Recensie

Something Raw: seks in een relatie is soms óók hard werken

Performance

Op performancefestival Something Raw ging het onder andere over de ‘gamificatie’ van oorlog, politiegeweld en het leven van een sekswerker.

Het kon niet anders: aan het einde van The Automated Sniper, over de ‘gamificatie’ van oorlog, worden de twee performers op de vloer live beschoten. Door een professionele gamer. Vanuit Bagdad. Zijn wapen, een computergestuurde robotarm, hangt in Frascati 4, een van de locaties van performancefestival Something Raw.

In The Automated Sniper houdt regisseur Julian Hetzel een theatraal betoog vóór geëngageerde kunst en tégen moderne ‘schone’ oorlogsvoering in absentia. In een knappe opbouw transformeert de ruimte van witte galerie waarin twee kunstenaars met objets trouvés abstracte sculpturen creëren, tot slagveld met bewegende doelwitten. Daarmee verdwijnt gaandeweg ook de luchtigheid van parodie en spel, om plaats te maken voor een grimmiger en cynischer sfeer.

De archiefbeelden van een drone-aanval en de geschilderde vredesduif zijn eigenlijk overbodig. Hetzels kritische, politieke boodschap is duidelijk genoeg.

Voor sommigen echter kan het nooit duidelijk genoeg zijn. Zo vormen in #negrophobia van de Amerikaan Jaamil Olawale Kosoko spoken word, performance, (live) projectie, voice-over, kostuum en decor een theatrale clubsandwich van rouwbeklag en woede. Verdriet om Kosoko’s overleden broer mengt zich met een aanklacht tegen achterstelling, politiegeweld en discriminatie. Het persoonlijke is, als altijd, politiek.

Kosoko, die in deze curieuze ‘rouwdienst’ (met wierook) wordt bijgestaan door de uitdagend paraderende transseksueel Imma/Mess, schiet zijn doel helaas voorbij door steeds hetzelfde te vertellen, terwijl het thema van de erotisering van het zwarte lichaam juist overkomt als een losse flodder.

Persoonlijk en politiek is ook Traumboy, de performance van kunstenaar, zanger én sekswerker Daniel Hellmann. De Zwitser, een sympathieke slungel, gaat in gesprek met het publiek over zijn dubbelleven als ‘mountain boy Phil’ en legt verbanden tussen het leven van de sekswerker, de performer én de toeschouwer. Aardigste vraag in dit verband: „Beschouw jij seks binnen je relatie soms ook wel een als werk?” De verbluffende openhartigheid van het publiek is misschien wel het opmerkelijkste aan Hellmanns breedvoerige lecture-performance.

    • Francine van der Wiel