‘Gewone Gerrit’ wordt voornaamste aanklager

Foto Martijn Beekman/ANP

Degelijk, recht in de leer en vooral heel erg gewoon. Dat zijn de meest gehoorde kwalificaties die je onder misdaadbestrijders hoort over de man die met ingang van 1 juni de nieuwe baas wordt van het Openbaar Ministerie: Gerrit van der Burg (1959). Hij volgt Herman Bolhaar op, die opstapt omdat hij de maximale twee termijnen – zes jaar – voorzitter is geweest van het College van procureurs-generaal.

De nieuwe hoogste aanklager van het land is de keuze van een selectiecommissie die nadrukkelijk op zoek ging naar een kandidaat uit eigen gelederen. De vacature werd alleen voor de vorm op het eigen intranet opengesteld. Binnen het OM golden Van der Burg, sinds 2014 al lid van het College van procureurs-generaal, en Theo Hofstee, hoofdofficier van justitie in Amsterdam, als de belangrijkste kandidaten. Van der Burg kreeg naar verluidt mede de voorkeur omdat hij vorig jaar naar ieders tevredenheid Bolhaar wist te vervangen die wegens ziekte enige maanden niet kon werken.

Van der Burg is een man zonder praatjes. Een harde werker: iemand die ’s ochtends op het parket het licht aan doet en bij vertrek weer uit. „Hij is een goede vakman en dat is belangrijk op deze post”, zegt Annemarie Penn-te Strake, voormalig naaste collega en nu burgemeester van Maastricht. „Hij is in staat zijn rug recht te houden als er te veel verlangens komen van de politiek en het departement op het gebied van misdaadbestrijding”, zegt een andere collega. „Een mooie no-nonsense kerel met hart voor het vak en de diender die het werk moet doen”, zegt de baas van de Rotterdamse politie Frank Paauw, jaargenoot van Van der Burg op de politieacademie.

Onkreukbaar

Van der Burg geldt als onkreukbaar. Geen onbelangrijke eigenschap in een periode waarin een aantal high profile fraude- en corruptieonderzoeken tegen politiefunctionarissen moet worden afgesloten. Zo lopen er strafzaken tegen politiemollen, wordt fraude bij de Centrale Ondernemingsraad van de politie onderzocht en wordt binnenkort een aantal integriteitsonderzoeken naar voorname politiemensen afgerond.

Rotterdammer Van der Burg is al zijn hele loopbaan actief als boevenvanger. Hij begon na een studie Nederlands recht en een studie aan de Politieacademie in 1982 als inspecteur bij de Rotterdamse politie. „Van der Burg draagt nog steeds witte sokken”, klinkt het binnen het OM om aan te geven dat Van der Burg altijd iets van een politieman heeft gehouden. De man is zo bezeten van het aanpakken van normoverschrijdend gedrag dat hij naast zijn normale werk ook nog, onbetaald, bijkluste als aanklager betaald voetbal bij de KNVB. Van der Burg – supporter van Feyenoord – heeft die nevenfunctie negen jaar gedaan en zal per 1 mei met dit werk stoppen.

Van der Burg is groot voorstander van samenwerking tussen gemeentelijke diensten, politie, justitie en FIOD bij de aanpak van de georganiseerde misdaad. „Het gaat niet meer alleen om het doen van grote justitiële onderzoeken maar ook, heel basaal, om het tegenhouden van misdaad. Door samenwerking van alle diensten, van kentekenregistratie tot de fiscus, kun je het leven van de zware jongens heel zuur maken. Door hun geld af te pakken en vergunningen in te nemen”, zei hij in 2011 tegenover NRC.

Een van de aandachtspunten van het Openbaar Ministerie zal volgens hem de cybercriminaliteit zijn. „Over vijf jaar heeft 50 procent van onze criminaliteit te maken met computers”, zei Van der Burg vorig jaar tegen Nieuwsuur. „Het binnendringen van computers zou wel eens het fietsendiefstal van de toekomst kunnen worden.” Wapens en drugs worden ook steeds vaker verkocht via nauwelijks vindbare krochten van het internet.

Gerrit van der Burg is getrouwd en vader van een zoon van 26 en een dochter van 28 jaar.

    • Marcel Haenen