Opinie

    • Marc Hijink

Geniet, maar Google met mate

Marc Hijink

Foto: Amazon

‘What’s on a man’s mind?’ staat op de beroemde popart-poster waarbij het profiel van Sigmund Freud overgaat in een naakte vrouw. Als je echt wilt weten waar iemand aan denkt kun je beter zijn zoekgeschiedenis doorspitten. Kijk maar bij myactivity.google.com om terug te lezen waar je hoofd de afgelopen jaren mee bezig was. Zo leer je jezelf nog eens kennen.

Google onthoudt precies naar welke onderwerpen en afbeeldingen je zocht, welke webpagina’s je bekeek, op welke plek je was, welke video’s je zocht en vond. Allemaal om jou (en de adverteerders) nog beter van dienst te zijn.

Eng? Echt eng wordt het pas als de opsporingsdiensten mee willen kijken. De Amerikaanse politie vraagt Google om te verklappen wie er in december en januari heeft gezocht naar de naam van een inwoner van het plaatsje Edina in de staat Minnesota. Douglas – alleen zijn voornaam is bekend – verloor 28.500 dollar in een zwendelpraktijk. 

Wie heeft naar Douglas X gezocht? had de naam van een leuk bordspel kunnen zijn als de consequenties van die vraag niet zo verstrekkend waren. Google moet de persoonsgegevens van alle ‘verdachten’ overhandigen maar weigert gelukkig mee te werken. Het is een veel te breed sleepnet dat wordt uitgeworpen over de gebruikers van de meest populaire zoekdienst ter wereld. Met een opsporingsbevel kunnen politieambtenaren gegevens van individuen opvragen bij een webdienst of provider. In het geval van Douglas is iedereen die een willekeurige zoekopdracht uitvoerde bij voorbaat verdacht.

In Googles transparantierapport staat dat opsporingsdiensten hun officiële verzoeken niet mogen gebruiken om inhoud op te vragen, zoals je mails, zoekopdrachten of YouTube-video’s. Bij een zaak in 2006 waar de zoekgeschiedenis van Google-gebruikers als bewijsmateriaal opgevraagd werd, vond de rechter dat ook te ver gaan.

Wil je er niet op gokken dat je geheimen veilig zijn bij Google, gebruik dan DuckDuckGo of Startpage/Ixquick. Die zoekmachines zijn niet zo snel en gelikt, maar willen veel minder van je weten. Je kunt daarna volledig ontgoogelen door je geschiedenis te wissen op myactivity.google.com/delete-activity en je archief te downloaden op takeout.google.com.

Die wijsheid haal ik van Google, dat vorige week een privacycampagne startte om gebruikers te leren hoe ze meer controle krijgen over hun gegevens. Het Amerikaanse internetbedrijf trekt in een caravan langs Nederlandse steden en dorpen om uit te leggen dat je al die ‘OK’-knoppen die je in een onbewaakt moment indrukte, ook weer kunt uitvinken.

Alsof Shell adverteert om iets minder te tanken, of Unilever je op het hart drukt de pindakaas wat dunner uit te smeren: geniet, maar Google met mate.

Die Google-caravan is een mooi initiatief. Alleen wordt het privacyprobleem niet veroorzaakt door onwetendheid van gebruikers maar door de gretigheid waarmee Google hun gegevens verzamelt en met name bewaart. In mijn archief vind ik zoekresultaten van vijf jaar geleden en YouTube-films die ik drie jaar geleden bekeek. Allang niet meer nodig ‘om onze services beter te laten werken’, zoals Google zegt. Hooguit voer voor psychologen. Of politieagenten.

    • Marc Hijink