Duitse politiek veroordeelt uitspraken Erdogan

De Turkse president beschuldigde het land van “nazipraktijken” omdat een burgemeester de komst van een Turkse minister verbood.

Erdogan afgelopen weekend. Foto Murad Sezer/Reuters

De Duitse politiek heeft de uitspraken van de Turkse president Recep Tayyip Erdoğan dat Duitsland zich bezig zou houden met nazipraktijken’, maandag scherp veroordeeld. Bondskanselier Merkel heeft sterk afstand genomen van de bewoordingen, terwijl Peter Altmaier, stafchef van Merkel, de uitspraken “absoluut onacceptabel” heeft genoemd. Turkije hoeft Duitsland niet de les te leren op het gebied van tolerantie, zo verklaarde de politicus op zender ARD.

Erdogan deed zijn uitspraken afgelopen weekend nadat de burgemeester van de Duitse plaats Gaggenau de Turkse minister van Justitie verbood een toespraak te houden bij een rally in die plaats. Bekir Bozdag zou daar spreken over een aankomend referendum in Turkije, waarin de bevolking zich mag uitspreken over aanpassingen in de grondwet die de macht van de president aanzienlijk zouden versterken. De burgemeester stelde dat de veiligheid van de aanwezigen niet kon worden gegarandeerd.

Lees ook: Staat Merkel op tegen Erdogan?

Turkije reageerde vervolgens woedend op het verbod en riep de Duitse ambassadeur in Ankara op het matje. In een reactie verweet Erdogan Duitsland zondag “niet anders te zijn dan tijdens de naziperiode”. Hij sprak van een terugkeer van het nationaal-socialisme en dreigde zelf ook naar Duitsland te komen om de massa toe te spreken.

Bondskanselier Merkel reageerde daar maandag bij monde van haar woordvoerder op door te zeggen dat beide landen “kalm” moet blijven en “onnodige kritiek moeten vermijden”. Stafchef Altmaier ging daar nog overheen door te stellen dat Turkije Duitsland niet de les moet lezen als het aankomt op wat de rechtstaat inhoudt, en dat er ook geen reden is voor advies op dat gebied. Wel zei hij dat hij de komst van Turkse politici naar Duitsland niet wil verbieden, omdat dat niet een zaak van de regering is.

“In principe is het ook mensen uit andere landen toegestaan om gebruik te maken van het recht op vrijheid van meningsuiting.”

‘Absurd en wreed’

De Duitse minister van Justitie Heiko Maas noemt een uitspraken van Erdogan “zo absurd en wreed” dat het eigenlijk niet de moeite waard is om er op te reageren. Ook Cem Özdemir, voorman van De Groenen noemde de uitspraken van Erdogan “irrationeel”. Hij riep de regering op “rustig te blijven”. Wel pleitte hij voor een Europese aanpak in deze kwestie, omdat Turkse bewindspersonen in meerdere landen toespraken willen houden over het referendum.

De voorman van de Turkse gemeenschap, Gökay Sofuoğlu, in Duitsland betreurt de schade die de Turks-Duitse relatie heeft opgelopen door de opmerkingen van de president.

“Erdogan is een stap te ver gegaan, maar als hij wil komen, moet hij dat doen. Hij moet zich er wel op voorbereiden dat men zich daartegen zal verzetten.”

    • Jorg Leijten