VN: Syrisch leger heeft opnieuw chloorgas gebruikt

Op verschillende plekken maakte het leger van de Syrische regering opnieuw gebruik van chloorgas. Tientallen mensen raakten gewond.

Een Russische soldaat kijkt toe onder het uitdelen van humanitaire hulp in Syrië. Foto Pavel Golovkin/AP

Het Syrische leger heeft in januari 2017 opnieuw verboden chloorgaswapens gebruikt, onder andere bij een dorp vlakbij de Syrische hoofdstad Damascus. Dat constateert de onafhankelijke internationale VN-onderzoekscommissie over Syrië op dinsdag. De commissie noemt het onderdeel van een terugkerend patroon. De wapens werden volgens de VN alleen door de Syrische regering ingezet en veroorzaakten “groot leed” onder de burgerbevolking.

Bij de aanval op het dorp Bseema bij Damascus raakten zes burgers gewond. In de regio Ghouta rond Damascus stierf verder één slachtoffer door een aanval met chloorgas; zeventien mensen raakten gewond. In de stad Saraqeb bij Idlib raakten zevenentwintig mensen gewond toen Syrische helikopters bommen met chloorgas lieten vallen.

Waterbronnen

In het rapport berichtten de Verenigde Naties ook over andere oorlogsmisdaden. De Syrische luchtmacht heeft in december vorig jaar opzettelijk verschillende waterbronnen rond Damascus gebombardeerd, aldus de commissie. De Syrische overheid heeft daarmee een oorlogsmisdaad begaan.

In Beeld: De kinderen van Aleppo

De Syrische overheid meent dat “gewapende troepen” de waterbronnen hadden beschadigd ofwel gecontamineerd, maar de commissie zegt daar geen bewijs van te hebben gevonden. De bronnen, gesitueerd in de Wadi Barada-vallei, waren sinds 2012 in handen van de rebellen. Op 22 december viel het Syrische leger het gebied aan. Een dag later werd de watervoorziening in de vallei abrupt afgesloten.

‘Buitenproportioneel’

De drie bronnen in het Wadi Barada-gebied voorzien 5,5 miljoen mensen van water, zo’n 70 procent van de bevolking van Damascus. Bewoners van de stad weken massaal uit naar de rivier en verschillende putten in het omringende boerengebied. Na meerdere mislukte pogingen tot vredesonderhandelingen in het gebied kon de watervoorziening in februari 2017 eindelijk gerepareerd worden.

“De aanval was een oorlogsmisdaad die objecten die van levensbelang zijn voor de lokale bevolking beschadigde”, schrijft de VN-commissie in het rapport. “Het bombarderen van het gebied was bovendien buitenproportioneel.” In reactie op een oproep van de Verenigde Naties werken sinds kort vele experts aan een databank van oorlogsmisdaden in Syrië. Eerder concludeerden VN-mensenrechtenonderzoekers al dat er op grote schaal oorlogsmisdaden zijn gepleegd in de Syrische stad Aleppo.

De VN-commissie gelooft ook dat Assad opzettelijk een school in in het noorden van het land heeft gebombardeerd. Bij die aanval kwamen 21 kinderen om het leven.

‘Martelkamer’

Ook riep de Hoge Commissaris voor de mensenrechten van de VN, Zeid Ra’ad al-Hoessein, de Syrische regering op om tienduizenden gevangenen vrij te laten. Hij noemde daarbij het hele land “in wezen een martelkamer”. Hij zei bovendien dat de waarheidsbevinding van groot belang is in het vredesproces en riep alle partijen op om te stoppen met martelen en executies, meldt persbureau Reuters.

Lees ook: Rusland en China blokkeren sancties tegen Syrië

De Syrische overheid ontkent alle aantijgingen en zegt dat er geen systematische martelpraktijken plaatsvinden.

Humanitaire hulp

De non-profit Physicians for Human Rights waarschuwt dat de Syrische overheid pogingen van de Verenigde Naties om humanitaire hulp te verstrekken in Syrië in de weg zit. Zo zou de Syrische overheid “arbitraire beslissingen” maken over waar de hulp van de VN naartoe mag gaan. Daardoor lijden veel Syrische burgers onnodig onder voedsel- en watergebrek, aldus de organisatie.

Onder andere vallen er in Syrie doden doordat beveiligers die loyaal zijn aan het regime van Assad antibiotica en andere medicijnen niet doorlaten. Ook sterven veel kinderen en zwangere Syrische vrouwen doordat klinieken vanwege de aanhoudende bombardementen niet bereikbaar zijn, schrijft de organisatie.

    • Len Maessen