Opinie

    • Jutta Chorus

Berlijn loopt twee dagen op ons voor

Burgemeester Ahmed Aboutaleb wacht nog even op „de internationale diplomatie en de politiek” die het bezoek van de Turkse minister Cavusoglu (Buitenlandse Zaken) aan Rotterdam moeten voorkomen. „Iemand gaat niet campagne voeren in een buitenlandse plaats wanneer dat ongewenst is”, denkt hij.

Wat zien we tot dusver van de Nederlandse diplomatie?

Ferme posities. „Wij gaan over ons eigen toelatingsbeleid”, zei minister Koenders: een vertegenwoordiger van de Turkse staat is niet welkom, een AK-partijlid wel. Als ik de buitenlandwoordvoerders van de Tweede Kamerfracties bel, blijkt dat iedereen – behalve de PVV die het hele Turkse kabinet tot persona non grata wil verklaren – zich schaart achter het kabinetsbeleid. „Gelukkig loopt Berlijn steeds twee dagen op ons voor”, zegt een van hen erbij.

Als dat echt zo is, moeten de Nederlandse diplomaten binnen twee dagen een pirouette maken. Bondskanselier Merkel heeft namelijk gezegd dat Turkse ministers welkom zijn om in Duitsland campagne te voeren – „mits die volgens de Duitse regels plaatsvindt”. Hartelijk welkom! Intussen keurden drie Duitse steden de locaties voor de optredens af. Zo worden de ministers niet geweigerd, maar wel geweerd. Als Merkel het zo heeft bedacht, is het een briljante truc.

Nederland deed het omgekeerde. Volgens premier Rutte is een Turkse campagne op Nederlandse bodem „ongewenst”. Vicepremier Asscher noemde uitlatingen van Cavusoglu „een gotspe”. Het behoud van goede betrekkingen met Turkije lijkt voor Duitsland iets gemakkelijker dan voor Nederland.

Ik vraag het aan Nikolaos van Dam, oud-ambassadeur in Turkije. Twintig jaar geleden zette hij zich in voor EU-toetreding van Turkije, nu is hij streng: „Turkije wil iets in Europa doen, dus Turkije is de vragende partij, niet omgekeerd. Zij kunnen beter ons iets uitleggen dan wij hen.”

Dinsdagavond kwam Cavusoglu toch naar Hamburg, waar hij uitweek naar het consulaat. „Niemand kan verhinderen dat wij met onze burgers samenkomen”, zei hij vanaf de veranda tegen een tuin vol Duitse Turken met rode vlaggen.

De kans is groot dat Cavusoglu zaterdag naar Rotterdam komt, ook al gaan de Nederlandse regering en burgemeester Aboutaleb daar niet mee akkoord. „Gewoon op z’n beloop laten”, zegt Van Dam. De Nederlandse opstelling noemt hij „onvoldoende praktisch, maar begrijpelijk.”

Wat is daar niet praktisch aan, vraag ik.

„Je moet nooit iets zeggen wat niet goed uitvoerbaar is”, zegt hij.

    • Jutta Chorus