Geef de penis vleugels

Red de neushoorn. Leer van zijn penisflappen en laat zijn hoorn met rust.

Penisuiteinde van een Sumatraanse neushoorn met eikelvleugels. Illustratie Transactions Zoological Society, London 1881 en collectie Tropenmuseum

Het gaat niet goed met de neushoorns. Nu ze in de vrije natuur zo goed als uitgestorven zijn en in 2011 dertig hoorns uit negen Europese natuurhistorische musea werden gestolen, zijn de neushoorns in dierentuinen aan de beurt. Eerder deze maand werd in een Frans safaripark Vince doodgeschoten en van zijn hoorn beroofd. De stroperij en diefstallen komen voort uit de groeiende vraag naar en de torenhoge prijs van neushoornhoorn. Vooral in Vietnam is het spul populair, als vermeend geneesmiddel tegen kanker en koorts, als partydrug en anti-katermiddel. Dat het het krachtige afrodisiacum is, waarvoor het doorgaat, wordt eveneens betwist.

Toch bestaat er een opmerkelijk verband tussen neushoorns en de menselijke geslachtsdrift, met de vorm van de neushoornpenis als vermoedelijke oorsprong. Dat geslachtsorgaan is namelijk bij alle soorten neushoorns uitgerust met een zogenaamde processus glandis: een gevleugelde eikel. De penis heeft nabij het uiteinde twee vlezige flappen die onderdeel zijn van het zwellichaam. Bij de paring komen de uitsteeksels wonderwel pas na penetratie in erectie en zorgen ervoor dat het mannetje als het ware inhaakt. Dat verlengt de paringsduur en verhoogt het succes op bevruchting.

Bij de Sumatraanse neushoorn (Dicerorhinus sumatrensis) zijn de eikelvleugels het grootst. Dat was ook de Dajak-mannen van Borneo, waar de diersoort ook voorkomt, opgevallen. De penisuitsteeksels in combinatie met het langdurige en heftige paringsritueel van neushoorns hebben de Dajaks waarschijnlijk geïnspireerd tot het aanbrengen van een penisstaafje – de palang die de eikel dwars doorboort en aan weerszijden wordt afgedopt met soms prachtig maar venijnig bewerkte knopjes van been, hout of koraal.

Mannelijke gebruikers van neushoornmedicijn zouden daarmee moeten stoppen en in plaats daarvan een palang kunnen aanbrengen. Zij meten zich daarmee de vorm en kracht van de neushoornpenis aan en behoeden die diersoorten voor uitsterven.

    • Kees Moeliker