Opinie

    • Emilie van Outeren

De Haagse Stemming: Alle ballen op Buma, en campagne via kinderen en dieren

Over 12 dagen zijn er Tweede Kamerverkiezingen. De Haagse Stemming houdt je elke ochtend op de hoogte van de campagne. Wie zich inschrijft voor de nieuwsbrief, ontvangt deze nog vroeger.

De coalitiepartijen richten hun pijlen op het CDA. Tot groot genoegen van Buma. Al houdt Rutte vast aan zijn eigen tweestrijd. Bijna alle lijsttrekkers spreken zich in NRC uit over de wens van letterlijke en/of figuurlijke grensbewaking. Zulke moeilijke thema’s komen in de campagne via kinderzenders niet aan bod.

PREMIERFÄHIG: De campagne van het CDA lijkt in ieder geval één gewenst effect te hebben: zowel VVD als PvdA zien Buma als bedreiging. Rutte “wil niet over het CDA praten”. Voor de premier is van belang dat deze verkiezing gaat tussen hem, de man met ervaring, en het “gevaar”, de niet premierfähige Wilders. Mede door onhandig optreden van Rutte zelf was die tweestrijd uit beeld verdwenen, legt politiek verslaggever Annemarie Kas uit. Die horen we dus niet over de ‘verantwoordelijkheidsvakantie’ van het CDA. Het is een geluk voor de premier dat Wilders ook weer campagne gaat voeren. En tweederde van het politieke panel van NRC gelooft dat hij de zogeheten ‘premierbonus’ weer zal incasseren.

Lachende derde: Maar het CDA, dat de afgelopen jaren nee zei tegen cruciaal beleid, kreeg er wel van langs van anderen uit de coalitie. Het was staatssecretaris Eric Wiebes die de partij een dag eerder had aangevallen als club die alleen maar stond te “krijsen”. Asscher, die Buma in het RTL-debat nog zowat een aanzoek deed, verweet Buma “een enorm grote bek”. Gisteren zaten de vicepremier en de CDA-leider tegenover elkaar bij Pauw & Jinek. Daar leek de liefde van Lodewijk voor Sybrand alweer voorbij. “Wij namen het over van het kabinet Buma en Wilders. Als je het hebt over moreel leiderschap”, zei Asscher. “U liet het land achter als een rokende chaos. Wij hebben het opgelost.” Buma, toch niet vies van kritiek op de coalitiepartijen en het oproepen tot een morele revolutie, lachte Asscher vierkant uit, zoals hij dat ook in het RTL-debat had gedaan.

Waardigheid: Alexander Pechtold, die ook zo graag premier wil worden, komt er in dit gekissebis niet aan te pas. Dat zou in zijn voordeel kunnen werken, maar in Den Haag ben je vaak zo groot als de tegenstand je maakt. Tegenstand vindt hij wel van het CDA, een mogelijke coalitiepartner, tegen het D66-wetsvoorstel om mensen boven de 75 met een doodswens waardig te laten sterven, ook als hun situatie medisch gezien niet uitzichtloos is. Gisteren in Nieuwsuur vertelde Pechtold, in reactie op een jongere man die het leven niet meer ziet zitten, dat hij hoopt dat die leeftijdsgrens in de toekomst zelfs verdwijnt. D66 tekende ondertussen wel mee aan het waardig ouder worden pact, dat de ChristenUnie en Omroep Max juist begonnen in verzet tegen de initiatiefwet. Dit gaat nog een flinke strijd worden aan de formatietafel.

EMILE MODAAL: De SP heeft samenwerking met de twee koplopers in de peilingen al uitgesloten, maar gaat wel uit van een plek in de nieuwe regering. Het AD legde de hand op interne documenten over de beruchte afdrachtregeling van de partij daarover. De SP-regel is dat politici niet meer mogen verdienen dan de mensen die zij vertegenwoordigen en dus dragen Kamerleden, raadsleden, wethouders en gedeputeerden het grootste deel van hun salaris af aan de partijkas. Hoeveel SP-bewindslieden zouden moeten doneren is onbekend, maar met een ministerssalaris van 157.000 euro tegenover een modaal inkomen van 37.000 kan deelname aan de regering de toch al volle partijkas flink spekken.

