CDU verslaat in Saarland de SPD, ‘Schulz-effect’ blijft uit

Deelstaatverkiezingen De CDU van bondskanselier Merkel heeft de eerste test van een belangrijk politiek jaar in Duitsland gewonnen. Een domper voor de SPD.

Met een verrassend grote voorsprong heeft de CDU van bondskanselier Merkel zondag de verkiezingen in de Duitse deelstaat Saarland gewonnen. De SPD slaagde er niet in te profiteren van de populariteit van de nieuwe landelijke leider, Martin Schulz. De sociaal-democraten bleven in Saarland niet alleen achter bij de CDU, ze verloren zelfs licht ten opzichte van 2012.

De uitslag in het kleine Saarland heeft landelijke betekenis, omdat het de eerste verkiezingen waren in een belangrijk politiek jaar. In mei wordt nog gestemd Sleeswijk-Holstein en in het grote Noordrijn-Westfalen, en in september kunnen de kiezers in heel Duitsland bij de Bondsdagverkiezingen bepalen of Angela Merkel kan doorregeren.

Veel belangstelling

Tegen die achtergrond was er afgelopen weken in Duitsland uitzonderlijk veel belangstelling voor de campagne in Saarland, dat nog geen miljoen inwoners heeft. De opkomst was met 72 procent opmerkelijk hoog, zo’n tien punten meer dan bij de vorige deelstaatverkiezingen in 2012.

De CDU behaalde ruim 40 procent van de stemmen, de SPD nog geen 30, Die Linke (onder leiding van oud-SPD-leider Oskar Lafontaine) bijna 13, de AfD 6 procent. De Groene haalden de kiesdrempel van 5 procent niet, net zomin als de liberale FDP.

Haar zege dankt de CDU in de eerste plaats aan de populaire minister-president Annegret Kramp-Karrenbauer, die de afgelopen jaren leiding gaf aan een zogeheten ‘grote coalitie’ met de SPD. De nuchtere, praktische Kramp-Karrenbauer geldt als een vertrouwelinge van Merkel en wordt wel ‘mini-Merkel’ genoemd, en zelfs als potentiële opvolger getipt. Het vooruitzicht van een coalitie van SPD en Die Linke lijkt de sociaal-democraten veel kiezers te hebben gekost.

Volg het laatste nieuws over de verkiezingen in Europa via ons blog

Opsteker voor Merkel

Voor de bondskanselier is de overwinning in Saarland een opsteker in een politiek zwaar jaar. Niet alleen heeft de SPD sinds het aantreden van Schulz landelijk nieuwe energie gekregen en stijgen de sociaal-democraten in de peilingen. Binnen de CDU en bij zusterpartij CSU is het enthousiasme voor Merkel sinds de vluchtelingencrisis in 2015 afgenomen.

Was de SPD in Saarland wél de grootste geworden, of had een coalitie van SPD met Die Linke een meerderheid in het nieuwe deelstaatparlement gekregen, dan was dat voor Merkel een tegenslag geweest. Haar kabinetschef, Kanzleramtminister Peter Altmaier, zei dat de uitslag de CDU „moed geeft”. In Noordrijn-Westfalen en Sleeswijk-Holstein kan de partij er niet op rekenen de grootste te worden. In deze beide deelstaten regeren populaire sociaal-democratische minister-presidenten.

    • Juurd Eijsvoogel