendschap op het spel. Het is bijna alsof de kijker de hoop op beter al opgegeven heeft. Het kan bijna niet erger worden. Dan kun je net zo goed blijven kijken.

2 Dunhams wereldbeeld

Voor hoogopgeleide stedelijke creativelingen is het wereldbeeld, de personages in Girls, en de satire daarop herkenbaar. Girls is een tijdschets, die door Dunham niet alleen wordt gebruikt voor satirisch millennial-gezever en oneliners.

Kijk naar de Chuck-aflevering. Die is gebaseerd op wat vriendinnen van haar meemaakten, zei Dunham tegen The New York Times. „Veel mensen in Hollywood draaien hun hoofd de andere kant op voor die tegenstelling: je kan van iemands werk houden en gruwelen van hun waarden. Ik heb geen idee waarom we beroemdheden altijd zouden moeten vergeven.”

3 Het vrouwbeeld

Kijk naar Hannah, als ze spaghetti slurpt of haar kleren voor de camera uitdoet. Hoe ze eet, praat, seks heeft. Elke beweging is de aandacht waard, schreef Manohla Dargis, filmrecensent van The New York Times. „Dunham herdefinieert de vrouwelijke schoonheid en waarden.”

Vaak maakt Dunham gebruik van haar eigen lichaam. Ze is mollig, wit, vaak naakt te zien of in onflatteuze kleding. Zo laat ze zien dat er vrouwen in alle maten, kleuren en vormen zijn. Dargis (The New York Times): „In de doorsnee kunst- en popcultuur worden sommige vrouwen vereerd, en anderen, zoals zwarte of vollere vrouwen, gedegradeerd tot onzichtbaarheid. Maar de wereld is vol onzichtbare, niet-gerepresenteerde vrouwen.”

En toch, nu het einde nadert, blijft de vraag: gaat Hannah zich gedragen zoals de kijker wil? Krijgt Girls alsnog een goed einde?

In de laatste afleveringen lijkt Hannah zich steeds meer naar dat gewenste plaatje te vormen. Ze maakt keuzes waar ze zich eerder juist tegen afzette. Als ze besluit haar ongeplande baby te houden en in haar eentje op te voeden, maakt ze misschien wel de meest volwassene keuze die een mens kan maken. Haar schrijversdromen lijken opgegeven. Ze heeft een serieuze (vaste!) baan aangenomen, gaat weg uit New York.

Maar zou het niet juist veel beter zijn als Hannah gewoon haar eigen, onaangepaste persoon blijft? In een wereld waarin zelfs Bridget Jones met een gelukkige relatie en een blakende baby eindigt, zou juist Hannah kunnen laten zien dat niet elk leven als een romantische komedie hoeft te eindigen. En dat het, uiteindelijk, best oké is om onaangepast te zijn.