Column

Maar wat schieten de Syriërs met Trumps aanval op?

Carolien Roelants is Midden-Oostenexpert en scheidt op deze plaats elke week de feiten van de hypes.

Schieten de Syriërs wat op met Trumps raketaanval op Assads luchtmachtbasis? Trump wel. De Amerikaanse president kan nu pochen dat zijn gifgasgrenzen (waarvan ik eigenlijk niet eens wist dat hij ze had getrokken) niet straffeloos kunnen worden overschreden, zoals Obama destijds wel toeliet. Zwak en besluiteloos, noemde Trump zijn voorganger vorige week hoewel hij, toen diens rode lijn in augustus/september 2013 aan de orde was, juist een beroep op hem had gedaan géén geweld te gebruiken. „The only reason President Obama wants to attack Syria is to save face over his very dumb RED LINE statement. Do NOT attack Syria,fix U.S.A.” Maar zo kennen we onze Trump. Obama’s beter-niet-ingrijpen-doctrine vervangen door zijn vandaag-zus-morgen-zo-doctrine. „Ik ben trots op mijn flexibiliteit”, zegt hij zelf.

Maar de Syriërs?

Ik kan me niet voorstellen dat Assad zich door 60 kruisraketten laat intimideren. Trump zelf kan het zich tussen twee haakjes óók niet voorstellen gezien zijn opmerkelijke tweet van zaterdag dat „de reden waarom je in het algemeen geen landingsbanen aanvalt is dat ze makkelijk en goedkoop te repareren zijn (opvullen en aftoppen)”.

Het zou kunnen zijn dat Assad nu een tijdje geen zenuwgas tegen zijn burgers meer gebruikt. Aan de andere kant mag hij kennelijk van de buitenwereld zijn lekkere dikke vatbommen met chloorgas of spijkers onverminderd blijven gebruiken, net als al zijn andere meer conventionele wapens. Is de ene dood erger of minder erg dan de andere dood? Denk maar niet dat hij of zijn Russische en Iraanse bondgenoten hun geweld gaan temperen. De Russisch-Syrische luchtbombardementen op burgerdoelen in rebellengebied gaan vandaag, morgen en overmorgen gewoon door.

Assad weet dat niemand voorlopig van plan is hem te elimineren, ook al zegt Trumps VN-ambassadeur nu opeens iets anders. Want geen van die buitenlanden die de afgelopen dagen in de rij stonden om Assads gifgas te veroordelen en Trump te bewonderen, heeft in de afgelopen vijf jaar van oorlog voor een houdbaar alternatief gezorgd. Er staat geen geloofwaardige regering in ballingschap te wachten, en ik zie ook geen teken dat er zo een in voorbereiding is.

En Amerika noch Europa wil het risico lopen van een vacuüm in Damascus dat door de kalief van de Islamitische Staat of Al-Qaeda wordt opgevuld. De zogeheten gematigde oppositie is versnipperd. Voor een deel eigen schuld van die oppositie, die elkaar het licht in de ogen niet gunt; voor een deel de verantwoordelijkheid van rivaliserende buitenlanden die elk hun eigen rebellen steunen. Luistert u, Saoedi-Arabië, Qatar, Turkije, Amerika en ook Europa?

„Zelfs prachtige baby’s werden wreed vermoord bij deze zeer barbaarse aanval”, zei Trump over Assads gifaanval van dinsdag. „Geen kind van God zou ooit zulke verschrikking moeten ondergaan.” Ja, Trump heeft een hart. Maar toen kwam hij ter zake: „Het is een essentieel nationaal veiligheidsbelang van de Verenigde Staten om de verspreiding en het gebruik van dodelijke chemische wapens te voorkomen en af te schrikken.” Minister van Buitenlandse Zaken Tillerson legde later dat belang uit: dat „deze wapens in handen kunnen vallen van mensen die deze wapens naar onze kusten kunnen brengen om onze burgers te schaden”. Toch America First!

Eindelijk is Trump een president geworden, las ik her en der. Zestig kruisraketten op een landingsbaan maken kennelijk het verschil.

Verder is er geen enkel plan. De Syriërs schieten er niets mee op.