NRC checkt: ‘Frankrijk bezuinigde minder, groeide meer’

Dat schreef PvdA-denker Paul Kalma in NRC na de verkiezingen.

Foto: ANP / Bart Maat

De aanleiding

Na de desastreuze verkiezingsuitslag voor de PvdA waagde partij-ideoloog Paul Kalma, oud-Kamerlid en oud-directeur van de Wiardi Beckman Stichting (wetenschappelijk bureau van de PvdA), zich zaterdag 18 maart aan een verklaring. Hij uitte kritiek op het lage sociaal-democratische gehalte van zijn partij, een verkiezingsprogramma waarin stond dat het in Nederland „gelukkig weer de goede kant” opgaat, mede door de pijnlijke bezuinigingsmaatregelen van het kabinet-Rutte II.

Lees het opinistuk: Word wakker, PvdA – en word jezelf

Volgens Kalma bagatelliseerde zijn partij de hardheid van saneringen terwijl de opbrengst van beleid te gunstig is voorgesteld. In dit verband schreef hij dat afgelopen jaren in Frankrijk „veel minder bezuinigd is”, terwijl de groei in dat land hoger is.

Waar is dat op gebaseerd?

Kalma zegt zich te baseren op een artikel van Coen Teulings in Het Financieele Dagblad in december 2016. Daarin stelt de ex-directeur van het CPB dat Frankrijk het qua groei beter doet, ondanks minder ingrijpende bezuinigingen.

En, klopt het?

Pleitbezorgers van bezuinigingen in Nederland schetsten destijds gitzwarte scenario’s in het geval niet zou worden ingegrepen in het overheidsbudget. In Parijs was de angst hiervoor niet zo groot. Dat Frankrijk minder bezuinigde, wordt bevestigd door cijfers van de OESO. In Nederland stegen de overheidsuitgaven tussen 2012 en 2016 met 1,1 procent en in Frankrijk met 3,1 procent. Het begrotingstekort daalde in Nederland sneller. Kortom, Frankrijk bezuinigde minder dan Nederland. En de Franse economie deed het volgens Teulings veel beter. Die stelling wordt in het artikel van Teulings geschraagd met data vanaf begin 2009 – een verraderlijke keuze want in 2009 werd nog niet zoveel bezuinigd in Nederland. Dat gebeurde pas vanaf medio 2010.

Kalma wilde juist de verkeerde keuzes van de PvdA tonen. Dan moeten we niet kijken naar de data sinds 2009, maar vanaf 2013. Rutte II trad najaar van 2012 aan.

Het Franse bbp groeide sinds 2013 met 3,6 procent cumulatief, tegen het Nederlandse met 5,4 procent. Pas als we 2012 en 2011 meetellen komt de groei voor beide uit op 6,1 procent. En pas als we verder terugkijken – toen Nederland ook nog niet saneerde – is de Franse groei hoger dan de Nederlandse. Kortom, de Nederlandse economie groeide afgelopen jaren harder dan de Franse. Niet andersom.

Conclusie

Het is evident dat de Franse overheid minder bezuinigde. Hierin heeft Kalma gelijk. Ook is duidelijk dat een minder bezuinigend land als Frankrijk geen failliete economie heeft opgeleverd. Maar het klopt niet dat de Franse economie harder groeide dan de Nederlandse. Dat is juist andersom. We beschouwen de uitspraak dan ook als half waar.

Ook een bewering zien langskomen die je gecheckt wilt zien? Mail nrccheckt@nrc.nl of tip via Twitter met de hashtag #nrccheckt

    • Jeroen Wester