Doodstrafrapport Amnesty haalt uit naar China om geheime executies

Officiële kanalen zouden aangeven dat er tussen 2011 en 2016 in totaal 701 mensen zijn geëxecuteerd. Onderzoek heeft echter uitgewezen dat het om duizenden geëxecuteerden gaat.

Een vrouw die is veroordeeld tot de doodstraf wordt in Beijing in 2001 afgevoerd voor haar executie. Foto AFP

Amnesty International heeft scherpe kritiek op China wegens geheimzinnigheid over de doodstraf. “China wil een leider zijn op het wereldtoneel, maar als het om de doodstraf gaat loopt het land bepaald niet voorop, omdat het jaarlijks meer mensen executeert dan alle andere landen samen en daarover niet transparant is”, schrijft de mensenrechtenorganisatie in het ‘Doodstrafrapport 2017’. In een apart rapport ‘China’s Deadly Secrets’ wordt uitgelegd om welke bevindingen het gaat. Officiële kanalen zouden aangeven dat er tussen 2011 en 2016 in totaal 701 mensen zijn geëxecuteerd. Onderzoek heeft echter uitgewezen dat het om duizenden geëxecuteerden gaat. “Simpel gesteld: de bewering van de regering dat ze de doodstraf minder vaak laat uitvoeren, wordt niet gestaafd aan de concrete bewijzen.”

Een mogelijke reden voor de geringe transparantie is volgens Amnesty dat de organen van de ter dood veroordeelden nog steeds verkocht worden op de internationale markt. In 2014 had China aangegeven hiermee te zijn gestopt, maar dat dit nog steeds niet het geval is. “We hebben het over duizenden geëxecuteerden – niet alleen ten onrechte ter dood veroordeelden, maar ook verdachten die niet goed gepresenteerd worden,” verklaart Amnesty-China onderzoeker William Nee in The Guardian.

De meeste executies worden voltrokken bij werkelozen (24%) en boeren (55%). Dat wijst erop dat de doodstraf vooral een kwestie is van wie je verdedigt (oftewel het gebrek eraan). Ook het relatief hoge percentage Oeigoeren (4% van de ter doodveroordeelden, terwijl ze maar 0,7 van de hele bevolking uitmaken) is opvallend.

Amnesty vraagt de regering onder meer om openheid waar het gaat om aantal personen die ter dood zijn veroordeeld, het aantal gevangenen in een dodencel, het aantal uitgevoerde executies, het aantal ter doodveroordeelden die nog in hoger beroep zijn en hoeveel executies er gepland zijn. Ook is er het verzoek om het aantal vergrijpen waar de doodstraf voor gegeven kan worden terug te brengen.

Wereldwijd zijn vorig jaar 37 procent minder executies uitgevoerd dan in 2015. Landen met de meeste executies zijn China, Iran, Saudi-Arabië, Irak en Pakistan. Een land dat snel opstoomt tot die top vijf is Vietnam. Tussen augustus 2013 en juni 2016 werden er 429 mensen ter dood veroordeeld. Ook Maleisië is wat de doodstraf betreft inmiddels een zorgenkind. Daar zitten meer dan 1000 mensen in de dodencel.

Voor het eerst sinds 2006 zijn de Verenigde Staten uit de top vijf gevallen en vonden er in dat land in 2016 het laagste aantal voltrokken doodvonnissen sinds 1991 plaats.