Hoe je een woordenboek cool maakt

Het klassieke woordenboek van Merriam-Webster is op sociale media volledig met z’n tijd meegegaan.

Een oud Merriam-Webster woordenboek YouTube

Op papier zijn er weinig organisaties die minder hip lijken dan woordenboekuitgever Merriam-Webster. Sinds 1831 doet dit bedrijf al zonder uitzondering min of meer hetzelfde: een groot woordenboek van de Engelse taal publiceren. Betrouwbaar en bekend zijn ze zeker, maar een woordenboek heeft vandaag de dag toch ook iets oubolligs.

Toch is het juist dit bedrijf dat er - verrassend genoeg - een opvallend populair leven op sociale media op nahoudt. Wie bijvoorbeeld het kanaal van Merriam-Webster op Twitter volgt, wordt zomaar getrakteerd op allerhande taalfeitjes, video’s van redacteurs, spelletjes, grapjes, definities en woorden die de actualiteit beheersen. De website zelf doet in niks denken aan die van een oud woordenboek, maar meer aan een taalfanclub-pagina.

Sommige redacteuren van het woordenboek zijn door alle activiteit op sociale media min of meer kleine beroemdheden geworden. Een van de belangrijkste gezichten van de video’s is redacteur Kory Stamper. Haar baan is precies wat je denkt dat het is: woordenboekdefinities schrijven. Daarover vertelt ze met enige regelmaat op het officiële YouTube-kanaal van Merriam-Webster. Dat leverde haar zelfs (naast 10.000 volgers op Twitter) een Facebook-fanclub op.

Deze maand kwam haar boek uit over het werken bij de uitgeverij. Dat boek, Word by Word, maakt goed duidelijk hoe onwaarschijnlijk het is dat juist Merriam-Webster zo’n socialemediakanon werd. Het boek is doorspekt met door en door analoge verhalen over woordkaartjes, kelders met bizarre lexicografische collecties (zoals 300.000 achterstevoren getypte woorden) en lege archiefkasten. Computers en techniek lijken niet op de voorgrond te staan. Voor oude definities loopt Stamper gewoon naar de archiefkast.

Met haar eigen vlog en haar ouderwets-getinte werk is Stamper zelf een beetje de personificatie van het scharnierpunt in de tijd waar Merriam-Webster op staat. Een scharnierpunt echter waar de uitgeverij zich dus voorlopig goed op weet te handhaven. Er lijkt goed te zijn nagedacht over hoe men het woordenboek - en juist de wat oubollige kanten ervan - de toekomst in kan helpen.

Twitter avatar MerriamWebster Merriam-Webster Happy #NationalPuppyDay! ‘Puppy’ comes from the Medieval French word ‘poupée’ (“doll, toy”). https://t.co/LCbIVRTiwT

Merriam-Webster lijkt succesvol een ogenschijnlijk grote vraag van taalliefhebbers naar taalweetjes te vervullen. Er zullen ongetwijfeld oudere medewerkers zijn die het allemaal maar niks vinden, maar het lukt de uitgeverij in ieder geval om de beroemde naam levend te houden.

Uiteindelijk echter draait het natuurlijk nog altijd gewoon om de kerntaak: woorden definiëren. Of zoals Stamper het in The New York Times noemt: “Een groepje nerds dat samen in een kantoor zit en heel veel leest en daarna probeert te destilleren op welke manier een woord overal precies gebruikt is.”

    • Milo van Bokkum