Nieuwe druktemaker op de Wallen: de rondleiding

Talk of the town

Een hek voor de gracht en beperking van het aantal toeristen bij rondleidingen. De gemeente neemt nieuwe maatregelen tegen de drukte op de Wallen.

Foto Simon Trel

Een doordeweekse avond op de Wallen. Over het begin van de Oudezijds Voorburgwal schuifelt een parade van jonge mannen. Het tempo ligt lager dan stapvoets. Auto’s rijden er niet; dit deel van de gracht is sinds deze week met een hekje afgesloten voor autoverkeer. Die ene fietser is afgestapt en probeert steppend door de menigte te koersen. Dan staat alles even muurvast. Een groep jongens heeft een aantrekkelijke prostituee ontdekt en daar nemen ze even de tijd voor. „Niet te lang kijken, joh. Je hebt thuis toch je chickie”, sist eentje tegen zijn vriend. En even later komt de hele kluit, over de volle breedte van de gracht, weer in beweging.

Bewoners hebben weer eens aan de alarmbel getrokken over de opstoppingen. Wat als er brand uitbreekt? Als iemand een hartaanval krijgt? Wat als een bewoner zelfs maar zijn deur uit wil om boodschappen te doen?

„Niet meer normaal, al die toeristen”, zucht Simon Johannes (71), geboren Amsterdammer. Al rokend kijkt hij met enkele vrienden naar de mensen die langskomen op de Oudezijds Voorburgwal. Hij wijst naar de scootmobiel waar hij op zit. „En ik moet altijd daar langs, op de rijweg. Ze lopen dan heel traag voor me, en gaan nooit uit de weg.”

Na de bierfiets, de kaas- en de Nutellawinkels is het de volgende steen des aanstoots in het overvolle stadscentrum: de rondleiding. En zoals alles in dit dossier wordt ook dit probleem apart aangepakt, met aparte maatregelen. De organisatoren van Wallentoertjes zijn met de gemeente een verscherpt regime overeengekomen, zoals eerder de exploitanten van bierfietsen dat deden. Alles in de hoop dat daarmee de overlast die ze veroorzaken afneemt.

‘Drukte slaat om in overlast’

„Amsterdam is als een raket uit de crisis gekomen”, zegt een woordvoerder van burgemeester Van der Laan. „De gewone drukte die bij een levendige stad als Amsterdam hoort, is omgeslagen in overlast.” Vooral over de rondleidingen op de Wallen zijn veel klachten. Van buurtbewoners, maar ook van de sekswerkers. Toeristen blijven lang voor de ramen staan en jagen zo klanten weg. Op de doordeweekse avond richt een Spaans meisje haar camera op een van de ramen. „No photos, you fucking bitch!” En het gordijn wordt dichtgetrokken.

Verantwoordelijk wethouder Kajsa Ollongren (D66) heeft met verschillende tourorganisatoren afgesproken de groepen te verkleinen: „In de regel 20 personen, met incidentele uitzondering tot maximaal 25 personen.” Na elf uur ’s avonds geen groepen meer. Tijdens de tour mogen geen alcohol of drugs worden gebruikt. En er zijn ‘druktegevoelige plekken’ aangewezen waar de kluitjes niet meer mogen stilstaan.

Symptoombestrijding

Tourgids Tim van ’t Hul is niet enthousiast over de extra maatregelen. Hij vindt dat mensen niet genoeg onderscheid maken tussen de verschillende tours. „Dan zeggen ze boos: jullie komen hier met zestig man. Maar dat zijn wij niet. Enkel groepen Chinezen en Russen lopen hier zo massaal over de grachten.”

Ook de woordvoerder van Ollongren geeft toe dat met het nieuwe regime slechts symptomen worden bestreden. De oorzaak ervan blijft, want die ligt deels buiten de macht van het stadsbestuur. In vijf jaar tijd werd het aantal bezoekers volgens de gemeente anderhalf keer zo groot, en ze vermoedt dat het aantal in de toekomst nog oploopt. Zoals burgemeester Van der Laan onlangs zei in een interview met buurtkrant d’Oude Binnenstad: „We weten dat in China en in India 300 miljoen mensen op het punt staan om middenklasse te worden en dat ze dan gaan reizen.”

Buurtbewoner Edwin Schölvinck (53) heeft de Wallen in 25 jaar tijd zien veranderen van een drugsoord in een toeristisch walhalla. „Vroeger durfden mensen hier niet te komen, het was erg rustig”, zegt hij. „Daarna hebben handhavers en gemeente er een project van gemaakt om de verslaafden te laten opnemen, en ontstond er een vacuüm. Daar zijn toen de toeristen voor in de plaats gekomen.”