De droombaan van Corrie van Brenk(50Plus)

GRENZEN DICHT: Terug van weggeweest: de natiestaat en de grens. Politiek verslaggevers Floor Rusman en Enzo van Steenbergen interviewden bijna alle relevante lijsttrekkers over de groeiende weerstand tegen open grenzen (één keer raden wie er niet mee wilde doen …). En zij hebben allemaal veel begrip voor Nederlanders die vinden dat grenzen zowel letterlijk als figuurlijk verwaarloosd zijn. Voor hun angst voor terrorisme, voor profiteurs van de verzorgingsstaat, voor een verlies aan identiteit. Maar over oplossingen denken de politieke leiders zeer verschillend. Het echt sluiten van die grenzen is in ieder geval niet het antwoord.

WAT WIJ LEZEN:

Migratie: Over grenzen gesproken, lees ook deze NRC-artikelen: veel Europese burgers steunen een inreisverbod à la Trump. Tegelijkertijd heeft de stichting ‘We Gaan Ze Halen’ een zaak tegen de Nederlandse staat aangespannen om herverdelingsafspraken met Zuid-Europese landen na te komen en meer vluchtelingen uit Griekenland en Italië over te nemen. Maar voor migranten zonder kans op asiel wil de Europese Commissie juist strenger zijn, schrijft Trouw. Lidstaten moeten mensen vaker en sneller terugsturen en desnoods vastzetten.

VNO-NCW weg ermee: In het FD wordt voor de tweede keer op rij de politieke aanval geopend op de werkgeverslobby. Na Alexander Pechtold, die VNO-NCW mist in politieke discussies over Europese samenwerking en de arbeidsmarkt, is Jesse Klaver ontstemd omdat de werkgevers tegen zijn klimaatwet zijn. De “oude mammoeten die de status-quo en gevestigde belangen bewaken” moeten veel minder invloed hebben op een nieuw kabinet, zegt Klaver.

Kinderencampagne: Stemmen mag pas met achttien jaar, maar lijsttrekkers zitten bijna net zoveel in kinderprogramma’s als bij volwassenentalkshows. Ze vulden een vriendenboekje in voor Kidsweek (Ruttes grootste blunder: hij gooide in Luxemburg een tafel met tweehonderd glazen om). Gingen in gesprek met De Kindercorrespondent (Klaver laat liefdesverklaringen op sociale media “niet aan mijn vrouw lezen”). En praten met Cosmopolitan-meisjes (Buma over vrije tijd: “We hadden een konijn, maar het konijn is dood”). En dan moet de Jeugdjournaal-quiz nog komen.

WAT WIJ KIJKEN: Naast de televisiefragmenten van Asscher/Buma en Pechtold (beide terugkijken waard), de dierentweets van de SGP. Die partij voert letterlijk campagne over de rug van de veestapel. Dinsdag publiceerde de SGP een video waarop voorman Kees van der Staaij in Maarsbergen een koe uitliet met een dekkleed met de oranje partijletters erop. Donderdag ging hij nog een stapje verder: op een zorgboerderij in Ouddorp werden drie geiten met het SGP-logo bespoten en werd er een geitenkaas naar Kees vernoemd.

WAT WIJ LUISTEREN: Alweer de vierde NRC-podcast Haagse Zaken. In deze aflevering staat Lodewijk Asscher centraal. Wie is de PvdA-leider eigenlijk? Politiek verslaggevers Thijs Niemantsverdriet en Petra de Koning bespreken de vicepremier en minister van Sociale Zaken met columniste Lamyae Aharouay.

QUOTE VAN DE DAG

“Wij hebben een zwakke identiteit. We mogen daar best wat steviger aan werken”

Sybrand van Haersma Buma (CDA) in een interview met NRC over de comeback van de landsgrenzen.

    • Emilie van Outeren