Nepnieuws bederft de markt voor 1 april

De EU vat elke week Russisch nepnieuws samen in het Engels. Zoals: in Europa kun je nu ook trouwen met honden.

Door de oorlog kan Oekraïne het in mei geplande Eurosongfestival niet betalen. Dat hebben topfunctionarissen in Kiev deze week laten weten.

Typisch een 1-aprilbericht: opmerkelijk, maar niet onmogelijk. Een beetje als de deodorant met de geur van tompouce die de Hema vorig jaar lanceerde. Op 1 april.

Maar het bericht over het Songfestival kwam van het Russischtalige tv-kanaal Zvezda. Het stond in Disinformation Review, een wekelijks overzicht van onjuiste beweringen, in het Engels vertaald door een EU-taskforce, opgericht in 2015 om de ‘permanente desinformatiecampagnes’ uit Rusland weerwoord te geven. Feitelijk, nooit echt sprankelend, maar de berichten zelf zijn pareltjes van de verbeelding; door hun groteske verdraaiing of overdrijving van een poëtische kracht.

Een selectie uit 68 afleveringen. De EU is een bedenksel van Hitler, Merkel is zijn dochter. Een school in Letland schenkt afgestudeerden een ring met een hakenkruis. Oekraïense kleuters maken voor hun vader miniatuurkanonnen van gekleurde klei waarbij de gelijkenis met penissen opvalt. IS-leider Al-Baghdadi is Joods, getraind door de Mossad en gesteund door de Amerikaanse senator John McCain. Zweden legaliseert incest en necrofilie. Afrikaanse immigranten zorgen in Duitsland voor een opmars van seks met dieren. Russen verlaten de EU en masse. In Litouwen zijn zuigflessen te koop met een speen in de vorm van een penis. In ‘het Westen’ wordt het homohuwelijk uitgebreid tot trouwen met honden. In Brussel worden dagelijks duizenden vrouwen verkracht.

De laatste anderhalf jaar heeft de taakgroep ruim 1.500 van dit soort beweringen opgepikt. Ik verheug me wekelijks op de Review, maar ik zie een probleem ontstaan voor het draagvlak van de groep. Die is immers opgericht uit onvrede met Russisch nepnieuws. Maar wat nu overal uit de wereld ‘alternatieve feiten’ als nieuws opduiken? Wat nu zelfs de president van het machtigste land ter wereld een halfleeg plein kwalificeert als barstensvol?

Kortom: wat als het elke dag 1 april is, overal?

Moet de task force zichzelf opheffen voordat anderen zich hardop gaan afvragen of de club het Europese belastinggeld nog waard is?

Misschien. Maar ik zou ’m missen. Neem het bericht, onlangs, waarin een commandant van de seperatisten in het Donetskbekken vertelt dat Oekraïense soldaten zo vol drugs zitten dat ze door blijven vechten, ook als je ze al tig keer hebt neergeschoten. Sterker, hij zag hoe sommigen onder hen doorvochten zonder hoofd.

Echt waar. En... alleen nu in deze krant gekomen dankzij de redactie en vertaalservice van de EU.