Recensie

Inbreker Van Gogh was overal

Zap

Inbreker Okkie Durham was dinsdag niet van het scherm te slaan. Bij de talkshows DWDD en Pauw liep het een beetje uit de hand.

Octave 'Okkie' Durham in 'DWDD' (VARA).

Toen de twee in 2002 gestolen schilderijen van Vincent van Gogh vorig jaar werden teruggevonden in het huis van de moeder van een Napolitaanse maffiabaas, kocht de dief een Italiaanse krant. Octave Durham, zeg maar Okkie, had zijn straf uitgezeten en werd al een tijdje gefilmd door Vincent Verweij voor een Brandpunt Special (KRO-NCRV), die dinsdag werd uitgezonden.

In dat leerzame portret over een, in zijn eigen woorden, „geboren inbreker”, treft Okkie een stripbijlage aan in die krant, die gedetailleerd de diefstal uit het Van Goghmuseum reconstrueert, compleet met ladder aan de voorkant en touw aan de achterkant. Probeer dan maar eens bescheiden te blijven. Op de dag van de uitzending was Okkie niet van het scherm te slaan. De talkshows lieten zich niet de kans ontnemen om een kunstdief eens uitgebreid aan het woord te laten. Dat liep een beetje uit de hand.

In DWDD vergeleek Okkie (44 en inmiddels „klaar met de straat”) zijn optreden bij „de beste talkshowhost” zelf met dat van Aage M., kluiskraker en meester van de thermische lans, in 1976 bij Willem Duys: „Alleen was Aage peanuts vergeleken bij mij.”

Hij had inmiddels een fanbase ontwikkeld, zoals een meisje van elf uit Heerlen, die hem op haar school wilde uitnodigen. Zijn wens om bij de groten der aarde te horen had er ook toe geleid dat Okkie melding had gemaakt van het onderdak dat hij als voortvluchtige in 2003 had gevonden in Barcelona bij zijn oude vriend Patrick Kluivert, „de allerbeste voetballer”. Je zit in de Champions League, of je zit het niet. Maar Kluivert en zijn advocaat Gerard Spong gaan Okkie wel aanklagen voor smaad.

Tafelheer Erben Wennemars en ook allengs presentator Matthijs van Nieuwkerk, sputterden tegen dat hij toch echt een dief was. En dat we daar niet blij mee moesten zijn. Maar berouw, dat heeft Okkie niet. Hij kan wel net doen alsof, maar nee, spijt, dat zit er gewoon niet in.

Lees ook: ‘Ik zat ondergedoken bij Patrick Kluivert’

Pauw deed er nog een schepje bovenop door niet alleen de inbreker eveneens uit te nodigen, maar hem te confronteren met Axel Rüger, directeur van het gedupeerde Van Goghmuseum, juist op de dag dat de doeken weer thuis waren gekomen. Rüger deed dat met grote tegenzin, maar kon het kennelijk niet over zijn hart verkrijgen om die dag alleen de dader in de publiciteit te laten komen. Opnieuw: geen excuses, en Okkies overtuiging dat de schadevergoeding nu niet meer door hem betaald hoeft te worden. Want het werk is terug.

Okkie vindt zichzelf geen crimineel, maar een boef. Dat is kennelijk iets anders, iets minder kwalijks. De Alkmaarse rapper die zich Boef noemt, moest maandag ook al in RTL Boulevard en RTL Late Night uitleggen dat die benaming geen negatieve lading meer heeft, maar een geuzennaam is geworden. Boef en Okkie staat al met een been in College Tour.

In de postmoderne mediacarrousel kun je twijfel zaaien over het wel of niet geslapen hebben bij een beroemde voetballer en is een boef ook maar iemand die zijn werk doet. Je kunt het de grote en kleine boefjes nauwelijks kwalijk nemen, is dan de consequentie, dat ze zich gretig op dat schild laten hijsen. Er is immers een niet te stelpen fascinatie bij media en publiek voor het leven aan gene zijde van de wet.

Media die al te gretig toegeven aan de honger van het publieksmonster naar geinige dieven moeten zich wel realiseren dat ze daarmee het misverstand versterken dat de criminaliteit hand over hand toeneemt. Om met Okkie te spreken: „Misdaad bestaat. Wij zijn een economie in een economie”.

    • Hans Beerekamp