Turkije waarschuwt Duitsland: geen bemoeienis met referendum

De Duitse minister van Buitenlandse Zaken Gabriel sprak woensdag met zijn Turkse collega Cavusoglu over de diplomatieke spanningen tussen beide landen.

Gabriel (links) en Cavusoglu woensdag. Foto Cem Ozdel/Reuters

De Turkse minister van Buitenlandse Zaken Mevlut Cavusoglu heeft zijn Duitse collega Sigmar Gabriel gewaarschuwd dat hij zich niet moet bemoeien met het referendum over wijziging van de Turkse grondwet. Volgens hem gaan er anti-islamitische sentimenten schuil achter de Duitse kritiek op Turkije, zo zei Cavusoglu woensdag bij een bezoek aan Berlijn.

Begin deze week liepen de diplomatieke relaties tussen Turkije en Duitsland een knauw op toen de Turkse president Erdogan het land beschuldigde van “nazipraktijken”. Hij deed dat nadat de burgemeester van het Duitse Gaggenau de Turkse minister van Justitie verbood een toespraak te houden bij een rally in zijn plaats. De veiligheid van de bewindspersoon kon, gezien de verwachte toestroom, niet gegarandeerd worden. Later volgden meerdere burgemeesters het voorbeeld van hun collega.

Turkije vatte de afwijziging op als een Duitse poging om zich met een binnenlands referendum te bemoeien. Binnenkort mogen de Turken naar de stembus om zich uit te spreken over wijzigingen van de grondwet die de president meer macht te geven. Erdogan stelde dat hij desnoods zelf naar Duitsland zou komen om de menigte toe te spreken.

Waarschuwing

Cavusoglu vertelde Gabriel woensdag dat de regering “zeer ontdaan” was door het afblazen van het evenement. Zulke situaties moeten zich volgens hem niet vaker voordoen, om de “vriendschappelijke banden” tussen beide landen “niet verder te schaden”. Zijn land is bereid om “een open dialoog” te voeren over de kwestie, maar dan moet Duitsland de eerste stap zetten. Wat daar dan precies onder wordt verstaan, was niet onmiddellijk duidelijk.

Cavusoglu meldde tevens dat de Turkse president Erdogan zijn plan wil doorzetten om landgenoten in Duitsland toe te spreken en dat er met Gabriel over mogelijke locaties is gesproken.

In een reactie stelt Gabriel volgens persbureau AP dat het gesprek met zijn Turkse collega “goed, eerlijk en vriendelijk” verliep maar dat er ook “harde” woorden vielen.
“Er zijn bepaalde grenzen die niet overschreven moeten worden, en een van hen is de vergelijking met Nazi-Duitsland.”

Gearresteerde journalist

Gabriel en Cavusoglu hadden het ook over de Turkse arrestatie van Deniz Yucel, correspondent van krant Die Welt. Erdogan noemde hem eerder “een spion” en een “vertegenwoordiger” van de Turkse rebellengroepering PKK. Hij schreef over de gehackte mails van de Turkse minister van Energie, waaruit zou blijken dat die banden zou hebben met IS.

Gabriel stelt in het gesprek te hebben gepleit voor zijn vrijlating voor de journalist die zowel over een Duits als Turks paspoort bezit. Concrete resultaten heeft het overleg daarover echter nog niet opgeleverd.

    • Jorg Leijten