Willen ze beginnen, zit Buma op Malta

Weekboek Formatie CDA-leider Buma vloog naar Malta, terwijl het formeren net kon beginnen. Over tactisch verdwijnen tijdens de formatie.

Laat Sybrand maar even. Dat dachten ze bij VVD, D66 en GroenLinks, toen CDA-leider Buma woensdagmiddag het vliegtuig pakte naar Malta. De formatieonderhandelingen met de ‘regenboogcoalitie’ waren net een ochtendje op gang, maar Buma had blijkbaar belangrijkere zaken te regelen. De Europese christendemocraten (EVP) hadden een congres en daar moest de formatie maar even op wachten.

Zo’n actie zou tijdens de verkiezingscampagne meteen worden uitgebuit. Kwestie van de bekende ‘verantwoordelijkheidsvakantie’ van stal halen, zeggen ze bij andere partijen. VVD-leider Mark Rutte heeft Buma voortdurend met die term om de oren geslagen, om hem eraan te herinneren dat het CDA weigerde het kabinet de afgelopen jaren te helpen grote hervormingen door te voeren. Maar de campagne is voorbij, spindoctors zijn aan het afkicken van de aanvalslust, en vriendschap is tijdens onderhandelingen waardevoller dan vijandschap.

Zo relaxed gaat het niet altijd. Vraag maar aan PVV-voorman Geert Wilders. Toen hij in 2010 de formatieonderhandelingen verliet om een anti-islamspeech te geven in New York, werd Rutte razend. „Een wonder dat die gordijnen er nog hingen”, zei Wilders er later over in NRC.

En waar was demissionair minister Dries van Agt (CDA) toch gebleven tijdens de coalitieonderhandelingen met PvdA en D66 eind jaren zeventig? ‘Staatszaken’, had Van Agt gezegd. Maar of het startschot lossen bij de wielerronde van Boxmeer daar ook onder valt? Koningin Juliana riep Van Agt op het matje, toen hij veel te laat terugkeerde naar Den Haag . De formatiepoging strandde uiteindelijk. Tja, zei Van Agt, hij voelde zich nu eenmaal „zeer verbonden” met de wielerronde.

Hé, klinkt dat niet als Buma? Tegen iedereen die het horen wilde vertelde de CDA-leider deze week hoe belangrijk de EVP-bijeenkomst voor hem was. Bondskanselier Angela Merkel was er tenslotte ook. En vorig jaar besloten de Europese christendemocraten na zíjn speech dat het Vluchtelingenverdrag aangepast moest worden.

Al was dit reisje ook een handig tactisch signaal: het CDA maakte duidelijk dat het weinig haast heeft met het vormen van een kabinet. Nuttig, want zo laat een partij zien dat het niet in een paar dagen allerlei standpunten uitruilt. Daar werd het vorige VVD-PvdA-kabinet berucht om. Oké, oké, werd dus sussend opgemerkt. Disclaimer voor Buma: hij mag niet raar opkijken als andere partijleiders straks ook een paar dagen tactisch verdwijnen.