Macron heeft eindelijk een plan: sociaal-liberaal en pro-EU

Het duurde even, maar de populaire Franse presidentskandidaat Emmanuel Macron is eruit. Hij stelt een „radicale transformatie” voor, onder andere om „25 jaar massawerkloosheid” aan te pakken.

Emmanuel Macron onthult zijn plannen in Parijs. Foto Reuters / Christian Hartmann

Maandenlang kreeg de partijloze Franse presidentskandidaat Emmanuel Macron dezelfde kritiek: hij schoot omhoog in de peilingen met een pragmatisch verhaal dat volgens hem links noch rechts was, maar was het enthousiasme niet louter op zijn persoon gericht? Een coherent plan ontbrak.

Daar kwam donderdag verandering in. Vierhonderd journalisten verzamelden zich op een symbolisch gekozen locatie pal achter het Élysée voor de presentatie van het verkiezingsprogramma van Macrons beweging En Marche!. Het sociaal-liberale en zeer pro-Europese programma biedt „vrijheid en bescherming”, zei hij, en „staat Frankrijk toe de eenentwintigste eeuw in te stappen”.

Daarvoor moet veel op de schop. „Frankrijk is een niet te hervormen land”, zei Macron in navolging van Fransen die vaak verzuchten dat „alleen revolutie” hun oude land in beweging kan brengen. „We stellen geen hervormingen voor, maar een radicale transformatie”, benadrukte de 39-jarige oud-minister die volgens peilingen op dit moment de beste papieren heeft om op 7 mei president van Frankrijk te worden.

Bekijk hieronder de presentatie van het programma van Macron:

Economie

Dat geldt in de eerste plaats voor de economie. Macron wil de regels voor bedrijven verminderen en de kosten van arbeid verder verlagen zodat het bedrijfsleven weer concurrerend wordt en „25 jaar massawerkloosheid” aangepakt kan worden. Om de dynamiek op de arbeidsmarkt te vergroten, stelt hij een universele werkloosheidsuitkering voor, die niet alleen voor werknemers, maar ook voor bijvoorbeeld zelfstandigen geldt. Daarnaast moet er een universeel pensioenstelsel komen, zonder speciale voordeeltjes voor mensen die in de publieke sector werken. Een „Scandinavisch model”, noemt econoom Jean Pisani-Ferry, voorzitter van Macrons programmacommissie, dat. Werkgevers die mensen uit 200 achterstandswijken een vast contract geven, krijgen belastingvoordeel.

Lees ook: En Marche!: de verrassende opmars van de liberaal Macron

Onderwijs

Op campagnebijeenkomsten praat Macron vaak geestdriftig over hoe het Franse onderwijsstelsel de laatste jaren de ongelijkheid heeft vergroot. Hij wil klassen op basisscholen in moeilijke wijken verkleinen tot maximaal twaalf leerlingen om iedereen te kunnen leren lezen, schrijven en rekenen. Daarvoor moeten er zo’n 4.000 leraren bij. Op basisscholen en op het collège (onderbouw middelbaar onderwijs) gaan mobiele telefoons geheel in de ban. Bibliotheken moeten voortaan ’s avonds en in het weekend open kunnen.

Transparantie

Ook het Franse politieke leven moet op de schop om belangenverstrengeling te voorkomen. Zonder zijn rivaal François Fillon te noemen, legde Macron uit dat hij het parlementariërs en ministers wil verbieden om familieleden in dienst te nemen. (Fillon ligt onder vuur omdat hij jarenlang zijn vrouw in dienst had.) Ook wil Macron dat parlementsleden geen betaald advieswerk meer mogen verrichten – eveneens een hint naar Fillon, die in 2012 een adviesbureau begon. Hij wil politieke partijen verplichten om voor de helft met vrouwelijke kandidaten te komen.

Lees ook: Fillon opgeroepen voor verhoor, maar zet campagne voort.

Veiligheid

De onder Nicolas Sarkozy afgeschafte wijkagent komt onder Macron weer terug. Er komen 10.000 agenten bij. Daarmee wil hij proberen het vertrouwen tussen jongeren in de banlieue en de politie te herstellen. Maar hij pleit ook voor ‘zero tolerance’, onder andere bij intimidatie van vrouwen, vernielingen en spugen. Om discriminatie te voorkomen („een nationale prioriteit”), moeten agenten beter worden opgeleid. Hij wil de Franse defensie-uitgaven verhogen naar de Navo-norm van 2 procent van het BBP. De Europese Unie moet 5.000 extra grenswachten krijgen.

    • Peter Vermaas